Јас сум Даница, а ова е мојот став: Постои еден збор што во Македонија се употребува почесто од „добар ден“, а се разбира поретко од тишината што следи по него. Тој збор е: “социјална правда”.Го слушаме во говори, го читаме во програми, го гледаме во предизборни плакати како ветување што секогаш доаѓа утре. А утрето, како што знаеме, е најдолгиот ден во македонската историја: никогаш не пристигнува. Социјалната правда, барем во својата суштина, не е идеологија. Таа е морална интуиција. Децата инстинктивно знаат што е неправда кога едно од нив добива две чоколади, а друго ниедно. Но возрасните, за чудо, стануваат филозофи токму кога треба да ја видат очигледната нерамнотежа.Во нашето општество, правдата често се меша со еднаквоста. Ама тие не се исто. Еднаквоста вели: сите стојат на иста линија. Правдата прашува: кој стигнал до линијата бос, а кој со автомобил? Кој растел во дом каде што книгата била секојдневие, а кој во дом каде што сметките биле поважни од образованието? Кој конкурира со диплома, а кој со „препорака“? Да, според Уставот, Македонија е социјална држава. Тоа е убаво напишана реченица која би можела да стои и во поетска збирка. Но, државите не се мерат според убавината на речениците, туку според тоа колку луѓе можат да живеат достоинствено без да бараат врски, милост или билет во еден правец.Кога млад човек со просек што заслужува почит, чека конкурс што со месеци не се распишува, додека работното место веќе има „неофицијален“ сопственик и кога медицински преглед се забрзува со телефонски повик, а не со медицинска итност, тогаш социјалната држава станува писание на хартија. Нашиот најголем парадокс е што сите зборуваме за правда, но ретко за достоинство. А без достоинство, социјалната правда станува обичен лист, формулар, печат или редови пред шалтери каде што човекот постепено се претвора во број. Кога човек со години работи и сепак живее од плата до плата, а цените растат побрзо од платата, тогаш неправдата не е филозофски поим, туку начин на преживување. Нееднаквоста кај нас не е само економска: таа е и психолошка. Едни веруваат дека иднината им припаѓа, други дека мораат да ја напуштат за да ја најдат. Кога млад човек повеќе верува во билет во еден правец отколку во сопствената диплома, тогаш проблемот не е само економски, туку цивилизациски. Тоа е моментот кога државата не губи само работна сила, туку самодоверба. Социјалната правда не се создава со милостина, туку со систем што не бара херои за да функционира нормално. Општеството не треба да преживува благодарение на добри луѓе, туку благодарение на добри правила. Правила што важат подеднакво за оној со функција и за оној без врски, за оној со моќ и за оној со молба. И можеби тука е поентата: правдата не почнува во парламентот, туку во свеста дека другиот човек не е пречка, туку мерка за нашата човечност.Зашто држава без социјална правда е како книга со прекрасна корица и празни страници. Однадвор ветува смисла, а одвнатре одекнува празнина. Во основа, дилемата не е дали Македонија има социјална правда. Дилемата е: дали сме подготвени да ја препознаеме кога ќе бара од нас нешто повеќе од зборови.И можеби токму тогаш, кога ќе престанеме да ја изговараме, а ќе почнеме да ја живееме, таа конечно ќе престане да биде тема за дискусии.
