Radio Naukowe

Radio Naukowe - Karolina Głowacka

Nowy odcinek co czwartek, godz. 6:30 || Wirtuale 2025, Podcast Roku 2024 i 2023, Medal Polskiego Towarzystwa Fizycznego 2024, Popularyzator Nauki 2023, Pop Science 2023 || RN to mądre rozmowy o naszym świecie i nas samych. O próbach zrozumienia rzeczywistości na najgłębszym poziomie. Rozmawiam z naukowcami i naukowczyniami, którzy - fenomenalnie! - opowiadają o swoich badaniach i dziedzinach wiedzy. Dyskutujemy nie tylko o tym CO wiemy, ale też SKĄD to wiemy. Zobacz nasze Wydawnictwo RN: https://radionaukowe.pl/wydawnictwo/ 👉 Zostań Patronem: https://patronite.pl/radionaukowe 👉 Wesprzyj jednorazowo: https://suppi.pl/radionaukowe 👉 Więcej: https://radionaukowe.pl/ 👉 Sprawdź nasze WYDAWNICTWO RN https://radionaukowe.pl//wydawnictwo, audiobooki dla naszej publiczności taniej, skorzystaj z kodu: sluchamRN

  1. 1 day ago

    #315 Wszechświat w wymiarze gamma. Odkrycia na horyzoncie | prof. Tomasz Bulik

    Wyobraźmy sobie dwa fotony. Jeden leci do nas na Ziemię ze Słońca, a drugi z błysku gamma jakiegoś pulsara. To foton i to foton, a jednak ten drugi ma oszałamiającą energię: bilion razy większą! Astronomia wysokich energii, czyli obserwowanie zjawisk takich jak promieniowanie gamma, to atrakcyjna i szybko się rozwijająca gałąź astronomii, która może przynieść ludzkości niesamowite odkrycia. W Radiu Naukowym opowiada o niej prof. Tomasz Bulik, dyrektor Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego oraz przewodniczący Komitetu Astronomii Polskiej Akademii Nauk. 💛 https://patronite.pl/radionaukowe 💸 https://suppi.pl/radionaukowe 📖 https://wydawnictworn.pl/ Skąd się biorą tak wysokoenergetyczne fotony? – Musimy mieć kosmiczny akcelerator – wyjaśnia w skrócie prof. Bulik. Dość dobrze zaobserwowanymi akceleratorami są gwiazdy neutronowe: bardzo zwarte, rotujące, z silnym polem magnetycznym. – Te pola elektryczne są na tyle silne, że tam albo powstają pary elektron-pozyton, albo są elektrony wyrywane z powierzchni gwiazdy neutronowej i magnetosfera, czyli przestrzeń wokół gwiazdy neutronowej, wypełnia się cząstkami, które natrafiają na bardzo silne pola elektryczne, które z łatwością przyspieszają elektrony i pozytony do bardzo wysokich energii – opowiada astrofizyk. Bywa tak, że wysokoenergetyczne cząstki zderzają się z niskoenergetycznymi fotonami i przekazują im część swojej energii. Zdarzają się też kolizje proton-proton, prowadzące do rozpadu cząstek elementarnych i emisji fotonów. Superciekawa hipoteza egzotycznych cząstek mówi, że fotony gamma mogą powstawać w wyniku anihilacji ciemnej materii w centrach galaktyk. Obserwacje wysokoenergetycznych zjawisk mogą przynieść rewolucyjne odkrycia. – W ramach tych badań podstawowych jest cały szeroki program zagadnień, które możemy rozwiązać. To jest pochodzenie ciemnej materii. Pochodzenie promieniowania kosmicznego. (…) Poszukiwanie pierwotnych czarnych dziur – wylicza prof. Bulik. Lepsze zrozumienie struktury czasoprzestrzeni pomogłoby też rozwinąć mechanikę kwantową. Obserwacje wciąż są dość pionierskie. – My jesteśmy mniej więcej na etapie Galileusza, jeśli chodzi o liczbę źródeł na niebie – półżartem, półserio mówi prof. Bulik.  Ważnym (i niezmiernie jak na astrofizykę tanim w utrzymaniu!) ośrodkiem, który je prowadzi, jest Obserwatorium H.E.S.S. w Namibii. Jeszcze w tym roku mają się uruchomić pierwsze cztery teleskopy projektu CTA, Cherenkov Telescope Array. – To będzie obserwatorium, które będzie miało czułość dziesięciokrotnie większą niż to, co mamy dotychczas – zapowiada prof. Bulik. W ciągu najbliższych kilku lat możemy się spodziewać niezmiernie ciekawych odkryć. W odcinku usłyszycie też, jak wygląda życie badacza w Obserwatorium H.E.S.S. (jeździ się rowerami wśród antylop), jak astronomia wysokich energii pomaga szukać ciemnej materii w kosmosie i dlaczego badanie Wszechświata przypomina opisywanie słonia przez ślepców.

    #315 Wszechświat w wymiarze gamma. Odkrycia na horyzoncie | prof. Tomasz Bulik
  2. 3 days ago

    LAMU'26 #08 Jakie jest najwyższe drzewo? Dlaczego banany są zgięte?

    Drogie Młode Umysły, lato jeszcze trwa, więc LAMU jest na posterunku! Tym razem odcinek o roślinach! Zapraszamy! Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: https://patronite.pl/z/LAMU 🌿 Skąd wzięły się rośliny? Klara, 8l 🌸 Skąd się wziął pierwszy kwiatek? Bo żeby był jakiś kwiatek, musi już być jakiś kwiatek. Maria, 7l 🌼 Skąd się na Ziemi wzięły kwiaty? Laura, 4l 🎨 Czemu kwiatki mają różny kolor? Nela, 6l 🌈 Czemu kwiatki mają różne kolory? Tomek, 9l 🌺 Dlaczego kwiaty pachną? Zosia, 6l prof. Marcin Zych, dyrektor Ogrodu Botanicznego Uniwersytetu Warszawskiego 🌱 Dlaczego nasiona różnych roślin, na przykład rzeżuchy, wiedzą, w którą stronę wypuścić korzenie, a gdzie górę rośliny? Olek, 9l ☀️ Po co roślinom jest słońce? Piotrek, 6l 💧 Dlaczego kwiatki usychają, jak się ich nie podlewa? Lidia, 6l 🌾 Dlaczego jak trawa wysycha, to ma kolor żółty? Stasiu, 8l 🍌 Czemu banany są zgięte? Zuzia, 9l dr Piotr Kosiński, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu 🌳 Jak powstało pierwsze drzewo? Helena, 7l Joanna Jaskulska, Ogród Dendrologiczny w Poznaniu 🌲 Jak by drzewo długo mogło rosnąć, gdybyśmy go nie ścinali? Henio, 8l 🌴 Jakie drzewa są największe świata? Ignaś, 5,5l dr inż. Tomasz Maliński, dyrektor Ogrodu Botanicznego w Poznaniu 🪐 Czemu na Ziemi rosną drzewa i rośliny, a na innych planetach nie? Jaś, 7l Joanna Jaskulska, Ogród Dendrologiczny w Poznaniu Jakub Tokarek, Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu Nagrania do odcinka: Sandra Soluk, Anna Radwan-Żbikowska Montaż: Sandra Soluk Grafiki i edycja dźwięku: Filip Pachla

    LAMU'26 #08 Jakie jest najwyższe drzewo? Dlaczego banany są zgięte?
  3. 18 Aug

    LAMU'26 #07 Czy da się zawrócić czas? Co to jest grawitacja? Jak działa prąd?

    🧠✨ Witajcie Młode Umysły! Zajmiemy się w tym odcinku podróżami w czasie, grawitacją, prądem i trochę powietrzem. Zapraszamy na odcinek siódmy, sezon siódmy! Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję:  https://patronite.pl/z/LAMU   Sekcja: podróże w czasie 🕰️ Jak by działał wehikuł czasu, gdyby kiedykolwiek powstał? Tobiasz, 10 l ⏰ Czy można podróżować w czasie? Hania, 12 l 🔄 Dlaczego czas płynie do przodu, a nie można go zawrócić tak jak samochód na drodze? Klara, 10 l ⏸️ Czy da się zatrzymać czas albo zawrócić czas? Józek, 6 l 👩‍🔬 dr Anna Durkalec, astrofizyczka z Narodowego Centrum Badań Jądrowych  Sekcja: grawitacja 🍎 Jak działa grawitacja? Olek, 5 l 🌎 Co to jest grawitacja? Nina, 8 l 🪽 Dlaczego nie można zawisnąć w powietrzu? Laura, 5 l 🌌 Co by się stało, gdyby na Ziemi nie było grawitacji? Ida, 9 l 🚀 Dlaczego w kosmosie nie ma grawitacji, a na Ziemi jest? Julek, 6,5 l 🪐 Ile trzeba powiększyć masę Ziemi, aby mogła przyciągnąć inną planetę? Wojtek, 10 l 🎢 Dlaczego rollercoaster nie spada z pętli? Piotrek, 9 l 👨‍🔬 prof. Michał Krupiński, fizyk z Instytutu Fizyki Jądrowej PAN  Sekcja: prąd ✨ Czy gdy zobaczymy błysk w kontakcie, to czy widzimy prąd? Hania, 11 l 🐦⚡ Dlaczego, kiedy ptaki siedzą na liniach wysokiego napięcia, to wtedy ich nie razi prąd? Zosia, 5 l 💡 Co robi prąd, jak już wykona swoje zadanie? Ziemek, 6 l 🔌 Jak działa prąd? Bruno, 8 l   👨‍🔬 Dariusz Aksamit, fizyk z Politechniki Warszawskiej i stowarzyszenia Marsz Dla Nauki Sekcja: powietrze 👀 Dlaczego powietrze jest tak przeźroczyste, że aż go nie widać? Józio, 5 l 👩‍🔬 Dr Urszula Koss-Wierzbicka, chemiczka, stowarzyszenie Rzecznicy Nauki 🚆 Czemu za pociągiem jest wiatr? Jędrzej, 4 l 👨‍🔬 Dariusz Aksamit, fizyk z Politechniki Warszawskiej i stowarzyszenia Marsz Dla Nauki   Nagrania i montaż: Karolina Głowacka Grafiki i opracowanie dźwięków: Filip Pachla

    LAMU'26 #07 Czy da się zawrócić czas? Co to jest grawitacja? Jak działa prąd?
  4. 10 Aug

    LAMU'26 #06 Czy istnieje liczba nieskończoność?? Dlaczego jak jest się mokrym, to jest zimno?

    👋 Witajcie Młode Umysły! Oto odcinek 6. tego sezonu, czyli nasz półmetek! Tym razem trochę chemii, trochę fizyki i dużo matematyki, czyli nauki wyobraźni. Zapraszamy!  Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję:  https://patronite.pl/z/LAMU  Sekcja: obserwacje codzienne 💧 Dlaczego jak jest się mokrym, to jest zimno? Janka, 6l 💇 Dlaczego suche włosy mają inny kolor niż mokre? Weronika, 9l 🫧 Dlaczego jak myjemy włosy, to są ciemniejsze, a jak są suche, to są jaśniejsze? Zosia, 10l ☀️ Dlaczego włosy zmieniają kolor pod wpływem wody albo słońca? Jagoda, 9l Dr Urszula Koss-Wierzbicka, chemiczka, Stowarzyszenie Rzecznicy Nauki Sekcja rowerowa 🚲 Dlaczego jak się jedzie na rowerze, to się nie przewraca, a jak się nie jedzie, to się przewraca? Artur, 5l ⚖️ Dlaczego jak jadę na rowerze, to nie tracę równowagi, a jak się zatrzymuję, to już tak? Olga, 10l prof. Michał Krupiński, Instytut Fizyki Jądrowej PAN Sekcja: matematyka i nieskończoność ✖️ Dlaczego wszyscy musimy się nauczyć tabliczki mnożenia? Aleksandra, 8l 🧮 Po co muszę się uczyć matematyki? Anielka, 9l prof. Michał Hohol, dyrektor Centrum Kopernika Badań Interdyscyplinarnych Uniwersytetu Jagiellońskiego 🔢 Ile to jest i czy istnieje liczba nieskończoność? Franek, 8l ♾️ Dlaczego się nie da doliczyć się do nieskończoności? Ada, 7l 🏨 Skoro do nieskończoności zawsze można dodać 1 i jest większa liczba, to ile jest nieskończoności? I czy w praktyce istnieje coś takiego jak hotel Hilberta? Bogna, 9l ➗ Czy nieskończoność jest liczbą parzystą czy nieparzystą? Ignaś, 8l ➖ Czy jest coś przed minus nieskończoność? Karol, 5l dr Bartosz Naskręcki, prodziekan Wydziału Matematyki i Informatyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Nagrania: Karolina Głowacka, Anna Radwan-Żbikowska, Sandra Soluk Montaż odcinka: Sandra Soluk Grafiki i edycja dźwięku: Filip Pachla

    LAMU'26 #06 Czy istnieje liczba nieskończoność?? Dlaczego jak jest się mokrym, to jest zimno?
  5. 4 Aug

    LAMU '26 #05 Jakie odgłosy wydawały dinozaury? Czemu człowiek ma pięć palców?

    🌟 Witajcie, Młode Umysły! Przed nami kolejna przygoda: będziemy przyglądać się dinozaurom, własnym dłoniom, rekinom, a na końcu odcinka nawet pokemonom! 📢 Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: 💛 https://patronite.pl/z/LAMU 🔄 Jak powstała ewolucja? Julka, 7 l Dr Daniel Tyborowski, Wydział Geologii Uniwersytetu Warszawskiego Sekcja: dinozaury 🦖 Jaki był pierwszy dinozaur na świecie? Agata, 10 l 🗣️ Jakie odgłosy wydawały dinozaury i skąd wiadomo? Janek, 3 l 🥚 Jakie było jajo pterodaktyla? [jakie duże] Jacuś, 3,5 l 🐦 Jak powstał pierwszy ptak na świecie? Grześ, 5 l 🤔 Dlaczego, jeśli dinozaury były gadami, to ptaki są ich potomkami? Henio, 8 l   Dr Gerard Gierliński, Muzeum Geologiczne Państwowego Instytutu Geologicznego Sekcja: człowiek ✋ Czemu człowiek ma pięć palców? Maks, 7 l 🦵 Czemu człowiek ma cztery kończyny? Kacper, 9 l 🧬 Czy skoro z małpy wyewoluował człowiek, to czy z człowieka też może jeszcze coś wyewoluować? Krysia, 3854 dni 🧑 Dlaczego dużo ssaków ma futro na całym ciele, jeśli w ogóle ma futro, a my tylko na górze? Basia, 9 l Dr Piotr Bernatowicz, Wydział Biologii Uniwersytetu Warszawskiego 👕 Dlaczego ludzie chodzą ubrani, a nie tak jak inne zwierzęta? Judyta, 9 l Prof. Iwona Sobkowiak-Tabaka, Wydział Archeologii Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu Sekcja: rekiny 🦈 Dlaczego rekin macha płetwą ogonową lewo–prawo, a delfin, który też żyje w wodzie, macha płetwą ogonową góra–dół? Zuzia, 8 l 🦈Dlaczego niektóre rekiny wyglądają na bardziej niebezpieczne, a niektóre na mniej niebezpieczne? Michał, 8 l Dr Daniel Tyborowski, Wydział Geologii Uniwersytetu Warszawskiego Na deser: pokemony 🧪 Czy można zrobić pokemony z genów zwierząt? Oliwier, 5 l Dr Martyna Molak-Tomsia, Centrum Nowych Technologii, Uniwersytet Warszawski

    LAMU '26 #05 Jakie odgłosy wydawały dinozaury?  Czemu człowiek ma pięć palców?
  6. 30 Jul

    #313 Protisty mają jedną komórkę i nie narzekają | prof. Anna Karnkowska

    Wszystko wskazuje na to, że wspólny przodek eukariontów (czyli też nas) sprzed niemal dwóch miliardów lat był protistem, konkretnie bakteriożernym wiciowcem. Czy to oznacza, że drzemie w nas cząstka pierwotnego mikroświata? W Radiu Naukowym nie boimy się spoilerów, zatem odpowiadamy od razu: jeszcze jak! 💛 https://patronite.pl/radionaukowe 💸 https://suppi.pl/radionaukowe 📖 https://wydawnictworn.pl/ W tym odcinku rehabilitacja protistów uznawanych często w szkole za nudne – na czele z pantofelkiem. – Protisty to nie jest poprawna nazwa taksonomiczna, ale używamy jej do opisu rzeczywistości i dla uproszczenia – przyznaje w Radiu Naukowym prof. Anna Karnkowska z Instytutu Biologii Ewolucyjnej na Wydziale Biologii Uniwersytetu Warszawskiego. Pod tym pojęciem kryje się zróżnicowana grupa organizmów. Część z nich wywołuje groźne choroby (np. malaria), inne tworzą fitoplankton produkujący połowę tlenu na Ziemi, a jeszcze inne – jak śluzowiec Physarum polycephalum – pozbawione układu nerwowego potrafią optymalnie odtworzyć sieć połączeń komunikacyjnych (a przynajmniej tokijskiego metra). Z odcinka dowiecie się też, jak ameby zwane wampirellidami wysysają zawartość ze swoich ofiar, na czym polega sekret orzęska potrafiącego skrócić i wydłużyć swoją „szyję” niczym papierowe origami oraz co nauka mówi o wpływie Toxoplasma gondii na zachowanie gryzoni i ludzi. Poznajcie też historię endosymbiozy (którą jest tak ważna w historii życia na ziemi, że powinniśmy sobie tę nazwę tatuować) i odpowiedź na pytanie, dlaczego w pewnym sensie wszyscy jesteśmy ewolucyjnymi chimerami. Gorąco polecam! Dostrzegajmy ten fascynujący mikroświat wokół nas!   LINKI Żarłoczne vampirellidy: https://www.youtube.com/watch?v=EFCQoObWtvQ Lacrymaria – długoszyi orzęsek publikacja: https://www.science.org/doi/10.1126/science.adk5511 filmik: https://www.youtube.com/shorts/SsAiiCTH2fY Polujące bruzdnice: https://www.youtube.com/watch?v=9KtSQphEeKc Śluzowiec Physarum : https://www.youtube.com/watch?v=GY_uMH8Xpy0 I eksperyment z mapą Tokio: https://youtube.com/shorts/GwKuFREOgmo?si=5ToswJb7ftd5z8t4 Publikacja https://www.nature.com/articles/nature.2012.11811   Aktualne drzewo eukariota: https://www.nature.com/articles/s41586-025-09750-0 Teksty: „From climate change to mind control, protists run the world” https://www.earlham.ac.uk/articles/climate-change-mind-control-protists-run-world  Anna Karnkowska„Czy współpraca się opłaca?”, Academia https://academia.pan.pl/czy-wspolpraca-sie-oplaca/   Linki zebrała prof. Karnkowska, dziękujemy!

    #313 Protisty mają jedną komórkę i nie narzekają | prof. Anna Karnkowska
  7. 27 Jul

    LAMU '26 #04 Skąd się bierze woda w kranie? Jak kosmonauci mają Internet?

    Witajcie, witajcie Młode Umysły! Zapraszamy na nowy odcinek LAMU! Tym razem zagłębimy się w świat technologii: polecimy w kosmos, zajrzymy do wodociągów, będziemy gotować i… wycierać pupę! 📢 Uwaga! Jeśli LAMU jest dla Was ważne, zajrzyjcie na zrzutkę na tegoroczną edycję: 💛 https://patronite.pl/z/LAMU  Sekcja internet i łączność 🌐 Z czego jest zbudowana cyberprzestrzeń? Kazio, 6l 📱 Jak to możliwe, że mama robi zdjęcia na swoim telefonie, wysyła je do dziadków i oni też widzą to na swoim na telefonie? Ada, 7l 👃 Czy w przyszłości byśmy mogli przesyłać zapachy internetem tak jak zdjęcia? Marysia, 10l Odpowiada dr hab. Inż. Bartosz Walter z Politechniki Poznańskiej 🚀 Jak sterować łazikiem, jak on jest tak daleko na innej planecie? Marcin, 7l 🛰️ Czy astronauci w kosmosie mają internet? A jeśli tak, to skąd go biorą? Tymek, 9l Odpowiada dr inż. Adam Dąbrowski, inżynier systemów z Astroniki, polskiej firmy branży kosmicznej  Sekcja żywieniowo-trawienna 🍫 Kto po raz pierwszy zrobił czekoladę? Maja, 9l Odpowiada Anna Grochowiak, z Muzeum Fabryka Czekolady E. Wedel 🔥 Kto wymyślił gotowanie, smażenie, pieczenie jedzenia i po co? Hela, 7l 🍃 Jak ludzie wycierali pryty dawno temu, jak nie było liści w zimie? Ignaś, 5l Odpowiada prof. Iwona Sobkowiak-Tabaka z Wydziału Archeologii Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu Sekcja wodna 🚰 Skąd się bierze woda w kranie? Klara, 4l 💧 Czy każdą wodę da się oczyścić, a potem wypić? Jasia, 6l Odpowiadają Przemysław Ciupka i Filip Spiralski z Aquanet - spółki zaopatrującej w wodę Poznań Sekcja tworzyw sztucznych 🧪 Z czego się robi plastik? Zosia, 8l 🏭 Skąd się bierze plastik? Natalia, 9l ♻️ Czy da się stworzyć plastik, który nie zaśmiecałby środowiska? Cecylia, 12l Odpowiada prof. Sandra Paszkiewicz z Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego

    LAMU '26 #04 Skąd się bierze woda w kranie? Jak kosmonauci mają Internet?
  8. 23 Jul

    #312 Galaktyki właśnie stały się jeszcze większą zagadką | dr Anna Durkalec

    Teleskop Jamesa Webba przynosi nam wyzwania wobec aktualnie obowiązujących teorii (i mniej więcej, dlatego został wysłany w kosmos). To ten teleskop zaobserwował galaktykę powstałą raptem 280 milionów lat po Wielkim Wybuchu. Niejaka MOM-z14 zaskakuje swoją jasnością i zawartością chemiczną – krótko mówiąc, jest nie taka jak byśmy się spodziewali. I to tylko jedna z zagadek współczesnej nauki o galaktykach, a opowiada o nich w Radiu Naukowym dr Anna Durkalec z NCBJ. 💛 https://patronite.pl/radionaukowe 💸 https://suppi.pl/radionaukowe 📖 https://wydawnictworn.pl/ Szacuje się, że w obserwowalnym wszechświecie jest galaktyk kilkaset miliardów. Oszałamiająca liczba! Aktualnie astronomów bardzo interesują galaktyki LSB, czyli o niskiej jasności powierzchniowej. Są mniejsze i ciemniejsze, więc dotychczasowa aparatura po prostu ich nie wychwytywała. Ich obserwacja może nam powiedzieć wiele rzeczy o procesie ewolucji galaktyk. Nasza galaktyka, Droga Mleczna, to typ galaktyki spiralnej: na środku ma dysk, od którego rozchodzą się spiralnie ramiona. Dzięki różnym analizom składu chemicznego, koloru czy typu składających się na nią gwiazd wiemy, że część z nich musi pochodzić skąd inąd. – Nasza galaktyka ma na sumieniu pięć takich małych galaktyk, przynajmniej o których wiemy – opowiada astrofizyczka.  W odcinku rozmawiamy też o rozpoczętych obserwacjach przez obserwatorium im. Very Rubin w Chile, gdzie uruchomiono największą kamerę cyfrową na świecie, która przez 10 lat będzie skanować niebo widoczne z półkuli południowej. Dzięki niezwykłej czułości kamera powinna sfotografować wiele szczegółów, które do tej pory nam umykały. – Dzięki temu, że ta kamera jest tak czuła, jesteśmy w stanie zobaczyć galaktyki, których wcześniej nie widzieliśmy. Albo których obserwowaliśmy tak mało, że sądziliśmy: a, to jest jakaś tam statystyczny odchył – podkreśla dr Durkalec. Dane z kamery pomogą zbadać ewolucję galaktyk, odkryć mnóstwo nowych asteroid, czy obserwować supernowe. W odcinku usłyszycie też, jak nowe odkrycia zmieniają to, co myślimy o ciemnej materii, dlaczego galaktyki w ogóle istnieją i co się stanie, kiedy Droga Mleczna zderzy się z galaktyką Andromedy (bo się zderzy, ale spokojnie, dopiero za jakieś 10 miliardów lat). Poznacie też wspaniałą metaforę kosmosu jako sawanny pełnej słoni i żyraf, a od niedawna też surykatek! Obiecany link do link do pokazujących jak będzie zmieniało się nocne niebo w czasie kolizji Drogi Mlecznej z Andromedą: https://svs.gsfc.nasa.gov/11011/ 0:00 - James Webb i galaktyki, które nie pasują do teorii 1:25 - Ile galaktyk istnieje i jakie są ich rodzaje 10:25 - Zderzenia galaktyk oraz przyszłość Drogi Mlecznej i Andromedy 14:00 - Jak badamy Drogę Mleczną i odległe galaktyki 25:48 - Najdalsze galaktyki odkryte przez teleskop Jamesa Webba 28:17 - Galaktyki o niskiej jasności powierzchniowej 31:29 - Obserwatorium Very C. Rubin i nowa era obserwacji nieba 37:28 - Ciemna materia i galaktyki, które wymykają się teoriom 42:43 - Jak powstały galaktyki i kosmiczna sieć 52:58 - Jak galaktyki poruszają się i łączą 57:40 - Małe czerwone kropki i przyszłe odkrycia astronomiczne

    #312 Galaktyki właśnie stały się jeszcze większą zagadką | dr Anna Durkalec

About

Nowy odcinek co czwartek, godz. 6:30 || Wirtuale 2025, Podcast Roku 2024 i 2023, Medal Polskiego Towarzystwa Fizycznego 2024, Popularyzator Nauki 2023, Pop Science 2023 || RN to mądre rozmowy o naszym świecie i nas samych. O próbach zrozumienia rzeczywistości na najgłębszym poziomie. Rozmawiam z naukowcami i naukowczyniami, którzy - fenomenalnie! - opowiadają o swoich badaniach i dziedzinach wiedzy. Dyskutujemy nie tylko o tym CO wiemy, ale też SKĄD to wiemy. Zobacz nasze Wydawnictwo RN: https://radionaukowe.pl/wydawnictwo/ 👉 Zostań Patronem: https://patronite.pl/radionaukowe 👉 Wesprzyj jednorazowo: https://suppi.pl/radionaukowe 👉 Więcej: https://radionaukowe.pl/ 👉 Sprawdź nasze WYDAWNICTWO RN https://radionaukowe.pl//wydawnictwo, audiobooki dla naszej publiczności taniej, skorzystaj z kodu: sluchamRN

You Might Also Like