Kim są osoby, które poświęciły kilka miesięcy swojego życia na zorganizowanie festiwalu literatury w czasach, kiedy ponoć ludzie przestają czytać? Skąd pomysł na taki festiwal w Krakowie? Dlaczego w ogóle kryminał? Kto będzie gościć na festiwalu? Tak wiele pytań i… tak wiele odpowiedzi! W tym odcinku podcastu Po drugiej stronie książki dowiesz się wszystkiego na temat pierwszej edycji Krakowskiego Festiwalu Kryminału KRAJM. Opowiadają organizatorzy: Katarzyna Mróz-Jaskuła i Bartek Soczówka. Do zobaczenia 4 października 2025 w Nowohuckim Centrum Kultury! Subskrybuj: Spotify | Apple Podcasts | Google Podcasts | YouTube | InneMontaż: Studio Duro Goście: Katarzyna Mróz-Jaskuła i Bartosz Soczówka Więcej o Festiwalu dowiesz się tutaj: Facebook Instagram KRAJM – Krakowski Festiwal Kryminału 4 października 2025, Nowohuckie Centrum Kultury Już 4 października 2025 roku Kraków stanie się literacką stolicą zbrodni, tajemnic i zagadek. W Nowohuckim Centrum Kultury odbędzie się pierwsza edycja Krakowskiego Festiwalu Kryminału KRAJM, organizowanego przez Fundację Cienie Kultury. Uwaga! Wstęp na wszystkie wydarzenia jest bezpłatny. Program Krakowskiego Festiwalu Kryminału KRAJM SCENA GŁÓWNA 10:00 – 10:30Otwarcie Festiwalu10:30 – 11:30Górskie tajemnice i morskie sekrety – krajobraz jako bohaterSławek Gortych, Ewa PrzydrygaProwadzenie: Bartosz Soczówka11:30 – 12:15Zbrodnia w lustrze – co kryminał mówi o nas samych?Robert Małecki, Izabela JaniszewskaProwadzenie: Krzysztof Żołądek12:15 – 13:00Papier, głos czy ekran – gdzie zbrodnia smakuje najlepiej?Igor Brejdygant, Małgorzata Oliwia-SobczakProwadzenie: Łukasz Wojtusik13:00 – 14:00Dlaczego kręci nas zło?Piotr KościelnyAgnieszka PeszekAdrian KsyckiProwadzenie: Ewelina Łaszczuk14:00 – 14:45Ćwierć wieku z Eberhardem Mockiem. Jak rodzi się legenda?Marek KrajewskiProwadzenie: Robert Jasiak14:45 – 15:30Zanim przeczytają wszyscy – pasmo premierPrzemysław Żarski, Magda StachulaProwadzenie: Krzysztof Żołądek15:30 – 16:15Krew na ludowo – folklor i etnokryminał w cieniu kulturyMałgorzata i Michał Kuźmińscy, Irena MałysaProwadzenie: Krzysztof Skrzypski16:15 – 17:15Prawda w zmyśleniu? Czy fikcyjne historie mogą zmieniać prawdziwe życie?Aleksandra Śmigielska, M.M. PerrProwadzenie: Ewelina Łaszczuk17:15 – 18:15Rozrywka kontra refleksja. Czego naprawdę szukamy w opowieściach o zbrodni?Janusz OnufrowiczMarta MatyszczakWojciech WolnickiProwadzenie: Krzysztof Skrzypski18:15 Zamknięcie Festiwalu SALE DODATKOWE 12:00 – 13:00Warsztaty samoobronyDefendo Kraków Team14:00 – 15:00Nordic Noir – kulisy powstawania kryminałów na PółnocyBerenika Lenard i Piotr Mikołajczak16:00 – 17:00Pismo – niemy świadekMagdalena Deuar-Partyka17:00 – 18:00Fenomen kryminału fantasy – dlaczego po niego sięgamy? Monika Litwinow i Mateusz R.M. Rogalski SPACER LITERACKI 5 października 12:00Sekrety i zbrodnie: kryminalny spacer po KrakowieZofia Jurczak Transkrypcja podcastu #58 Na tropie KRAJM-u. Festiwal kryminału w Krakowie – program i goście pierwszej edycji Redakcja transkrypcji: Ewelina CzempikKorekta: Adrian Gawin Festiwal KRAJM w Krakowie – nowy punkt na literackiej mapie miasta Kraków w końcu doczekał się swojego festiwalu kryminału! 4 października 2025 roku w Nowohuckim Centrum Kultury odbędzie się pierwsza edycja festiwalu KRAJM. Organizatorami są Katarzyna Mróz-Jaskuła i Bartosz Soczówka, którzy założyli fundację Cienie Kultury specjalnie na potrzeby realizacji tego ambitnego przedsięwzięcia. Organizacyjne wyzwania Kasia i Bartek przekonali się, jak ważna jest formalna strona takiego przedsięwzięcia. BS: Nikt nie chciał z nami rozmawiać jako z osobami fizycznymi. Nie mogliśmy nigdzie złożyć żadnego wniosku o cokolwiek. KMJ: Osoba fizyczna czy firma nie może się starać o żadne środki publiczne, ale jako fundacja, stowarzyszenie, firma oświatowa czy na przykład biblioteka jak najbardziej możemy to robić. Dopiero założenie fundacji Cienie Kultury otworzyło im drzwi do rozmów z instytucjami i zapewniło możliwość starania się o dofinansowania. Z czytania do działania: skąd pomysł na festiwal EP: Skąd wziął się u Was pomysł na stworzenie kolejnego festiwalu literackiego – czy wynikał z poczucia, że takich wydarzeń wciąż jest za mało, czy raczej z pasji do literatury kryminalnej i chęci zaangażowania w nią innych? BS: Z Kasią wiele razem podróżowaliśmy po różnych festiwalach literackich i narastała w nas taka frustracja, że jesteśmy z Krakowa, jeździmy wszędzie i nie mamy takiego festiwalu u siebie. Podróże do Wrocławia, Warszawy czy Torunia uświadomiły im, że Kraków – miasto literatury – nie ma swojego gatunkowego wydarzenia. „Od jakiegoś czasu dojrzewała w nas myśl, żeby faktycznie spróbować przyciągnąć literaturę kryminalną do Krakowa – by zwyczajnie mieć choć jedno wydarzenie w roku, którego gospodarzami byśmy się czuli”. KMJ: Sama nie czytam tylko kryminałów, ale odpoczywam najlepiej właśnie przy literaturze kryminalnej. Organizatorzy – w przeciwieństwie do krakowskich festiwali literatury wysokiej, jak festiwal Conrada czy Miłosza – chcieli stworzyć festiwal dla zwyczajnego czytelnika, który wypożycza kryminały w bibliotece. Gatunek, który rządzi czytelnictwem Wybór kryminału jako głównego nurtu festiwalu nie był przypadkowy. EP: Dlaczego akurat kryminał? KMJ: Chyba dlatego, że najlepiej znamy właśnie środowisko autorów kryminału. Muszę przyznać, że ja też po ten gatunek sięgam najczęściej. Ale tak naprawdę zaczynamy od kryminału. Co będzie dalej? Zobaczymy. BS: Jeżeli ktoś z naszych widzów czy słuchaczy zajrzałby do badań Biblioteki Narodowej (stan czytelnictwa w Polsce), które są publikowane raz w roku, to dowiedziałby się, że od kilku lat kryminał i thriller niepodzielnie rządzą. Organizatorzy podkreślają również pragmatyczne powody.BS: Sięgamy do takiego gatunku, w którym ta nasza sieć kontaktów, takich quasizawodowych, jest najszersza. I to nam się sprawdziło, bo tam my – jako osoby – mamy swoją własną wiarygodność i ludzie nam po prostu zaufali. Kryminalne rozmowy w krakowskim rytmie Pierwsza edycja festiwalu KRAJM to przede wszystkim scena i panele dyskusyjne. Poza jednym wyjątkiem program wypełnią wyłącznie debaty – taka formuła wynika głównie z budżetu, jaki się wiąże z organizacją zupełnie nowego wydarzenia. Właśnie ze względu na koszty festiwal wystartuje jako intensywna, jednodniowa impreza skupiona na merytorycznych rozmowach. Jednak równolegle działać będzie druga, równie duża sala, nazwana roboczo „strefą autora”. To właśnie tam – przed i po swoich wystąpieniach – autorzy będą do dyspozycji fanów. Nie chodzi jednak o szybkie zbieranie autografów czy wspólne zdjęcie. Dzięki dużej liczbie miejsc siedzących strefa ma sprzyjać dłuższym, swobodnym rozmowom przy kawie – bez pośpiechu i w prawdziwie krakowskim, spokojnym rytmie. Choć panele dyskusyjne to serce festiwalu, organizatorzy przygotowali dla Was znacznie więcej. Festiwal KRAJM to także bogaty program wydarzeń towarzyszących, które pozwolą Wam jeszcze głębiej wejść w świat kryminału – i to w praktyce! Od szlifowania pióra pod okiem mistrzów, przez odkrywanie mrocznych sekretów miasta, aż po naukę dbania o własne bezpieczeństwo. Oto, co wydarzy się poza główną sceną: warsztaty pisarskie z Anną Rosenberg i prof. Krzysztofem Zajasem (piątek i niedziela, po cztery godziny każdy dzień), warsztaty samoobrony w sobotę, spacer „Zagadki kryminalne Krakowa” z Zofią Jurczak (niedziela), spotkania z pisarzami z Islandii – Bereniką Lenard i Piotrem Mikołajczakiem o nordic noir, prezentację grafologii z Magdaleną Deuar-Partyką. Program festiwalu – panele, które zadają ważne pytania Góry czy morze? Festiwal zostanie otwarty panelem z udziałem Sławka Gortycha (autor serii „Schronisko”) i Ewy Przydrygi. Będzie to dyskusja o tym, który krajobraz jest bardziej przychylny dla kryminału – czy jesteśmy #teamgóry, czy #teammorze. Co kryminał mówi o nas samych? Panel z Izabelą Janiszewską i Robertem Małeckim będzie poświęcony refleksji nad tym, co nasza miłość do czytania o zbrodniach mówi o nas jako odbiorcach. Papier, głos czy ekran – gdzie zbrodnia smakuje najlepiej? W panelu z Igorem Brejdygantem (reżyser i scenarzysta) oraz Małgorzatą Oliwią Sobczak (autorką „Kolorów zła”, które doczekały się ekranizacji na Netfliksie) będzie się toczyć dyskusja o przyszłości literatury w dobie rosnącej popularności ekranizacji i słuchowisk. Dlaczego kręci nas zło? To kolejne skierowane do czytelników pytanie o motywacje sięgania po literaturę kryminalną. Panel z Piotrem Kościelnym, Agnieszką Peszek i Adrianem Ksyckim poprowadzi bookstagramerka Ewelina Łaszczuk. Jubileusz Marka Krajewskiego Jedynym spotkaniem w formule jeden na jeden będzie benefis Marka Krajewskiego z okazji 25-lecia wydania jego pierwszego kryminału „Śmierć w Breslau” (1999). Rozmowę poprowadzi Robert Jasiak. Pasmo premier Gośćmi tej części będą Magda Stachula oraz Przemysław Żarski, ale niewykluczone, że do tej listy dołączą wkrótce kolejne nazwiska. W przeciwieństwie do klasycznych paneli ta godzina będzie miała zupełnie inną formułę. To czas zarezerwowany na absolutne nowości – uczestnicy festiwalu jako pierwsi się dowiedzą, co autorzy przygotowa
