6 afleveringen

Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek.

Respons Respons

    • Maatschappij & cultuur
    • 5,0 • 13 beoordelingen

Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek.

    Afl. 5 - Succes niet gegarandeerd (Respons x NDSM)

    Afl. 5 - Succes niet gegarandeerd (Respons x NDSM)

    Wat kan je als architect nog betekenen in een markt waar elke creatieve uiting wordt gecommodificeerd, en gebiedsontwikkeling vaker wel dan niet bijdraagt aan gentrificatie? En hoe kan je als ontwerper überhaupt iets bijdragen als de wereld in brand staat? De crisis is nu, moeten we niet de barricades op? Wij worden er soms moedeloos van.

    Toch geeft architect Afaina de Jong ons in deze aflevering hoop. We zoomen in op een piepklein stukje Amsterdam-Noord: het voormalig kavel van sociëteit Sexyland op de NDSM-werf. Stichting NDSM-werf die verantwoordelijk is voor de programmering van de buitenruimte van de werf, heeft aan Afaina de Jong opdracht gegeven om hier een ‘inclusieve publieke ruimte’ te ontwikkelen. Hoe doe je dat? Hoe kun je als architect nog impact maken op een plek waar zoveel machtsverhoudingen en belangen spelen?

    Zonder te vervallen in fatalisme of marketing-optimisme blijft Afaina zoeken naar manieren om bij te dragen als ontwerper. Daarbij is praten over architectuur cruciaal: alleen door in een project te duiken en op een eerlijke manier te onderzoeken wat wel en niet werkt is het mogelijk om iets te veranderen. Deel van het project zijn dan ook 3 podcasts door verschillende makers, waar wij er één van zijn. Naast ons gesprek met Afaina leren we de werf beter kennen met Petra Heck (Stichting NDSM-werf) en Erik van der Paardt (Erik’s House, http://eriks.house/).

    Deze podcast is ook onderdeel van de serie ‘de Plotcast’, drie podcasts die het ontwerpproces van Afaina ondersteunen (https://soundcloud.com/ndsm/de-plotcast-5-succes-niet-gegarandeerd)

    --

    Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Het is een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek nadat ze in 2019 afstudeerden bij de master architectuur in Delft.

    --

    We komen graag in contact met méér stemmen die hun ervaringen in de architectuur met ons willen delen, zowel positief als negatief. We zijn te bereiken via instagram en email.

    Wil je een seintje krijgen wanneer een nieuwe aflevering online staat? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief: responspodcast.substack.com/

    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen. https://www.archined.nl/onderzoek/archined-lab/

    Respons is tot stand gekomen met financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.
    Logo door Anne de Zeeuw.
    www.instagram.com/re.spons/
    responspodcast@gmail.com

    --

    Shownotes & referenties
    Over gentrificatie in Amsterdam-Noord: https://www.groene.nl/artikel/nieuwbouw-paniek

    • 47 min.
    Kerstspecial 🎄- Een plek om van te dromen

    Kerstspecial 🎄- Een plek om van te dromen

    Nu een nieuwe winterlockdown is aangekondigd, kunnen we wel wat dromen van een andere toekomst gebruiken. In deze kerstspecial van Respons nemen we jullie mee naar afgelopen zomer, toen we een briefwisseling schreven over de omgevingen die activisme mogelijk maken.

    Archined had ons gevraagd om bij te dragen aan het project The Persistence of Questioning: kritische reflecties over de toekomst, over architectuur en meer. Wat is de betekenis van de architectuurpraktijk, nu en in de toekomst?

    We vonden het een moeilijke, want nogal abstract geformuleerde vraag en besloten om op zoek te gaan naar concrete manieren om hierover na te denken. Via een boekenlegger kwamen we uit bij vrouwenboekhandels en tegenpublieken, buurthuizen en democratisering - plekken en processen die in deze tijd veelal verdwenen zijn of nog steeds worden afgebroken, zoals de Tweebosbuurt op het moment van schrijven.
    Waar vinden we, of herbouwen we, de omgeving van waaruit we kunnen dromen van de toekomst?

    De thema’s uit de brieven blijven rode draden in de zoektocht van Respons, en daarom hebben we er nu een audioversie van gemaakt.
    Al hebben we de kerstmuziekeffecten uiteindelijk maar achterwege gelaten, hopelijk geeft de aflevering jullie toch inspiratie in deze donkere tijd.

    Fijne feestdagen en gelukkig nieuwjaar!

    --
    We komen graag in contact met méér stemmen die hun ervaringen in de architectuur met ons willen delen, zowel positief als negatief. We zijn te bereiken via instagram en email.
    Wil je een seintje krijgen wanneer een nieuwe aflevering online staat? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief: responspodcast.substack.com/
    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen. www.archined.nl/artikelen/categorie/lab/
    Respons is tot stand gekomen met financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.
    Logo door Anne de Zeeuw.
    www.instagram.com/re.spons/
    responspodcast@gmail.com
    --
    Shownotes & referenties

    Geschreven versie van de briefwisseling (Archined):
    https://www.archined.nl/2021/09/een-plek-om-van-te-dromen-infrastructuren-voor-activisme/

    Written version of the letters (Archined):
    https://www.archined.nl/2021/09/a-place-to-dream-infrastructures-for-activism/

    PDF + print on demand (Archined)
    https://www.archined.nl/2021/10/cahiers-the-persistence-of-questioning/

    • 25 min.
    Afl. 4 - Een soort Zweinstein

    Afl. 4 - Een soort Zweinstein

    Hoe vaak wij wel niet tijdens onze studie hebben gehoord… Jij bent geen architect, jij bent kunstenaar. Jij bent geen architect, jij moet lekker nog een jaar gaan reizen. Jij bent geen architect, want je haalt geen nachten door. Jij bent geen architect, maar we waarderen je als schrijver.

    Tot wat voor soort architect zijn wij eigenlijk wél opgeleid? Welke rol speelt architectuuronderwijs in het (re)produceren van het dominante beeld van de architect als eenzame auteur? En hoe kan dat anders: wat als studenten in architectuuropleidingen niet zouden worden afgebroken en weer opgebouwd, maar als ze in plaats daarvan vanuit hun eigen situatie op een betekenisvolle manier kunnen bijdragen aan een wereld waarin ze willen wonen?

    In deze aflevering duiken we in het architectuuronderwijs. We blikken terug op onze studietijd met afstudeervriendinnen Evi Dirks, Yara Valente en Anne de Zeeuw. Met onderzoeker en docent Birgitte Hansen bespreken we dat architecten méér zijn dan ontwerpers en met Noortje Weenink hebben we het over emoties en mentale gezondheid in het onderwijs. Én we praten met architect Arna Mackic over haar ervaringen als hoofd architectuur bij de Rietveldacademie, en hoe het ook anders kan.

    --


    Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Het is een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek nadat ze in 2019 afstudeerden bij de master architectuur in Delft.
    --
    We komen graag in contact met méér stemmen die hun ervaringen in de architectuur met ons willen delen, zowel positief als negatief. We zijn te bereiken via instagram en email.
    Wil je een seintje krijgen wanneer een nieuwe aflevering online staat? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief: responspodcast.substack.com/
    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen. www.archined.nl/artikelen/categorie/lab/
    Respons is tot stand gekomen met financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.
    Logo door Anne de Zeeuw.
    www.instagram.com/re.spons/
    responspodcast@gmail.com
    --
    Shownotes & referenties
    Over cultuur op kunstacademies: https://www.instagram.com/p/CVxNnOws5mm/ https://futuress.org/magazine/calling-out-dutch-art-institutions/ https://www.nrc.nl/nieuws/2021/04/21/met-het-kunstonderwijs-is-iets-fundamenteel-mis-a4040683

    Boeken:
    Teaching to transgress, bell hooks (1994)
    How to become a feminist design power tool, Hélène Frichot (2016)

    Ook interessant over het veranderen van architectuuronderwijs & meer:
    https://curatorialresearch.org/open-discussion

    • 54 min.
    Afl. 3 - Hoe doe je dat dan?

    Afl. 3 - Hoe doe je dat dan?

    Na twee kritische afleveringen te hebben gemaakt over het treurig stemmende gebrek aan diversiteit in de architectuur, vonden we het wel tijd voor een lekker positieve aflevering. Hoe kan het dan wel? Feministisch werken, hoe doe je dat dan?

    Paulien Bremmer hielp ons op weg: in de vorige aflevering suggereerde zij dat gebouwen die door een collectief zijn ontworpen, inclusiever en minder ongenaakbaar zijn dan gebouwen die bedacht zijn vanuit één hoofd. Maar de praktijk bleek weerbarstig, en die collectieven best moeilijk te vinden. Die puur positieve aflevering is er dus nooit gekomen.

    Onze vragen over collectief en feministisch werken leidden niet tot eenduidige antwoorden maar tot een nieuwe zoektocht. We onderzoeken de relatie tussen collectief werken en de geschiedenis van democratisering en feminisme met ingenieur en onderzoeker Lidewij Tummers, die veel van wat er in het feminisme nu wordt besproken, al eens heeft meegemaakt in de vorige feministische golf. Met Willie Vogel en Davida Rauch hebben we het over hun ervaringen met samenwerken in allerlei vormen. En architect Hanneke Stenfert leert ons dat je jezelf niet onzichtbaar hoeft te maken, om andere stemmen te horen.

    --

    Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Het is een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek nadat ze in 2019 afstudeerden bij de master architectuur in Delft.

    --

    We komen graag in contact met méér stemmen die hun ervaringen in de architectuur met ons willen delen, zowel positief als negatief. We zijn te bereiken via instagram en email.

    Wil je een seintje krijgen wanneer een nieuwe aflevering online staat? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief: https://responspodcast.substack.com/

    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen. https://www.archined.nl/artikelen/categorie/lab/

    Respons is tot stand gekomen met financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.

    Logo door Anne de Zeeuw.

    www.instagram.com/re.spons/
    responspodcast@gmail.com

    --

    Shownotes

    The Tyranny of Structurelessness: https://www.jofreeman.com/joreen/tyranny.htm

    Collecting Otherwise (HNI) : https://collectingotherwise.hetnieuweinstituut.nl/

    De Marina van Damme Beurs: http://www.marinavandammenetwerk.nl/

    Genomineerden Turner Prize: https://www.tate.org.uk/press/press-releases/turner-prize-shortlist-announced-0

    Kritiek van één van de genomineerde collectieven op het TATE, dat de prijs uitreikt: https://www.theguardian.com/artanddesign/2021/may/12/collective-nominated-for-turner-prize-criticises-awards-main-sponsor

    • 52 min.
    Afl. 2 - 'Maar het is wel heel leuk'

    Afl. 2 - 'Maar het is wel heel leuk'

    Architecten dragen zwart, drinken veel koffie, werken veel en slapen weinig - of dat is in elk geval het cliché. Maar hoe staat het eigenlijk met de werkcultuur in de architectuur? Wat is de invloed ervan op het gebrek aan diversiteit in de praktijk? En waar komt het beeld van de koffiedrinkende, oververmoeide en altijd-doorwerkende architect eigenlijk vandaan?

    In deze aflevering gaan we dieper in op iets wat misschien wel één van de oorzaken is voor het gebrek aan diversiteit in de praktijk: de beruchte werkcultuur. We spreken over het gevaar van architectuur zien als passie, het belang van inclusieve bedrijfsvoering en het oprichten van een vakbond met Robyne Somé, Xenia Otmakhova, Anne van der Meulen en Thijs Asselbergs - in aanvulling op alle andere gesprekken die we tijdens ons onderzoek met of zonder microfoon voeren. Met prijswinnend architect, kunstenaar en docent Paulien Bremmer onderzoeken we vervolgens hoe architectuur kan veranderen door op een collectieve manier te werk te gaan.

    --

    Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Het is een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek nadat ze in 2019 afstudeerden bij de master architectuur in Delft.

    --

    We komen graag in contact met méér stemmen die hun ervaringen in de architectuur met ons willen delen, zowel positief als negatief. We zijn te bereiken via instagram en email.

    Wil je een seintje krijgen wanneer een nieuwe aflevering online staat? Schrijf je dan in voor onze nieuwsbrief: https://responspodcast.substack.com/

    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen. https://www.archined.nl/artikelen/categorie/lab/

    Respons is tot stand gekomen met financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.

    Logo door Anne de Zeeuw.

    www.instagram.com/re.spons/
    responspodcast@gmail.com

    --

    Shownotes:

    “Zelf Zwaar Ploeteren” door Marie-José Kleef in De Groene Amsterdammer (6/7/2016): https://www.groene.nl/artikel/zelf-zwaar-ploeteren

    “Waar is mevrouw de architect?” NPO radio 1 (23/12/20) https://www.nporadio1.nl/de-nieuws-bv/onderwerpen/69808-2020-12-23-waar-is-de-vrouwelijke-architect

    Lancering Mevr. de architect - met Veerle namens Respons! https://a-zine.nl/2021/01/30/lancering-mevr-de-architect/

    “Room at the top? Sexism and the star system in architecture” door Denise Scott-Brown (1989 (1975)) https://www.mascontext.com/issues/27-debate-fall-15/room-at-the-top-sexism-and-the-star-system-in-architecture/

    Toelichting CAO https://www.sfa-architecten.nl/cao/

    Geschillenregeling Arbeidszaken Architectenbureaus https://www.sfa-architecten.nl/artikel/bijlage-6-2/https://www.sfa-architecten.nl/artikel/bijlage-6-2/

    Meldpunt stagemisbruik: https://www.inspectieszw.nl/onderwerpen/stage

    • 52 min.
    Afl. 1 - Million Dollar Question

    Afl. 1 - Million Dollar Question

    Al sinds de jaren 80, is de genderbalans op bouwkunde-opleidingen in Nederland min of meer gelijk. Maar waar zijn al die vrouwelijke architecten die – als ze begin jaren 90 afstudeerden – nu op het hoogtepunt van hun carrière en masse partner bij architectenbureaus zouden moeten zijn?

    De eerste aflevering van podcast Respons focust op deze million dollar question: waar zijn alle vrouwelijke architecten? We reflecteren op die vraag met verscheidene nieuwe stemmen in de ontwerpwereld, zoals Hai Xie, Eli Dorsman, Anne van der Meulen en Setareh Noorani. Met natuurinclusief ontwerper en oprichter van landschapsbureau PAD Landscape Nina Ravestein onderzoeken we vervolgens hoe de praktijk er ook anders uit zou kunnen zien. Het resultaat is een collage van persoonlijke gesprekken over het vinden van je plek als starter in de architectuur, de dominante werkcultuur, over inclusiviteit en het inrichten van een bedrijf als ecosysteem.

    Architectuurpodcast Respons wil een plek creëren voor het onderzoeken en bespreekbaar maken van feministische vragen in architectuur. Het is een meerstemmig project geïnitieerd door Veerle Alkemade en Catherine Koekoek nadat ze in 2019 afstudeerden bij de master architectuur in Delft.

    Elke aflevering zal focussen op een specifiek thema - zoals vrouwen in architectuur, onderwijs, werkcultuur of economie - en onderzoekt dat aan de hand van persoonlijke gesprekken met een veelheid aan stemmen binnen of in de marges van de architectuur. Deze perspectieven op de bestaande architectuurpraktijk worden aangevuld met langere gesprekken met architecten die al langer meedraaien, en op de een of andere manier verandering teweeg brengen in het werkveld.

    ----
    Respons is trotse deelnemer van het Archined Lab, een initiatief van Archined.nl waarin onafhankelijke, experimentele architectuurprojecten een podium krijgen.

    Respons was niet mogelijk geweest zonder de financiële steun van de Fleur Groenendijk Foundation.

    https://www.instagram.com/re.spons/
    Logo door Anne de Zeeuw.

    • 36 min.

Klantrecensies

5,0 van 5
13 beoordelingen

13 beoordelingen

Top-podcasts in Maatschappij & cultuur

AD
NPO Radio 1 / AVROTROS
Tonny Media
NRC & De Standaard
NPO Radio 1 / NTR / VPRO
Saar Magazine