Schaduwoorlog

de Volkskrant
  • 0.0 (0)
  • Politics
  • Every two weeks

Terwijl in Oekraïne een loopgravenoorlog wordt uitgevochten met tanks, artillerie en lange-afstandswapens, ligt zonder dat we het doorhebben ook de rest van Europa onder vuur. Spionage, sabotage, aanslagen en cyberaanvallen: Rusland maakt zich er veelvuldig schuldig aan, maar ook China en andere staten roeren zich in deze strijd. Wat is het doel van hybride oorlogsvoering? Hoe gróót is de dreiging precies? En wat merken we van deze cyberoorlog, wat blijft er onder de radar?  Als iemand dat weet, is het Huib Modderkolk. Als onderzoeksjournalist voor de Volkskrant begeeft hij zich al jaren in dit veld en schreef hij de bestsellers Het is oorlog maar niemand die het ziet en: Dit wil je écht niet weten. In de nieuwe podcast Schaduwoorlog gaat Huib samen met adjunct-hoofdredacteur Annieke Kranenberg de vaak onzichtbare dreiging van hybride oorlogsvoering ontleden en analyseren. Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk Montage en redactie: Tiemen Hageman  Redactie: Corinne van Duin en Jasper Veenstra Artwork: Matteo Bal

  1. 5 hr ago

    Varkenskoppen uit Moskou: een kijkje in de keuken van Russische beïnvloeding

    Via psychologische campagnes en fysieke provocaties probeert Rusland de westerse samenleving te ontwrichten. Aan de hand van een omvangrijk datalek van een Russische pr-bureau wordt stap voor stap blootgelegd hoe desinformatiecampagnes (zoals het nepverhaal over een miljoenenappartement van de moeder van Oekraïense president Zelensky) worden opgezet en gefinancierd onder direct toezicht van het Kremlin.Naast digitale ‘cognitieve aanvallen’ komen in deze aflevering ook de fysieke operaties op Europees grondgebied aan bod. Huib en Annieke bespreken hoe westerse media ongewild worden ingezet om Russische sabotageacties, zoals het bekladden van Franse synagogen en het achterlaten van varkenskoppen bij moskeeën, te vergroten. Wat is het achterliggende doel van deze geraffineerde false flag-operaties, en hoe kunnen we als media en kritische burgers voorkomen dat we worden meegesleept in deze tactiek van doelbewuste polarisatie? Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Jasper VeenstraArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    31 min

  2. 2 Jun

    Bondgenoot of bully? Hoe de VS Nederlandse tech-handhavers intimideert

    In deze aflevering van Schaduwoorlog analyseren Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk de omslag in de relatie met de Verenigde Staten, die onder druk van de techlobby steeds vaker opereert als een agressor in plaats van een bondgenoot. Europese pogingen om Big Tech te reguleren via de Digital Services Act (DSA) worden in Washington geframed als een ideologische strijd tegen ‘censuur’. Samen met Jelle Postma, oprichter van de stichting Justice for Prosperity, bespreekt Huib de harde escalatieladder van deze Amerikaanse intimidatie. Wat zijn de gevolgen als je als Nederlandse handhaver of NGO op een zwarte lijst in Washington belandt, en visumverboden of het bevriezen van banktegoeden plotseling als een zwaard van Damocles boven je hoofd hangen? Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Lotte GrimbergenArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    34 min

  3. 24 May

    Van Almere tot Moskou: het netwerk achter Russische cyberaanvallen

    In deze aflevering van Schaduwoorlog bespreken Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk hoe een concertpianist uit Almere en een organisatieadviseur uit Enschede betrokken raakten bij pro-Russische cyberoperaties. De FIOD hield beide mannen aan vanwege verdenkingen van het faciliteren van digitale infrastructuur voor Russische hackgroepen en het overtreden van Europese sancties. Aan bod komen DDoS-aanvallen op Europese instellingen, het mysterieuze hostingbedrijf Stark Industries van twee Moldavische broers en de rol van Nederlandse servers in hybride oorlogsvoering. Samen met Deense onderzoeksjournalist Henrik Moltke onderzocht Huib hoe een netwerk van hostingbedrijven mogelijk Russische cyberaanvallen ondersteunde vanuit Nederland.  Dit is het artikel in de Volkskrant over deze zaak. Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Lotte GrimbergenArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    31 min

  4. 19 May

    Is de term ‘hybride oorlog’ te onschuldig?

    Huib Modderkolk bezocht in de Estse hoofdstad Tallinn een toonaangevende veiligheidsconferentie waar politici, Navo-functionarissen en inlichtingenexperts samenkwamen om de Russische dreiging te bespreken. Tijdens de conferentie klinkt voorzichtig optimisme over de situatie van Rusland: sancties, economische druk en grote verliezen in Oekraïne zouden hun effect beginnen te hebben. Tegelijkertijd overheerst de overtuiging dat Rusland ook op lange termijn een existentiële bedreiging voor Europa blijft. Daarnaast groeit de onzekerheid over de rol van de Verenigde Staten binnen de Navo, met een Amerikaanse onderminister die ontwijkend reageert op vragen over militaire steun aan Europa. Verder komt aan bod waarom Estse veiligheidsdiensten moeite hebben met de term ‘hybride oorlog’: is dat niet wat onschuldig voor wat in werkelijkheid sabotage, cyberaanvallen en staatsterrorisme zijn? Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Jasper VeenstraArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    31 min

  5. 12 May

    AIVD kiest voor actievere rol in de hybride oorlog

    De AIVD gaat zich actiever opstellen in de hybride oorlog en offensief handelen: de inlichtingendienst wil niet alleen dreigingen signaleren, maar ook actief ingrijpen om tegenstanders te dwarsbomen. Dat is een breuk met het verleden, waarin men zich terughoudender opstelde. Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk bespreken deze belangrijke koerswijziging, die past in een internationale trend waarin inlichtingendiensten zich assertiever opstellen in een steeds grimmigere hybride oorlog. Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Lotte GrimbergenArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    40 min

  6. 21 Apr

    Hongarije is nog niet van de Russische invloed af

    Na zestien jaar komt er een einde aan het tijdperk van Viktor Orbán in Hongarije. In deze aflevering volgen Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk de nasleep van de politieke aardverschuiving. Winnaar Péter Magyar belooft een ‘systeemverandering’. Niet alleen in de politiek, maar ook in de instituties die onder Orbán zijn gevormd: rechtbanken, media en vooral de veiligheidsdiensten. Want volgens recente onthullingen liep er jarenlang een directe lijn tussen Boedapest en Moskou. Het roept de vraag op hoe diep de Russische invloed werkelijk reikt in het Hongaarse staatsapparaat. Hoe kom je daar achter? En hoe haal je de bezem door veiligheidsdiensten die bestaan bij de gratie van geheimzinnigheid?   Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Lotte GrimbergenArtwork: Matteo Bal         See omnystudio.com/listener for privacy information.

    26 min

  7. 14 Apr

    Zorgen over privacyschending: wat doen AIVD en MIVD op de kabel?

    In deze aflevering van Schaduwoorlog onderzoeken Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk hoe de AIVD en MIVD opereren op onze digitale infrastructuur. Naar aanleiding van een kritisch jaarverslag van de Toetsingscommissie Inzet Bevoegdheden (TIB) bespreken zij het spanningsveld tussen nationale veiligheid en privacy. De commissie uit haar zorgen over het aftappen van glasvezelkabels, waarbij de diensten de mogelijkheid hebben om ongericht grote hoeveelheden communicatie op te vangen. Hoewel de ‘Sleepwet’ na een referendum in 2018 werd aangepast om interceptie zo gericht mogelijk te maken, blijkt uit de praktijk dat de diensten via centrale toegangspunten alsnog data van miljoenen burgers kunnen ophalen. Ondanks de inzet van meer personeel en data wijst de TIB erop dat deze bevoegdheid nog relatief weinig concrete inlichtingen oplevert. Tegelijkertijd pleiten de hoofden van de diensten juist voor ruimere wetgeving om effectiever te kunnen optreden tegen de hybride dreiging vanuit landen als Rusland en China. Is deze verruiming van bevoegdheden een noodzakelijk kwaad in de moderne schaduwoorlog, of wordt de democratische lat hiermee gevaarlijk laag gelegd? Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Jasper VeenstraArtwork: Matteo Bal See omnystudio.com/listener for privacy information.

    30 min

  8. 7 Apr

    Onzichtbare spionage op wereldschaal: Chinese hackers infiltreren telecomnetwerken

    Onlangs kwam een geavanceerde Chinese cyberoperatie aan het licht: hackers zijn diep in wereldwijde telecomnetwerken binnengedrongen. Onderzoek van cybersecuritybedrijf Rapid7 toont aan dat China via speciale malware (BPFdoor) langdurig en vrijwel onzichtbaar toegang kan krijgen tot telecomsystemen. Deze malware nestelt zich diep in de kern van netwerken en is zeer moeilijk te detecteren, omdat ze meestal passief blijft en alleen actief wordt wanneer een specifiek signaal wordt ontvangen. Daardoor kan ze jarenlang onopgemerkt aanwezig zijn. Met toegang tot telecomnetwerken kunnen inlichtingendiensten metadata verzamelen (zoals wie met wie belt), locaties volgen en communicatie analyseren. In theorie kan zo’n toegang ook worden gebruikt om telecomnetwerken plat te leggen tijdens een conflict. Tijdens het Snowden-schandaal in 2013 bleek dat de Amerikaanse NSA en de Britse GCHQ eveneens telecominfrastructuur gebruikten om te spioneren. Dat veroorzaakte destijds veel publieke ophef. Opvallend is dat de huidige Chinese operatie veel minder aandacht krijgt, terwijl de impact mogelijk groter is. Experts waarschuwen dat de dreiging serieus is. China investeert enorm in cybercapaciteiten en heeft mogelijk al langdurig toegang tot kritieke infrastructuur wereldwijd.   Achtergrondartikelen:  Het onderzoek van Rapid7 naar de Chinese backdoor,.  Het artikel van de Volkskrant over het onderzoek van Rapid7: NRC over de Brits-Amerikaanse spionage bij Belgacom Der Spiegel over de spionage bij Belgacom   Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib ModderkolkMontage en redactie: Tiemen HagemanEindredactie: Corinne van Duin en Jasper VeenstraArtwork: Matteo Bal   See omnystudio.com/listener for privacy information.

    37 min
See All (42)

Trailer

About

Terwijl in Oekraïne een loopgravenoorlog wordt uitgevochten met tanks, artillerie en lange-afstandswapens, ligt zonder dat we het doorhebben ook de rest van Europa onder vuur. Spionage, sabotage, aanslagen en cyberaanvallen: Rusland maakt zich er veelvuldig schuldig aan, maar ook China en andere staten roeren zich in deze strijd. Wat is het doel van hybride oorlogsvoering? Hoe gróót is de dreiging precies? En wat merken we van deze cyberoorlog, wat blijft er onder de radar?  Als iemand dat weet, is het Huib Modderkolk. Als onderzoeksjournalist voor de Volkskrant begeeft hij zich al jaren in dit veld en schreef hij de bestsellers Het is oorlog maar niemand die het ziet en: Dit wil je écht niet weten. In de nieuwe podcast Schaduwoorlog gaat Huib samen met adjunct-hoofdredacteur Annieke Kranenberg de vaak onzichtbare dreiging van hybride oorlogsvoering ontleden en analyseren. Presentatie: Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk Montage en redactie: Tiemen Hageman  Redactie: Corinne van Duin en Jasper Veenstra Artwork: Matteo Bal

Information

More From de Volkskrant

You Might Also Like