Semi Interessant | Wetenschap, feitjes en humor in één

Ruben Havertz + Nick Spapens

Semi Interessant is de perfecte mix van educatie en entertainment. Wij (Ruben Havertz & Nick Spapens) pakken complexe onderwerpen en vertalen ze naar een luchtig verhaal. Elke aflevering zit vol humor en zelfspot, maar ook met inzichten die je slimmer maken. We nemen je mee langs onderwerpen als duurzaamheid, gezondheid, psychologie, technologie en economie. Verhalen die verrassen, onthullen en aan het denken zetten. Kroeggelul met diepgang. Verwacht niets, maar krijg veel. Als er maar gelachen wordt. Elke zondag van 08:00 tot 10:00 live te luisteren via Yoursafe Radio (88.8 - 90.7 FM)

  1. Sander Heijne: Fantoomgroei, de economie groeit, jij niet | S04E06

    1 dag geleden

    Sander Heijne: Fantoomgroei, de economie groeit, jij niet | S04E06

    Fantoomgroei beschreef in 2020 hoe economische groei niet meer bij werkenden terechtkwam. Zes jaar later is de fantoomgroei alleen maar erger geworden. Sander Heijne, hoofdredacteur van Vrij Nederland, legt uit waarom. Probeer Moneybird 120 dagen gratis uit via moneybird.nl/semi-interessant Goed voor je boekhouding, goed voor onze show. Tussen 1945 en 1980 steeg je loon gewoon mee met de economie. Je kon een huis kopen en een pensioen opbouwen. Dat kantelde toen neoliberaal denken vanuit de Chicago School of Economics het beleid ging bepalen. Bedrijven werden steeds winstgevender. Werkenden merkten er niets van. De woningcrisis maakt de fantoomgroei tastbaar. Beleggers kochten starterswoningen op en verhuurden ze voor het dubbele van de hypotheeklasten. De wet betaalbare huur van Hugo de Jonge, bedoeld om dat te stoppen, werd door pandjesbazen van tafel gelobbyd. Sander vertelt hoe de lobby in Den Haag werkt, wat AI gaat veranderen aan de arbeidsmarkt, en waarom fantoomgroei op de lange termijn ook bedrijven zelf raakt. Je leert: hoe economische groei ontkoppeld raakte van lonen na 1990waarom de lobby van pandjesbazen de woningcrisis in stand houdtwat de Chicago School of Economics te maken heeft met jouw koopkrachthoe AI de kloof tussen bedrijfswinst en loon kan vergroten ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠⁠ Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant ⸻ Hoofdstukken: 00:00 Drie dilemma's voor Sander Heijne 02:45 Kapitalisme repareren of helemaal loslaten? 04:04 De vrije markt bestaat niet zonder overheid 08:56 Moneybird 11:03 Wat is fantoomgroei? 18:10 De lobby achter de woningcrisis 23:26 Waarom je geen huis meer kan kopen 28:06 Wie financierde het neoliberalisme? 31:48 Waarom politici de fantoomgroei niet stoppen 35:19 Wat AI betekent voor fantoomgroei 40:40 Hebben we een nieuw systeem nodig?

    44 min.
  2. Klimaatmodel AMOC gebouwd op nepnieuws? | S04E05 2/2

    27 mei

    Klimaatmodel AMOC gebouwd op nepnieuws? | S04E05 2/2

    De AMOC wordt onderzocht met een klimaatmodel dat vijf keer Groenland aan smeltwater toevoegt. Klinkt als nepnieuws. Maar het is precies hoe klimaatwetenschap werkt. Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant In deel 2 van het gesprek met klimaatwetenschapper René van Westen (Utrecht University) gaat Ruben op de stoel van de criticus. Hoe betrouwbaar is het model? Waarom krijgen onderzoekers de gevoeligheid van de AMOC niet goed? En wat betekent het als meerdere modellen hetzelfde kantelpunt voorspellen? René legt uit hoe klimaatmodellen worden "gekieteld" om in het juiste regime te komen. De voorspelling: rond 2060 is er 50% kans dat de AMOC kantelt. Niet morgen. Maar ook niet over duizend jaar. Klimaatverandering gaat verder dan de AMOC. Permafrost, koraalriffen en kantelpunten die je niet terugdraait. Hoe ga je om met de sceptische oom op de barbecue? En wat kun je zelf doen? Je leert Waarom het AMOC-model extra smeltwater nodig heeftHoe klimaatmodellen worden "gekieteld" om te werkenWanneer de AMOC mogelijk instort volgens de modellenWat kantelpunten zijn en waarom ze onomkeerbaar zijnHoe René omgaat met klimaatskepticiWat je zelf kunt doen tegen klimaatverandering Hoofdstukken 00:00 Intro 00:47 Het AMOC-model onder vuur 04:30 Deugt het klimaatmodel? 08:28 Wanneer stort de AMOC in? 13:27 AMOC-onderzoek en de politiek 16:00 Klimaatverandering en skeptici 18:10 Wat kun je zelf doen? 20:32 Kantelpunten uitgelegd 25:24 Wie betaalt het AMOC-onderzoek? 28:07 De sceptische oom op de barbecue 29:47 Les van de week ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠ ⸻

    32 min.
  3. René van Westen: de Golfstroom staat op instorten, klimaatwetenschapper over de AMOC | S03E04 1/2

    20 mei

    René van Westen: de Golfstroom staat op instorten, klimaatwetenschapper over de AMOC | S03E04 1/2

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant De AMOC houdt Europa warm. Maar wat als die gigantische oceaanstroom instort? Klimaatwetenschapper René van Westen schat de kans op meer dan vijftig procent. Nederland zit op dezelfde breedtegraad als Zuid-Canada, maar is gemiddeld tien graden warmer. Dat danken we aan de AMOC. Als de AMOC instort, kan het hier op jaarbasis tien graden afkoelen. De wintermaanden zelfs vijftien graden. Volgens René betekent dat ook twintig procent minder neerslag, hogere zeespiegel en zwaardere winterstormen. René van Westen is postdoc aan de Universiteit Utrecht en publiceerde in 2024 in Science Advances het onderzoek dat wereldwijd de aandacht trok. Hij legt uit wat kantelpunten zijn, waarom het IPCC de risico's onderschatte, en waarom de AMOC al langer onder druk staat dan we dachten. Je leert Wat de AMOC is en waarom die Europa verwarmtWaarom Nederland tien graden warmer is dan Zuid-CanadaHet verschil tussen weer en klimaat in een opwarmende wereldHoe kantelpunten en feedback loops werkenWaarom de kans op instorting hoger is dan het IPCC schatteWat een instorting concreet betekent voor het Nederlandse klimaat ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠ TikTok: ⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠ ⸻ Hoofdstukken 00:00 Introductie 02:11 Van weerman tot klimaatwetenschapper 03:42 Drie dilemma's met René van Westen 08:20 Het verschil tussen weer en klimaat 10:45 Opwarming in Nederland: twee keer zo snel 15:50 Wat is de AMOC precies 18:25 De AMOC maakt Nederland warmer dan Canada 20:54 De AMOC staat onder druk 24:37 Scenario: tot 15 graden afkoeling 28:19 Kantelpunten en onomkeerbaarheid 30:39 AMOC-instorting: meer dan 50% kans 35:30 Tot volgende week

    36 min.
  4. Rüben Spapens: hoe ademhaling Kamp van Koningsbrugge draagbaar maakte | S04E03 2/22

    13 mei

    Rüben Spapens: hoe ademhaling Kamp van Koningsbrugge draagbaar maakte | S04E03 2/22

    Steun ons met een klein bedrag via: vriendvandeshow.nl/semi-interessant Een topsporter die alles onder controle had. Tot hij een ademtest deed en mega laag scoorde. Rüben Spapens, bewegingswetenschapper en oprichter van Lekker Ademen, ontdekte dat hij onbewust onbekwaam was in het meest basale wat we doen: ademen. Volgens Rüben is ademhaling geen hype. In elke cultuur en religie wordt voor het eten de adem vertraagd door een gebed. Die gebedjes komen allemaal uit op zes keer per minuut ademen. Precies het tempo dat de moderne wetenschap als het meest ontspannen beschrijft. Wim Hof? Volgens Rüben een marketinggenie dat niks nieuws doet. Neuspleister? Grotendeels onzin als je niet eerst leert ademen. Maar waar het echt interessant wordt: hoe Rüben zijn ademhaling inzette bij Kamp van Koningsbrugge. Hoe hij mentaal overeind bleef waar anderen afhaakten. En waarom vijf minuten ademen per dag het tandenpoetsen van je zenuwstelsel is. ___ Shownotes en bronnen: ⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠hello@semiinteressant.nl⁠ Volg ons:Instagram: ⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠ TikTok: ⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠ ⸻ Hoofdstukken 00:00 Intro 01:38 Van judoka tot ademexpert 03:17 Waarom topsporters slecht scoren op ademtests 08:15 CO2-tolerantie: het alarmsysteem in je lijf 12:04 Zo train je langzaam ademen 18:18 Is ademhaling een hype of cultuur 22:26 Neusteep en mondtape: hype of hulpmiddel 25:39 Wim Hof: guru of marketinggenie 29:40 IJsbaden en kou als stressspiegel 34:14 Ademhaling bij Kamp van Koningsbrugge 36:33 Mind over matter onder extreme druk 44:55 Les van de week

    50 min.
  5. Rüben Spapens: Bijna iedereen ademt verkeerd. Hoe los je het op? 1/2 | S04E02

    6 mei

    Rüben Spapens: Bijna iedereen ademt verkeerd. Hoe los je het op? 1/2 | S04E02

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant⁠ Rüben Spapens is bewegingswetenschapper en sport- en prestatiepsycholoog, en hij stelt iets ongemakkelijks vast: vrijwel iedereen ademt verkeerd. Te snel, te veel volume, te vaak door de mond. Twintigduizend ademteugen per dag horen erbij, maar bij wie chronische stress oploopt worden het er dertigduizend. Onbewust. Spapens laat zien wat dat doet met je lijf en je hoofd. Sneller ademen leidt tot minder CO2 in je bloed, dichtgeknepen bloedvaten, koude handen, brain fog, slechtere slaap en moeilijker herstel van blessures. En hij bouwt een claim op die de wetenschap inmiddels stevig onderbouwt: vijf minuten per dag trager ademen werkt net zo effectief of effectiever dan cognitieve gedragstherapie. In dit gesprek doen we de Controlled Exhale-test live aan tafel, leggen we uit waarom mondtape geen wondermiddel is maar wel een trigger voor stikstofoxide, en eindigen we bij iets groters: dat we in deze maatschappij zijn vergeten te voelen, en dat de adem de toegangspoort terug is. Je leert Waarom dertigduizend ademteugen per dag een rood signaal zijnWat sneller ademen onbewust doet met je focus en herstelvermogenWaarom vijf minuten ademwerk de plek van je therapeut bedreigtHoe een Controlled Exhale van minder dan veertig tellen alarm slaatWaarom mondtape gevaarlijk is voor sommigen, en game-changing voor de restHoe de adem je weer leert voelen wat je niet wilde voelenSpapens legt uit waarom je adem geen hype is, maar het fundament van je hele systeem. Wat het in je hoofd doet als je sneller ademt dan nodig. Waarom je koude handen krijgt, niet meer scherp kunt nadenken, en 's nachts wakker wordt om naar de wc te gaan. ___ Shownotes en bronnen: www.semiinteressant.nl/shownotes 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: hello@semiinteressant.nl Volg ons:Instagram: www.instagram.com/semiinteressant/ TikTok: www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast ⸻ Hoofdstukken 00:00 Intro met de seizoensaftrap 03:46 Waarom je als kind nog wel goed ademt 07:00 Het grootste misverstand over ademhaling 09:37 Live oefening: vertraag je uitademing in drie teugen 12:37 30.000 ademteugen per dag is geen uitzondering 14:30 Vijf minuten ademwerk versus cognitieve gedragstherapie 15:30 Brain fog, koude handen en je werkdag 17:53 Ademhaling als fundament van slaap en herstel 19:51 De Controlled Exhale-test van veertig tellen 27:28 Mondtape, neusademen en stikstofoxide 31:04 Voelen, paniekaanvallen en de huidige maatschappij 36:08 Window of tolerance en de douche-anekdote

    42 min.

  6. 1 apr

    Giel Beelen, RadioRing en een eigen studio: seizoen 4 begint. Een terug- en uitvooruitblik| S04E01

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant⁠ Zestien weken radio. Een nominatie voor een radioring. Tienduizenden nieuwe luisteraars. En nu: een eigen studio in Amsterdam. Seizoen 4 begint hier. In deze seizoensstart blikken Nick en Ruben terug op het seizoen dat alles veranderde. Van de allereerste uitzending (zenuwachtig, half zes 's ochtends, systeem crashte) tot de dino-aflevering in pyjama die hun favoriete moment werd. Ze delen hun persoonlijke top van gasten, van Erik Scherder tot Michael Kortekaas, en zijn eerlijk over wat ze fout deden. Minder puberale humor. Betere grappen. Minder slaapdronken. En dan seizoen 4. Een eigen studio in Amsterdam. Nieuwe gasten die al klaarstaan: een klimaatwetenschapper wiens trein niet reed door de sneeuw (ironie), een ademhalingsexpert en een dopamine-aflevering die opnieuw moet omdat de eerste crashte. Plus betaalde content voor de keiharde semies. ⸻ Shownotes en bronnen: www.semiinteressant.nl/shownotes 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: hello@semiinteressant.nl Volg ons:Instagram: https://www.instagram.com/semiinteressant/ TikTok: https://www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast ⸻ Hoofdstukken

    26 min.
  7. Dino's waren te succesvol en dat werd hun ondergang met Martijn van Naturalis 2/2 | S03E28

    25 mrt

    Dino's waren te succesvol en dat werd hun ondergang met Martijn van Naturalis 2/2 | S03E28

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant⁠ Dinosaurussen domineerden 160 miljoen jaar de aarde. Ze waren overal. Ze waren met duizenden soorten. En toen was het in een klap voorbij. 66 miljoen jaar geleden sloeg een meteoriet in op de slechtst denkbare plek: een kustzee bij Mexico. Wat volgde was een kettingreactie van tsunami's, duisternis en uitsterving. Geen enkele plek op aarde bleef ongeraakt. Maar waarom overleefden sommige dieren het wel? Volgens Martijn Gulleker van Naturalis zit het antwoord in succes zelf. Dino's waren zo gespecialiseerd geworden dat ze een ramp niet meer aankonden. Wie alleen bosbesjes at, stopte toen de bosbesjes stopten. De zoogdieren die 160 miljoen jaar klein en onzichtbaar waren gebleven? Die grepen hun kans. We praten over wat een T-Rex echt at (inclusief botten), hoe je aan dinotanden kunt aflezen wat het laatste avondmaal was, waarom kippen eerder van velociraptors afstammen dan van de T-Rex, en waarom er na de dino's nooit meer nieuwe dino's kwamen. Plus: de palingdans die verklaart waarom dino's 160 miljoen jaar de baas waren. Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Luister naar Yoursafe Radio: 90.7 Fm en DAB+ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Volg ons: Instagram: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Tiktok: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast Hoofdstukken 00:00 Intro en terugblik op deel 101:22 Wat at een T-Rex precies04:18 Hoe Naturalis ontdekte dat Triceratops een kuddedier was07:11 De meteoriet die de dino's uitroeide10:25 Tsunami's en de kettingreactie van rampen12:56 Waarom dino's te succesvol waren om te overleven13:29 Stammen kippen af van de T-Rex of de Velociraptor15:48 Wat is een dino eigenlijk (en wat niet)17:14 De palingdans die alles verklaart21:02 Wat de dino-uitsterving ons leert over biodiversiteit22:57 Luisteraarsvraag: waarom kwamen dino's nooit terug28:39 Les van de week

    34 min.

  8. 18 mrt

    Alles wat je nog niet wist over dino's met Martijn van Naturalis 1/2 | S03E27

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant⁠ Dinosaurussen zijn niet wat je denkt. Geen koude, geschubde monsters, maar fluffy beesten met verenpakjes en paringsdansjes. Martijn Gulleker, preparateur bij Naturalis, graaft ze op in Wyoming en maakt ze tentoonstellingsklaar in het DinoLab. Hoe vind je dinobotten in de woestijn? Waarom is Maastricht wereldberoemd in de dinowetenschap? En klopt het dat je plastic dinosaurus gemaakt is van echte dino's? (Spoiler: nee.) Martijn legt uit hoe weinig we eigenlijk weten. Van de geschatte 160.000 soorten kennen we er zo'n 2.000. En zelfs van die skeletten weten we niet precies hoe de huid, de kleuren of de geluiden eruitzagen. Ook bespreken we waarom T-Rex-armpjes misschien bedoeld waren om te paren, welke dino maar een noot kon maken, en waarom een Triceratops-schedel meer waard is dan goud. Je leert: Je leert Waarom vleesetende dino's eigenlijk fluffy waren met verenpakjesHoe Naturalis elk jaar honderden botten opgraaft in Wyoming omdat Amerikaanse boeren er niks mee kunnen.Waarom we van de geschatte 160.000 dinosoorten er pas 2.000 kennen (en waarom de aarde elk jaar nieuwe blootkruimelt).Waarom T-Rex-armpjes misschien niet nutteloos waren, maar bedoeld om te paren zonder achterover te vallen.Hoe de Parasaurolophus de enige dino is waarvan we het geluid kennen Waarom een Triceratopschedel harder stijgt in waarde dan goud en ooit bij iemand in de gang stond. Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Luister naar Yoursafe Radio: 90.7 Fm en DAB+ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Volg ons: Instagram: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Tiktok: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Hoofdstukken  0:00 Intro en terugblik op Yoursafe Radio0:30 Welkom Martijn Gulleker van Naturalis3:45 Dilemma's: fossielen, privecollecties en veldwerk5:15 Hoe ziet een werkdag in het DinoLab eruit7:30 Dinobotten opgraven in Wyoming9:45 Hoeveel dinosoorten zijn er nog onontdekt11:20 Zijn dino's veranderd in olie? Mythbusting13:00 Waarom dino's veren hadden en geen schubben15:30 Wat we niet kunnen zien aan een skelet18:15 Hoe Amerika's grondbezit Naturalis helpt20:00 Kunnen we dino's klonen zoals in Jurassic Park22:30 De Parasaurolophus en het enige dinogeluid25:00 Carnotaurus en zijn paringsdansje

    29 min.
Bekijk alles (88)

Beoordelingen en recensies

4,2
van 5
5 beoordelingen

Info

Semi Interessant is de perfecte mix van educatie en entertainment. Wij (Ruben Havertz & Nick Spapens) pakken complexe onderwerpen en vertalen ze naar een luchtig verhaal. Elke aflevering zit vol humor en zelfspot, maar ook met inzichten die je slimmer maken. We nemen je mee langs onderwerpen als duurzaamheid, gezondheid, psychologie, technologie en economie. Verhalen die verrassen, onthullen en aan het denken zetten. Kroeggelul met diepgang. Verwacht niets, maar krijg veel. Als er maar gelachen wordt. Elke zondag van 08:00 tot 10:00 live te luisteren via Yoursafe Radio (88.8 - 90.7 FM)

Informatie

Suggesties voor jou