26 episodes

W podcaście dyskutuję o najważniejszych wydarzeniach z zakresu praw człowieka, praworządności i standardów demokratycznych - w Polsce i na świecie. Moimi gośćmi są aktywiści i aktywistki organizacji społecznych, eksperci, ale także osoby, których historie są ważne dla zrozumienia polskiej rzeczywistości.

Adam Bodnar Podcast "Nie tylko o prawach człowieka‪"‬ Adam Bodnar

    • News
    • 4.9 • 28 Ratings

W podcaście dyskutuję o najważniejszych wydarzeniach z zakresu praw człowieka, praworządności i standardów demokratycznych - w Polsce i na świecie. Moimi gośćmi są aktywiści i aktywistki organizacji społecznych, eksperci, ale także osoby, których historie są ważne dla zrozumienia polskiej rzeczywistości.

    Odcinek 26 - Frankowicze - Rozmowa z dr Anetą Wiewiórowską-Domagalską

    Odcinek 26 - Frankowicze - Rozmowa z dr Anetą Wiewiórowską-Domagalską

    W 26. odcinku podcastu "Nie tylko o prawach człowieka" rozmawiam z dr Anetą Wiewiórowską-Domagalską na temat problemu frankowiczów. Dr Wiewiórowska-Domagalska jest doktorem nauk prawnych, pracuje na Uniwersytecie w Osnabrueck, studiowała prawo na UAM w Poznaniu i na Wydziale Prawa i Administracji UW. Doktorat z zakresu prawa konsumenckiego obroniła na Uniwersytecie w Utrechcie w 2011 r. Obecnie przygotowuje habilitację. W latach 2000-2005 uczestniczyła w pracach grupy roboczej tworzącej europejski Kodeks cywilny. W Polsce uczestniczyła w pracach Komisji kodyfikacyjnej prawa cywilnego. W latach 2008-2014 pracowała dla Ministerstwa  Sprawiedliwości. Była odpowiedzialna m.in. za wdrażanie dyrektyw konsumenckich, przygotowywanie stanowisk polskiego rządu przed TSUE czy na posiedzenia Rady Europejskiej. Pełni funkcję przewodniczącej Forum Konsumentów przy Biurze RPO. Za swoje zasługi dla ochrony praw konsumentów w Polsce otrzymała odznakę honorową RPO.

    Nasza rozmowa dotyczy problemu frankowiczów, czyli osób, które zaciągnęły kredyty denominowane lub indeksowane w odniesieniu do franka szwajcarskiego (lub innej waluty obcej). Szacuje się, że w Polsce jest obecnie ok. 400 tys. tego typu kredytów, a toczy się ok. 30 tys. postępowań z powództw poszkodowanych klientów. Przybliżamy słuchaczom znaczenie tego problemu, a także potencjalne oraz niewykorzystane możliwości jego rozwiązania. Wskazujemy dlaczego aspekty prawne, społeczne oraz ekonomiczne mają wpływ na ostateczne przecięcie sporu, który ma tak ogromne znaczenie dla naszej debaty publicznej oraz sporów politycznych. Odnosimy się do zapowiadanej uchwały Izby Cywilnej Sądu Najwyższego, a także analizujemy dlaczego polskie sądy powinny stosować prawo europejskie. Szczególną uwagę poświęcamy słynnej sprawie Dziubak, rozstrzygniętej przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. 

    Słuchacze i słuchaczki podcastu mogą się dowiedzieć co wspólnego ma arbuz ze sprawami frankowiczów, a także czy czasami liczne sprawy toczące się przed sądami nie stwarzają dla klientów nadmiernego marzenia. 

    26. odcinek jest ostatnim w tym sezonie. Wracam z podcastami z początkiem września 2021 r. 

    • 57 min
    Odcinek 25 - Tour de Konstytucja - rozmowa z prof. Cezarym Obrachtem-Prondzyńskim

    Odcinek 25 - Tour de Konstytucja - rozmowa z prof. Cezarym Obrachtem-Prondzyńskim

    Jubileuszowy, 25-ty odcinek podcastu "Nie tylko o prawach człowieka" to rozmowa z prof. Cezarym Obrachtem-Prondzyńskim na temat Tour de Konstytucja oraz aktywizmu społecznego. Prof. Obracht-Prondzyński jest socjologiem, antropologiem, historykiem, kierownikiem Zakładu Antropologii Społecznej w Instytucie Filozofii, Socjologii i Dziennikarstwa Uniwersytetu Gdańskiego, autorem kilkudziesięciu książek i setek artykułów naukowych. Jest także promotorem tożsamości Kaszubów, członkiem kilku towarzystw naukowych, w tym Prezesem Instytutu Kaszubskiego, działaczem społecznym oraz doradcą różnych organizacji społecznych i naukowych. Jest także członkiem Rady Społecznej przy Biurze RPO w Gdańsku. W 1995 otrzymał nagrodę Fundacji „POLCUL” za pracę społeczną i kulturalną na Pomorzu, a w 2004 Nagrodę i Medal im. Zygmunta Glogera.

    W naszej rozmowie dyskutujemy przede wszystkim o idei Tour de Konstytucja. Jest to inicjatywa polegająca na promocji Konstytucji oraz wartości z nią związanych w całym kraju. TourBus, kierowany przez Roberta Hojdę, jeździ po całej Polsce i odwiedzi ponad 130 miast w okresie od 4 czerwca do 8 sierpnia 2021 r. Rozmawiamy czy w Polsce jest jeszcze przestrzeń społeczna na tego typu akcje? Czy Konstytucja jest dobrym hasłem, czy też może straciła swoją magnetyczną siłę, ponieważ została wiele razy sponiewierana i stała się narzędziem walki politycznej? Czy możliwe jest jeszcze w Polsce zorganizowanie akcji społecznej, która nie sięga do polityki partyjnej? Jakie jest znaczenie wspólnoty obywatelskiej - na szczeblu lokalnym oraz centralnym - dla realizacji takiej akcji? Czy mówienie o Konstytucji może być pomostem łączącym z tzw. drugą stroną, czy też działania polityków partii rządzącej to uniemożliwiają? Odnosimy się zwłaszcza do słów i działań min. Przemysława Czarnka w związku z przystankiem Tour de Konstytucja w Dobczycach. 

    Rozmawiamy także o znaczeniu ruchów społecznych i demokratycznych w Polsce - skąd się bierze ich sukces, ale także czasami zniechęcenie uczestników?  Czy czasami zbyt szybko nie chcemy maksymalizować zysków z naszego zaangażowania w życie społeczne? Jakie jest społeczne znaczenie dobrego przywództwa oraz kreatywności w podejmowaniu nowych aktywności obywatelskich. Zastanawiamy się dlaczego protest pokojowy może mieć kluczowe znaczenie dla budowania dojrzałego społeczeństwa obywatelskiego. 

    Tour de Konstytucja dojedzie do Bytowa - rodzinnego miasta prof. Obrachta-Prondzyńskiego - 10 lipca 2021 r. W związku z tym pytam o przewidywania Pana Profesora odnośnie rozwoju tej inicjatywy oraz jej przyjęcia przez mieszkańców Bytowa, po przeszło 1 miesiącu od startu Tour de Konstytucja w Radomiu. 

    • 1 hr 5 min
    Odcinek 24 - Zdrowie psychiczne - rozmowa z Krzysztofem Olkowiczem

    Odcinek 24 - Zdrowie psychiczne - rozmowa z Krzysztofem Olkowiczem

    W 24. odcinku rozmawiam z Krzysztofem Olkowiczem o stanie ochrony zdrowia psychicznego w Polsce. Pretekstem jest III Kongres Zdrowia Psychicznego, który odbył się w Warszawie 6 czerwca 2021 r. Krzysztof Olkowicz jest byłym Dyrektorem Okręgowego Inspektoratu Służby Więziennej w Koszalinie (w randze pułkownika). Jest laureatem Nagrody Radia TOK FM oraz Orderu Ecce Homo za "dawanie przykładu prawdziwej wrażliwości, za odważne i prawe kierowanie się sercem i rozumem, nawet wtedy, gdy konieczne jest przezwyciężanie bezmyślnej i bezdusznej litery prawa". W latach 2015-2017 był zastępcą RPO, a później pełnił funkcję głównego koordynatora ds. ochrony zdrowia psychicznego w Biurze RPO.

    W naszej rozmowie dyskutujemy o aktualnych trendach w zakresie reformy systemu ochrony zdrowia psychicznego. Krzysztof Olkowicz wyjaśnia dlaczego tak ważne jest inwestowanie w opiekę środowiskową oraz proces deinstytucjonalizacji. Wskazuje na przykłady rażących naruszeń praw człowieka w dużych szpitalach psychiatrycznych. Zastanawiamy się skąd wynika kryzys psychiatrii dziecięcej, a także czy główny postulat III Kongresu Zdrowia Psychicznego "Centrum Zdrowia Psychicznego w każdym powiecie" ma szansę na realizację. Istnieje niebezpieczeństwo, że aktualny program pilotażowy nie będzie kontynuowany. Wspominamy także o książce J. Schwertnera i W. Beresia "Szramy" dla zmian dotyczących psychiatrii dziecięcej.

    Pytam Pana Krzysztofa Olkowicza także o różne kwestie związane z psychiatrią sądową, w tym o stosowanie środków zabezpieczających (w kontekście skandalu w szpitalu w Rybniku) oraz o sytuację osób chorujących psychicznie przebywających w zakładach karnych.

    Nasza rozmowa kończy się pytaniem skierowanym do K. Olkowicza: Proszę wyobrazić sobie, że przez jeden dzień jest Pan Premierem i bezpośrednio nadzoruje Ministra Zdrowia, Ministra Sprawiedliwości, Ministra Edukacji i Nauki oraz Ministra Rodziny i Polityki Społecznej. Jakie trzy decyzje – dotyczące zdrowia psychicznego w kontekście pandemii – by Pan zasugerował powyższym ministrom? Słuchacze i słuchaczki podcastu znajdą odpowiedź na to pytanie. 

    • 52 min
    Odcinek 23 - Młodzi ratują świat - rozmowa z Laurą Kwoczałą

    Odcinek 23 - Młodzi ratują świat - rozmowa z Laurą Kwoczałą

    Gościnią 23. odcinka podcastu jest Laura Kwoczała, aktywistka oraz działaczka społeczna, tegoroczna maturzystka. Laura Kwoczała jest byłą członkinią Młodzieżowej Rady Miasta w Oleśnicy. Jest współprzewodniczącą Ostrej Zieleni, organizacji młodzieżowej współpracującej z Partią Zieloni. Regularnie uczestniczy w inicjatywach Młodzieżowego Strajku Klimatycznego. Organizowała w Oleśnicy protesty po wyroku TK z 22 października 2020 r., w związku z czym była wzywana na Policję. Podejmuje różne dodatkowe inicjatywy na rzecz ochrony klimatu i przeciwdziałania dyskryminacji, na szczeblu lokalnym i centralnym. Jest autorką listu otwartego do Rzecznika Praw Dziecka Mikołaja Pawlaka dotyczącego praw młodzieży nieheteronormatywnej oraz potrzeby wzmocnienia psychiatrii dziecięcej.

    Rozmawiamy o wymiarze młodzieżowej działalności obywatelskiej, o jej blaskach i cieniach, o skuteczności, porażkach i frustracjach. Dopytuję rozmówczynię o jej doświadczenia związane z hejtem kierowanym pod adresem aktywistów i aktywistek, ale także o represje związane z uczestnictwem w różnych protestach. Pani Laura Kwoczała opowiada o znaczeniu szkoły w kształtowaniu postaw obywatelskich, ale także o wsparciu jakie otrzymuje od rodziny. Zastanawiamy się skąd się wzięła wielka energia młodzieży po wyroku TK w sprawie aborcji oraz co spowodowało, że obecnie siła protestu jest duża słabsza.

    Pani Laura Kwoczała mówi także o swoim dalszym rozwoju zawodowym i społecznym, opowiada o współpracy z innymi aktywistami młodzieżowymi, takimi jak Franek Broda oraz Mikołaj Wolanin (Fundacja na Rzecz Praw Ucznia). W kontekście niedawnego przyjęcia ustawy o młodzieżowych radach gminnych i powiatowych, sugerujemy dlaczego powstawanie nowych rad młodzieżowych mogłoby być ważne dla aktywizacji obywatelskiej uczniów i uczennic. 

    ----

    W przygotowaniu rozmowy podcastowej korzystałem z wywiadów przeprowadzonych z Laurą Kwoczałą przez Katarzynę Seiler dla "Wysokich Obcasów" oraz przez Anetę Olender dla "Na Temat". 

     

    • 1 hr 6 min
    Odcinek 22 - Wojna lekarzy Hitlera - rozmowa z Bartoszem Wielińskim

    Odcinek 22 - Wojna lekarzy Hitlera - rozmowa z Bartoszem Wielińskim

    Gościem 22. odcinka podcastu "Nie tylko o prawach człowieka" jest red. Bartosz T. Wieliński, dziennikarz, publicysta i politolog, laureat nagrody Grand Press, wieloletni korespondent "Gazety Wyborczej" w Berlinie, a obecnie członek jej warszawskiej redakcji. Rozmawiamy na temat książki opublikowanej w 2021 r. przez red. Bartosza Wielińskiego nakładem Wydawnictwa Agora pt. "Wojna lekarzy Hitlera". 

    Odwołując się do książki wyobrażamy sobie, że stanowi ona materiał pomocniczy do nauki Wiedzy o Społeczeństwie oraz że jesteśmy na fikcyjnej lekcji w liceum poświęconej prawom człowieka. Oczywiście Powszechna Deklaracja Praw Człowieka została przyjęta dopiero po II wojnie światowej. Ale jednak gdyby nie doświadczenia historyczne, to ten dokument (jak również koncepcja praw człowieka) by nie powstała. Wszak preambuła do Deklaracji stanowi, że „brak poszanowania i pogarda dla praw człowieka doprowadziły do czynów barbarzyńskich, które wstrząsnęły sumieniem ludzkości”.

    Nawiązując do przykładów z książki rozmawiamy o sytuacjach, które stanowiły akty powszechnej dyskryminacji, naruszenie godności ludzkiej, tortury oraz eksperymenty medyczne wykonywane bez zgody. Mówimy o znaczeniu prawnej ochrony życia - w kontekście ustaw norymberskich czy funkcjonowania obozów koncentracyjnych. Rozważamy mechanizmy odpowiedzialności lekarzy i prawników za zbrodnie popełnione w czasach Trzeciej Rzeszy.

    Mam nadzieję, że dzięki tej rozmowie podcastowej uda się inaczej spojrzeć na historię - jako na podstawę do rzeczywistego nauczania po co zostały stworzone konkretne gwarancje praw człowieka.

    • 1 hr 4 min
    Odcinek 21 - Zdradzeni funkcjonariusze - rozmowa z Grażyną Biskupską

    Odcinek 21 - Zdradzeni funkcjonariusze - rozmowa z Grażyną Biskupską

    W 21. odcinku podcastu "Nie tylko o prawach człowieka" rozmawiam z Grażyną Biskupską, młodszym inspektorem Policji w stanie spoczynku. Pani Grażyna Biskupska była przez ponad 20 lat związana z Policją, kierowała Wydziałem ds. Zwalczania Terroru Kryminalnego w Komendzie Stołecznej Policji oraz Wydziałem ds. Terroru w Centralnym Biurze Śledczym Policji. Była zaangażowana w szereg istotnych spraw, jak np. wyjaśnienie śmierci Tomasza Jaworskiego, rozpracowywanie gangu "Mutantów" oraz gangu żoliborskiego. W 2006 r. została oczyszczona z zarzutów w związku z strzelaniną w Magdalence. Obecnie jest wykładowczynią Collegium Civitas.

    Grażyna Biskupska jest jedną z kilkudziesięciu byłych funkcjonariuszy (oraz członków ich rodzin), których dotknęła ustawa represyjna z 16 grudnia 2016 r. Ustawa objęła wszystkich funkcjonariuszy, którzy choć przez jeden dzień służyli w formacjach uznanych za „wspierające totalitarne państwo”, niezależnie od tego co robili i jakie są ich zasługi dla Państwa.

    Panią Grażynę Biskupską zapytałem m.in. o to:

    - Jak trafiła do policji i dlaczego zdecydowała się na pracę w strukturach Ministerstwa Spraw Wewnętrznych PRL?

    - Na na czym polegała praca Komisji Weryfikacyjnej i czy weryfikacja rzeczywiście została dobrze przeprowadzona?

    - Co czuła gdy uchwalana była ustawa represyjna i kiedy zdecydowała się na walkę o swoje prawa?

    - Czy czuje, że państwo zdradziło swoich funkcjonariuszy, którzy po weryfikacji budowali nowoczesne, demokratyczne państwo?

    - Czym jest służba i czego młodzi funkcjonariusze mogą nauczyć się od starszych pokoleń?

    - Czy przyznaje się do tego, że była policjantką i czy czuje dumę ze swojej formacji.

    • 1 hr 22 min

Customer Reviews

4.9 out of 5
28 Ratings

28 Ratings

jejdifubrjejdnbdbhekdn ,

Profesor Bodnar to marka sama w sobie

Profesjonalny, rzetelny podcast na temat filozofii prawa.

Top Podcasts In News

Dariusz Rosiak
Maciej Okraszewski
RMF FM
Onet
Polityka Insight
BBC World Service

You Might Also Like

Onet
Tu Okuniewska