Powojnie

Powojnie

Co tydzień prowadzący opowiada o innym wątku z historii po 1945 roku. Podcast powstał w związku z dużą popularnością kanału Powojnie na YouTube.

  1. 10 HR AGO

    Ślub i wesele w ZSRR. Miłość w szponach komunizmu. Kiedy wolno było kochać jedynie partię i Stalina

    Hej, zbliżają się Walentynki, więc postanowiłem przygotować materiał nietypowy. Wiem – w bloku wschodnim nie obchodzono święta zakochanych. Jednocześnie w Polsce potrafimy sobie jeszcze wyobrazić, jak wyglądały relacje i małżeństwa w czasach stalinizmu. Ale jak wyglądało to w samym Związku Radzieckim – w państwie, w którym najważniejsza była ideologia? W kraju, gdzie należało „kochać” przede wszystkim przywódcę i partię, nawet związki podporządkowano polityce. W pierwszych latach istnienia ZSRR nie było miejsca na tradycyjny ślubny ceremoniał. W początkowym okresie formalne i nieformalne relacje traktowano niemal na równi. Ślub oznaczał wizytę w urzędzie. Bez symboliki, bez oprawy, bez tradycji. Wesela były legalne, ale w realiach gospodarki niedoboru niewielu stać było na większe przyjęcia. Zmiany przyszły dopiero po śmierci Stalina. Urzędy stanu cywilnego, czyli tak zwane ZAGS-y zaczęły nabierać bardziej uroczystego charakteru. Stopniowo wracał ceremoniał przypominający czasy sprzed rewolucji, choć oczywiście w świeckiej formie. Prawdziwą nowością stały się Pałace Ślubów. Pierwszy otwarto w Leningradzie w 1959 roku, rok później – w Moskwie. Zapraszam na odcinek!

    19 min

  2. 6 FEB

    Brytyjska bomba atomowa. Jak Brytyjczycy przegrali wyścig nuklearny. Cena lojalności wobec USA. Churchill wstrzymuje atom.

    Hej, w najnowszym odcinku serii Powojnie opowiadam historię powstania brytyjskiej bomby atomowej. Winston Churchill nie był zwolennikiem nuklearnego wyścigu zbrojeń z Amerykanami. W czasie II wojny światowej liczył na szeroko zakrojoną współpracę z Waszyngtonem i wspólne prace nad nową bronią. Franklin D. Roosevelt formalnie nie mówił „nie”, jednak brytyjscy naukowcy nie byli wtajemniczani we wszystkie kluczowe elementy projektu. Co więcej — to właśnie dzięki ich wiedzy i doświadczeniu amerykański Projekt Manhattan mógł rozwinąć skrzydła. Kulminacją tych starań było porozumienie zawarte w Quebecu między Stanami Zjednoczonymi, Wielką Brytanią i Kanadą, zakładające współpracę oraz wymianę doświadczeń w zakresie badań nad bronią jądrową.Po wojnie klimat do dalszej kooperacji wyraźnie się jednak pogorszył. Na światło dzienne zaczęły wychodzić informacje o sowieckich szpiegach działających w Projekcie Manhattan. Amerykanie szybko zamknęli się na współpracę z sojusznikami, a w praktyce całkowicie ją zerwali. Brytyjczycy zostali zmuszeni do samodzielnego prowadzenia własnego programu nuklearnego. Co ciekawe, prawdziwego rozpędu brytyjski program atomowy nabrał dopiero wraz z powrotem Churchilla do władzy w latach 50. Więcej na ten temat dowiecie się słuchając najnowszego odcinka serii Powojnie.

    20 min

  3. 30 JAN

    Powstanie Gromu. Amerykanie uderzają na Haiti. Jak super jednostka zdobyła międzynarodowe uznanie.

    Cześć, w najnowszym odcinku serii Powojnie opowiadam o początkach polskiej super jednostki GROM. Polski rząd zdecydował się na uformowanie jej tuż po powstaniu III RP. Ówczesne władze uznały, że nasz kraj potrzebuje elitarnego oddziału zdolnego do ochrony polskich obywateli i interesów. Amerykanie, którzy pomogli w stworzeniu GROMu w 1994 roku poprosili prezydenta Lecha Wałęsę o pomoc. Chodziło o ustabilizowanie sytuacji na Haiti. Wyspa byłą pogrążona w kryzysie po latach dyktatorskich rządów i junty wojskowej. Dopiero wtedy polskie władze upubliczniły informację, o istniu super grupy komandosów. Polska opinia publiczna była potężnie zaskoczona. A jak przebiegała misja GROMu na drugim końcu świata? Dlaczego Amerykanie zdecydowali się uformować międzynarodową koalicję, aby uderzyć na Haiti? Tego dowiecie się w najnowszym odcinku serii Powojnie.

    20 min

  4. 23 JAN

    Zima która pogrążyła Gierka. Jak Polska przegrała z pogodą 47 lat temu. Śnieżna katastrofa.

    Cześć, kiedy za oknem mróz nie odpuszcza, naturalnie wraca temat zimy stulecia. Dzisiejsze warunki w Polsce są trudne, ale to, co wydarzyło się na przełomie 1978 i 1979 roku, było katastrofą na zupełnie inną skalę. Potężne mrozy, silny wiatr i obfite opady śniegu sparaliżowały cały kraj. Drogi stały się nieprzejezdne, a na głównych trasach powstały kilkumetrowe tunele śnieżne. Zamiast do pracy Polacy masowo zajmowali się odśnieżaniem ulic. Tylko 2 stycznia w Warszawie około 100 tysięcy osób walczyło z gigantycznymi zaspami zalegającymi na ciągach komunikacyjnych. Poruszanie się po mieście i między regionami było skrajnie utrudnione. Co chwila dochodziło do awarii systemów ciepłowniczych — w mieszkaniach pękały kaloryfery, a woda zalewała całe piony budynków. Władze i media zapewniały, że sytuacja jest pod kontrolą. Rzeczywistość wyglądała zupełnie inaczej. Zima stulecia bezlitośnie obnażyła słabość państwa i niewydolność struktur Polski Ludowej. Była też jednym z czynników, które przyspieszyły polityczny upadek Edward Gierek na stanowisku I sekretarza PZPR.

    18 min

  5. 16 JAN

    Tajna baza USA na Grenlandii. 600 głowic pod lodem i sekretne tunele. Wielki projekt Waszyngtonu.

    Cześć, w najnowszym odcinku serii nawiązuję do ostatnich wydarzeń na świecie. Stany Zjednoczone od dawna interesowały się Grenlandią, która miała i ma nadal dla nich kluczowe znaczenie strategiczne. Ta ogromna wyspa, położona między Europą a Eurazją, stanowiła potencjalny korytarz ataku na Amerykę Północną. Amerykańska generalicja doskonale zdawała sobie z tego sprawę już wiele dekad temu.Aby uprzedzić przeciwnika i zapewnić sobie dogodną pozycję do odparcia ewentualnego uderzenia, Waszyngton już w czasie II wojny światowej rozpoczął działania zmierzające do objęcia wyspy militarną kontrolą. Specjalne porozumienie z Danią utrzymano także po zakończeniu wojny. W kolejnych latach Stany Zjednoczone w tajemnicy próbowały rozmieścić na Grenlandii broń jądrową.Jeden z najbardziej ambitnych projektów zakładał budowę ogromnego systemu militarnego opartego na 600 pociskach nuklearnych. Projekt Iceworm przewidywał stworzenie sieci podlodowych tuneli na obszarze porównywalnym z powierzchnią Grecji. W ukrytych pod lodem silosach miały znajdować się rakiety jądrowe, gotowe do natychmiastowego użycia w razie ataku ze strony ZSRR.Więcej na ten temat w najnowszym odcinku serii Powojnie.

    18 min

  6. 9 JAN

    Jak ropa utopiła ZSRR. Tajny plan USA i Arabii Saudyjskiej. Amerykańskie akcje specjalne.

    Cześć. W najnowszym odcinku serii Powojnie sięgam po rzadko poruszany wątek upadku Związku Radzieckiego. Okazuje się, że w zwycięstwie nad sowieckim imperium Amerykanom pomogli Saudowie. Drastyczne obniżenie cen ropy w połowie lat 80-tych doprowadziło gospodarkę ZSRR na skraj zapaści. Waszyngton zrozumiał siłę surowców już po kryzysie naftowym dekadę wcześniej, kiedy przekonał się, jak ogromne znaczenie ma ropa z Arabii Saudyjskiej i decyzje państw OPEC. W kolejnych latach postanowił wykorzystać tę wiedzę w starciu z głównym przeciwnikiem zimnej wojny. Przez lata Biały Dom konsekwentnie budował relacje z Bliskim Wschodem, aby w latach osiemdziesiątych uderzyć w ZSRR na polu gospodarczym. Arabia Saudyjska wspierała Stany Zjednoczone także w licznych tak zwanych proxy wars. Więcej o tym w najnowszym odcinku Powojnia.

    20 min

  7. 2 JAN

    Masakra w Wilnie w 1991 roku. Litwini chcą niepodległości. ZSRR i Gorbaczow odpowiadają siłą.

    Cześć! W styczniu 1991 roku ZSRR próbował siłą zdławić litewską niepodległość ogłoszoną 11 marca 1990 r. Kreml wysłał wojsko i oddziały OMON, które 11 stycznia zaczęły przejmować kluczowe obiekty w Wilnie. Nocą z 12 na 13 stycznia czołgi i żołnierze uderzyli na wieżę telewizyjną i siedzibę radia i telewizji. Tysiące cywilów broniły tych miejsc, tworząc żywe tarcze. Zginęło 14 osób, a ponad 700 zostało rannych.Mimo przemocy Litwini nie ustąpili i konsekwentnie budowali instytucje własnego państwa. Po klęsce puczu sierpniowego w Moskwie w 1991 r. ich niepodległość została uznana międzynarodowo. O tym, jak do tego doszło i dlaczego „styczniowe wydarzenia” stały się punktem zwrotnym, opowiadam w najnowszym odcinku Powojnia.

    22 min

  8. 26/12/2025

    Pijana Polska Bieruta. Jak alkohol niszczył kraj po 1945 roku. Meliny, bimbrownicy i propaganda.

    Hej, w ostatnim odcinku w 2025 roku postanowiłem poruszyć temat społeczno-obyczajowy w powojennej historii Polski. Po wojnie ogromna część społeczeństwa żyła w stanie głębokiej traumy. Tymczasem jedną z najczęstszych form ucieczki od problemów i dramatycznych wspomnień był alkohol. Co znamienne — mimo powszechnych braków towarów, alkoholu nigdy nie brakowało.Powstawały nielegalne bimbrownie, a osoby zajmujące się tym procederem pozostawały często nieuchwytne dla służb. Bywało, że aparat państwowy nie tylko przymykał na to oko, ale wręcz wchodził w nieformalne układy. W alkoholowym nałogu tonęli również funkcjonariusze milicji.Władze PRL doskonale zdawały sobie sprawę ze skali problemu. Propaganda jednak skutecznie go ukrywała, a rządzący latami ignorowali niewygodne fakty. Z czasem nałóg dosięgnął nawet najważniejszej postaci powojennej Polski — Bolesława Bieruta.Więcej na ten temat w najnowszym odcinku.

    18 min
See All (309)

4.8
out of 5
134 Ratings

About

Co tydzień prowadzący opowiada o innym wątku z historii po 1945 roku. Podcast powstał w związku z dużą popularnością kanału Powojnie na YouTube.

Information

  • Creator
    Powojnie
  • Years Active
    2020 - 2026
  • Episodes
    309
  • Rating
    Clean
  • Copyright
    © Powojnie
  • Show Website
    Powojnie

You Might Also Like