Podcast Series

ΙΔΡΥΜΑ ΕΥΓΕΝΙΔΟΥ / EUGENIDES FOUNDATION

Σειρές podcast από το Ίδρυμα Ευγενίδου με θέματα από τις φυσικές επιστήμες και την τεχνολογία. Μέσα από αυτή την αφηγηματική εμπειρία, γονείς και παιδιά θα μπορούν ανά πάσα στιγμή και δωρεάν να απολαύσουν αφηγήσεις για τις φυσικές επιστήμες και την τεχνολογία, αλλά και μοναδικές ιστορίες των ανθρώπων που άλλαξαν ή όρισαν τον δρόμο της επιστήμης. Με τον τρόπο αυτό μικροί και μεγάλοι, εκπαιδεύονται και ενημερώνονται καλλιεργώντας την φαντασία τους σε οποιοδήποτε σημείο και ώρα το επιθυμούν, από τον υπολογιστή ή από κινητή συσκευή, χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο.

  1. Επιστήμονες που «Εύρηκαν» για την Ανθρωπότητα: Γεώργιος Παπανικολάου

    31.05.2022

    Επιστήμονες που «Εύρηκαν» για την Ανθρωπότητα: Γεώργιος Παπανικολάου

    Το έβδομο επεισόδιο της σειράς «Επιστήμονες που Εύρηκαν για την Ανθρωπότητα» είναι αφιερωμένο στον Γεώργιο Παπανικολάου, τον σπουδαίο επιστήμονα και ερευνητή που ευεργέτησε τις γυναίκες με την ιατρική του ανακάλυψη για τον πρώιμο εντοπισμό του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας. Ο Γεώργιος Παπανικολάου, μαζί με τη σύζυγό του, Μάχη Μαυρογένη, μετανάστευσαν στη Νέα Υόρκη για να μπορέσει εκείνος να ακολουθήσει τη μεγάλη του αγάπη: την έρευνα. Πέρασαν χρόνια δύσκολα, δούλεψαν σκληρά σε καταστήματα και εργοστάσια, αλλά δεν ξεστράτιζαν από τον δρόμο που είχαν χαράξει. Πάλεψαν για τον στόχο τους και τα κατάφεραν. Ο Γεώργιος προσλήφθηκε στο Τμήμα Ανατομίας του Πανεπιστημίου Κορνέλ στο Μαϊάμι και από τότε αφοσιώθηκε στη μελέτη των τραχηλικών κυττάρων. Όταν ανακοίνωσε τα πρώτα ευρήματα από τα πειράματά του, λίγοι ήταν οι συνάδελφοι που τον πίστεψαν. Δεν έχασε όμως το θάρρος και την αισιοδοξία του και συνέχισε σιωπηλά το έργο του. Η Μάχη, πολύτιμη συνοδοιπόρος στο επίπονο ταξίδι της έρευνας, στεκόταν στο πλάι του Γεώργιου σε κάθε του βήμα. Με ασταμάτητη εργασία και πίστη στις ιδέες του, με υπομονή και επιμονή, οι κόποι ανταμείφθηκαν και έφτασε ο καιρός της αναγνώρισης. Γιατροί και ερευνητές σε όλο τον κόσμο άρχισαν να συμμερίζονται τις απόψεις του. Η εξέταση που πρότεινε, το περίφημο μέχρι σήμερα «Τεστ Παπ» έγινε απόλυτα αποδεκτή ως η μοναδική μέθοδος έγκαιρης διάγνωσης του καρκίνου στον τράχηλο της μήτρας. Ο Γεώργιος είχε πια δικαιωθεί. Έφυγε από τη ζωή το 1962 αφήνοντας πίσω του ένα θαυμαστό έργο ανεκτίμητης αξίας. Μάνες και κόρες στα μήκη και τα πλάτη της γης τιμούν τον κορυφαίο γιατρό, τον Έλληνα Δόκτωρ Παπ. Του οφείλουν αιώνια ευγνωμοσύνη που τις έσωσε από τον καρκίνο του τραχήλου. Που τους  χάρισε υγεία και ζωή με έναν απλό και ανώδυνο γυναικολογικό έλεγχο.    Αφήγηση: Γιώργος Ευγενικός Μουσική: Μάρα Καίσαρη Έρευνα - Επιμέλεια κειμένου: Μαρία Βλαχάκη Θερμές ευχαριστίες για την επιστημονική του συνδρομή οφείλουμε στον κύριο Ζαχαράκη Δημήτρη MD, PhD, μαιευτήρα, χειρουργό γυναικολόγο, ουρογυναικολόγο, πανεπιστημιακό υπότροφο της Α΄ Μαιευτικής & Γυναικολογίας Πανεπιστημιακής Κλινικής του ΕΚΠΑ στο Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα».  ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ-ΠΗΓΕΣ Βουτσά - Περδίκη, Ν. (2016). Dr. Γεώργιος & Μάχη-Μαίρη Παπανικολάου: Όπως τους έζησα. Αθήνα: Ιατρικός Σύλλογος Αθηνών.  Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Γ. Παπανικολάου. Βιογραφικό του Γεωργίου Παπανικολάου (χ.χ). Ανακτήθηκε από https://gpapanikolaou.gr/biografiko-gpapanikolaou.html (Τελευταία πρόσβαση 26 Μαρτίου 2022). Διαμαντή, Ι. (2011, Φεβρ. 19). Η ζωή δίπλα στον Γεώργιο Ν. Παπανικολάου. Η Καθημερινή. Ανακτήθηκε από https://www.kathimerini.gr/society/419261/i-zoi-dipla-ston-georgio-n-papanikolaoy (Τελευταία πρόσβαση 26 Μαρτίου 2022). Διαμαντής, Γ. (2021, Φεβρ. 19). Γεώργιος Παπανικολάου: Ο μέγας ευεργέτης των γυναικών. Άγνωστες στιγμές από τη ζωή και το έργο του σπουδαίου επιστήμονα. Τα Νέα. Ανακτήθηκε από https://www.tanea.gr/2021/02/19/people/georgios-papanikolaou-o-megas-eyergetis-ton-gynaikon (Τελευταία πρόσβαση 26 Μαρτίου 2022). Dr. Pap. - Γεώργιος Ν. Παπανικολάου. Ανακτήθηκε από https://www.dr-pap.com (Τελευταία πρόσβαση 26 Μαρτίου 2022). Ζάχου, Κ. (2009). Γεώργιος Παπανικολάου. Σειρά: Μεγάλοι Έλληνες. Αθήνα: ΣΚΑΙ.  Κόκκορη, Μ.  (1985). Γεώργιος Ν. Παπανικολάου: Μέσα από τη ζωή και το έργο του (βιογραφικά, επιστολές, αναμνήσεις). Αθήνα: Κέδρος.

    22 Min.
  2. 04.03.2022

    Επιστήμονες που "εύρηκαν" για την Ανθρωπότητα: «Υπατία»

    Το έκτο επεισόδιο της σειράς Επιστήμονες που Εύρηκαν για την Ανθρωπότητα είναι αφιερωμένο στην Υπατία, τη σπουδαία Ελληνίδα φιλόσοφο, μαθηματικό και αστρονόμο, η οποία γεννήθηκε, δίδαξε και πέθανε στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου (~355-415 μ.Χ.). Η Υπατία ήταν μια σπουδαία γυναίκα, με ισχυρή και έντονη προσωπικότητα, με ηθικές αρχές και υψηλό επίπεδο μόρφωσης. Και αυτό σε μια εποχή που ήταν πιο συνηθισμένο να μορφώνονται τα αγόρια παρά τα κορίτσια. Ήταν αγαπητή και αξιοσέβαστη στον κόσμο, είχε πιστούς και αφοσιωμένους μαθητές. Συμβούλευε, μάλιστα, και καθοδηγούσε ισχυρά πρόσωπα για θέματα διακυβέρνησης και δημοσίων υποθέσεων. Σε μια εποχή που η Αλεξάνδρεια φλεγόταν από πολιτικές και θρησκευτικές αντιπαραθέσεις, η Υπατία κατηγορήθηκε άδικα και θανατώθηκε με φρικτό τρόπο. Σήμερα δεν διασώζονται κείμενα της Υπατίας. Υπάρχουν όμως πολλές αναφορές για τα γραπτά της και διασώζονται έργα άλλων συγγραφέων και ιστορικών σχετικά με τη ζωή της, τη δράση της και τον θάνατό της. Η Υπατία υπήρξε μια χαρισματική μορφή, που με την προσφορά της και το ήθος της σημάδεψε την ανθρώπινη ιστορία και την επιστήμη. Αφήγηση: Γιώργος Ευγενικός Μουσική: Μάρα Καίσαρη Έρευνα - Επιμέλεια κειμένου: Μαρία Βλαχάκη Θερμές ευχαριστίες οφείλουμε στην τ. καθηγήτρια του ΕΜΠ, ιστορικό των Μαθηματικών κα Χριστίνα Φίλη για την επιστημονική συνδρομή της.

    20 Min.
  3. Είμαστε όλοι Έλληνες

    09.02.2022

    Είμαστε όλοι Έλληνες

    «Είμαστε όλοι Έλληνες» είναι το θέμα της τρίτης αφήγησης της σειράς «Ιστορικά Παραλειπόμενα». Στο ποίημά του «Ελλάς» ο φιλέλληνας Άγγλος ποιητής Πέρσι Σέλλεϋ στον πρόλογο του λυρικού ποιήματος του γράφει: «Όλοι είμαστε Έλληνες. Οι νόμοι μας, η φιλολογία μας, η θρησκεία μας, οι τέχνες μας, έχουν τις ρίζες τους στην Ελλάδα». Η προσφορά των Φιλελλήνων στην ελληνική Επανάσταση ήταν πολλαπλή. Περισσότεροι από 1.000, κυρίως Ευρωπαίοι, συμμετείχαν στον αγώνα για την ελευθερία των Ελλήνων κατά την διάρκεια της Επανάστασης του 1821. Σε όλο τον κόσμο δημιουργούνται Φιλελληνικά Κομιτάτα, με σκοπό την ενίσχυση του αγωνιζόμενων Ελλήνων είτε με υλικά μέσα, στέλνοντας χρήματα, πολεμοφόδια και τρόφιμα είτε παρέχοντας υποστήριξη  μέσα από δημοσιεύσεις στον Τύπο της εποχής που αφορούσε το Ελληνικό ζήτημα, ομιλίες στα λογοτεχνικά σαλόνια, μέσα από έργα τέχνης, συναυλίες ή θεατρικά έργα.

    11 Min.
  4. Το δεύτερο φύλο στον Aγώνα

    19.01.2022

    Το δεύτερο φύλο στον Aγώνα

    «Το δεύτερο φύλο στον Αγώνα» είναι το θέμα της πρώτης αφήγησης της σειράς «Ιστορικά Παραλειπόμενα». Σε μια ιστορική περίοδο έντονης κοινωνικής αστάθειας που οδηγεί στην επανάσταση του Γένους αναδείχθηκαν γυναίκες που ως γνήσια τέκνα του Διαφωτισμού, μέσα από τις τολμηρές για την εποχή τους επιλογές, σημάδεψαν τον ξεσηκωμό και αποτέλεσαν πρότυπα γυναικείας χειραφέτησης. Η Λασκαρίνα Μπουμπουλινα και η Μαντώ Μαυρογένους είναι δύο διαμετρικά αντίθετες προσωπικότητες που η κάθε μία με μέσο την κοινωνική τους θέση, την παιδεία τους, τις αξίες τους και την στάση που κράτησαν κατά την διάρκεια του απελευθερωτικού Αγώνα αποτέλεσαν παράδειγμα ηρωισμού. Επιμέλεια, αφήγηση Χριστίνα Σάρρα, Προϊσταμένη του Τμήματος Προβολής, Επικοινωνίας και Εκπαιδευτικών Δράσεων των Γενικών Αρχείων του Κράτους.

    15 Min.
  5. 15.12.2021

    Δημόσια οικονομία και πηγές υλικών πόρων στην Επανάσταση του 1821

    Στο πέμπτο στην σειρά podcast θα επιχειρήσουμε την ανάδειξη των μεγεθών και τη σημασία των φορολογικών προσόδων, των λαφύρων και των λειών, των εκποιημένων εθνικών κτημάτων, των αναγκαστικών κυρίως εράνων, των συνεισφορών Φιλελληνικών Επιτροπών και των δύο δανείων που συνάφθηκαν στο Λονδίνο το 1824 - 1825. Με βάση τα παραπάνω θα προσεγγίσουμε  μηχανισμούς του δημόσιου οικονομικού χώρου, σε συνδυασμό με τις διενέξεις για τον έλεγχο των οικονομικών πόρων και των μέσων ισχύος που σχετίστηκαν με τη διαμόρφωση εθνικού πολιτικού κέντρου.  Η δημόσια οικονομική σφαίρα την περίοδο της Επανάστασης συνδέθηκε με τη διακυβέρνηση, κατά βάση μέσα από σύγχρονες πρακτικές, θεσμούς και όργανα διοίκησης με αξιοπρόσεκτη λειτουργία∙  βαθμιαία διευρύνθηκε η έκταση και η πυκνότητα του δημόσιου οικονομικού χώρου, υπήρξαν δημόσια έσοδα τα οποία τροφοδότησαν, ασταθώς, οικονομικές λειτουργίες άμεσα ή έμμεσα ελεγχόμενες και νομιμοποιημένες από τις επίσημες αρχές. Στη βάση όλων αυτών με τη συμβολή του ιστορικού Σ. Μποζίκη θα διερευνήσουμε την συγκρότηση και λειτουργία θεσμών σύγχρονου κράτους στα χρόνια της Ελληνικής Επανάστασης,  μια διαδικασία που ξεκίνησε ήδη από το πρώτο έτος και επιτάθηκε στα χρόνια της καποδιστριακής διακυβέρνησης.

    29 Min.

Info

Σειρές podcast από το Ίδρυμα Ευγενίδου με θέματα από τις φυσικές επιστήμες και την τεχνολογία. Μέσα από αυτή την αφηγηματική εμπειρία, γονείς και παιδιά θα μπορούν ανά πάσα στιγμή και δωρεάν να απολαύσουν αφηγήσεις για τις φυσικές επιστήμες και την τεχνολογία, αλλά και μοναδικές ιστορίες των ανθρώπων που άλλαξαν ή όρισαν τον δρόμο της επιστήμης. Με τον τρόπο αυτό μικροί και μεγάλοι, εκπαιδεύονται και ενημερώνονται καλλιεργώντας την φαντασία τους σε οποιοδήποτε σημείο και ώρα το επιθυμούν, από τον υπολογιστή ή από κινητή συσκευή, χωρίς σύνδεση στο διαδίκτυο.