Ameryka dla Zaawansowanych

Marcin Firlej
  • 5.0 (1)
  • DOCUMENTARY
  • UPDATED WEEKLY

Ameryka dla Zaawansowanych to podcast o Stanach Zjednoczonych, o polityce, historii i społeczeństwie tego kraju. Każdy odcinek wyjaśnia, jak działa amerykańska demokracja: od Konstytucji i Sądu Najwyższego po obywatelstwo, migrację i prawa człowieka. Marcin Firlej, dziennikarz i amerykanista mieszkający w USA, analizuje wydarzenia z Waszyngtonu, przyglądając się korzeniom współczesnych sporów – od Trumpa i „culture wars” po idee równości, wolności i tożsamości. To audycja dla tych, którzy chcą zrozumieć Amerykę bez mitów, w kontekście historycznym, politycznym i kulturowym. Słuchaj, jeśli interesują Cię: USA, amerykańska polityka, historia Stanów Zjednoczonych, społeczeństwo, prawa obywatelskie, konstytucja, Trump, demokracja i równość. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

  1. Dlaczego Washington Post popada w ruinę? Jeff Bezos niszczy media w USA.

    2D AGO

    Dlaczego Washington Post popada w ruinę? Jeff Bezos niszczy media w USA.

    Media w USA już dawno weszły w model działalności, w którym decyzje finansowe stają się decyzjami politycznymi. Ale dopiero ostatnie zwolnienia w Washington Post otwierają dyskusję o tym, kto dziś wyznacza kierunek amerykańskiego dziennikarstwa i jakie konsekwencje przynosi to dla amerykańskiej demokracji. Bo jeśli można zrujnować najbardziej prestiżowy tytuł, to wszystkie amerykańskie media muszą drżeć. Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Dziękuję za słuchanie! W tym odcinku analizuję media w USA jako system zależności między kapitałem, technologią i władzą. Punktem wyjścia są zmiany właścicielskie i strategiczne w jednej z najbardziej wpływowych redakcji świata, ale rozmowa szybko rozszerza się na cały krajobraz. Omawiam, jak polityka amerykańska wpływa na modele biznesowe, w jaki sposób wybory w USA zmieniają strukturę ruchu i subskrypcji i jak wielki biznes stał się graczem w sporach o wolność słowa w USA. Najpierw inwestycje, technologia i globalny popyt na informację, które stworzyła polityka USA i Donald Trump. Potem wyhamowanie subskrypcji, spadek ruchu z wyszukiwarek i rosnąca konkurencja o uwagę. Wreszcie przesunięcie z szerokiej gazety w stronę węższego produktu, z priorytetem dla polityki, biznesu i zdrowia, kosztem sportu, kultury i zagranicy. To są ruchy, które zmieniają amerykańskie media od środka, nie tylko w Excelu, ale w codziennym doborze tematów. Ale media w USA nie idą jedną ścieżką. Zestawiam Washington Post z New York Times i jego podejściem do subskrypcji jako ekosystemu: news jako rdzeń, a wokół niego produkty, które budują nawyk i lojalność. A w tle mamy społeczeństwo amerykańskie, które konsumuje informacje coraz bardziej fragmentarycznie, często przez platformy, agregatory i formaty „na szybko”. Jak zmienia się relacja między redakcją a odbiorcą, co w takim układzie kupuje subskrybent i dlaczego jedne tytuły potrafią podnosić wartość pakietu, a inne tracą oddech? Ameryka Dla Zaawansowanych próbuje odpowiadać na te pytania. Media USA w tej historii dają się czytać jak mapa zależności: pieniądze, technologia, władza symboliczna, ambicje i strach przed kolejnym cyklem politycznym. Zostaje proste pytanie o konsekwencje. Jak zmienia się kultura amerykańska, gdy sport, lokalność i zagranica przechodzą na margines? I dlaczego amerykańskie media coraz częściej przypominają firmę produktową, a coraz rzadziej instytucję, która buduje wspólny język opisu rzeczywistości? Jeśli interesuje cię ta tematyka posłuchach innych odcinków, gdzie analizuję media w USA: https://smartlink.ausha.co/adz/media-w-usa-2025-dekrety-cenzura-i-polityka-informacyjna-w-amerykanskiej-demokracji https://smartlink.ausha.co/adz/media-w-usa-wolnosc-slowa-polityka-i-presja-na-dziennikarstwo-w-amerykanskiej-demokracji Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem, prawda o Ameryce, czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    20 min
  2. Czy Trump ukradnie wybory w USA? Wynik rozstrzygnięty przed dniem głosowania.

    6D AGO

    Czy Trump ukradnie wybory w USA? Wynik rozstrzygnięty przed dniem głosowania.

    Czy Donald Trump może odwołać tegoroczne wybory w USA i czy one naprawdę rozstrzygają się w dniu głosowania? A może wynik coraz częściej ustala się znacznie wcześniej – przy biurkach legislatorów, w gabinetach partyjnych strategów i w salach sądowych? W tym odcinku Ameryki dla Zaawansowanych pytam o to Dava Daley'a, pisarza i komentatora, uznawanego za jednego z najważniejszych ekspertów od zagadnień takich jak system wyborczy w USA i gerrymandering. Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Punktem wyjścia jest pytanie, które powraca w debacie publicznej od miesięcy: czy Donald Trump może wpłynąć na przebieg nadchodzących głosowań, a nawet próbować je „nacjonalizować”? Konstytucja jasno oddziela kompetencje – za organizację odpowiadają stany, a Kongres USA ma ograniczoną możliwość regulacji zasad. Prezydent formalnie nie organizuje wyborów. To jednak nie oznacza, że Trump i polityka, którą reprezentuje, nie mogą oddziaływać na klimat, frekwencję i zaufanie do procesu. Rozmawiamy o tym, jak Partia Republikańska i Partia Demokratyczna wykorzystują mechanizmy prawa wyborczego w swoich strategiach. O tym, dlaczego republikanie od lat inwestują w zmianę granic okręgów i zaostrzanie przepisów dotyczących dokumentów tożsamości, oraz jak demokraci odpowiadają podobnymi narzędziami w stanach, gdzie mają większość. W centrum tej debaty znajduje się prawo w USA – interpretowane, rozszerzane i ograniczane przez sądy. Kluczową rolę odgrywa tu Sąd Najwyższy USA, którego orzeczenia w sprawach zmieniły reguły gry. Decyzje te w praktyce umożliwiły bardziej agresywny gerrymandering i osłabiły federalne zabezpieczenia praw wyborczych. To właśnie w tym miejscu instytucje zaczynają kształtować realne pole walki, zanim wyborcy oddadzą głos. Ten odcinek pokazuje, jak polityka amerykańska coraz częściej opiera się na zarządzaniu dostępem do urn, a nie tylko na przekonywaniu wyborców. Dyskutujemy o projektach ustaw takich jak SAVE Act, o narracji o „skradzionych wyborach” i o tym, jak retoryka płynąca z Białego Domu wpływa na społeczne poczucie bezpieczeństwa i legitymizacji procesu. Nie jest to opowieść o jednym kandydacie ani o jednej partii. To analiza systemu, w którym wybory w USA bywają rozstrzygane przez mapy okręgów, konstrukcję prawyborów, decyzje sędziów i subtelne przesunięcia legislacyjne. W sytuacji, gdy różnice w kluczowych stanach liczone są w tysiącach głosów, nawet drobne zmiany regulacyjne mogą mieć ogromne znaczenie. Jeśli interesuje Cię, jak działają instytucje, w jaki sposób Kongres USA, sądy i partie polityczne wpływają na proces wyborczy oraz dlaczego spór o dokument tożsamości czy granice okręgów to coś więcej niż techniczny detal – ten odcinek pozwoli spojrzeć na wybory w USA z perspektywy, która wykracza poza sondaże i bieżące nagłówki. Bo pytanie nie brzmi już tylko „kto wygra?”. Coraz częściej brzmi: „kto ustala zasady, według których wygrywa się w Ameryce?”. Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem, prawda o Ameryce, czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    53 min
  3. Cena złamanych reguł. Dziś Bill Clinton, jutro Donald Trump - Kongres USA i żądza politycznego odwetu.

    FEB 9

    Cena złamanych reguł. Dziś Bill Clinton, jutro Donald Trump - Kongres USA i żądza politycznego odwetu.

    Amerykańska polityka wydaje się być coraz bardziej podatna na zjawisko znane jako efekt kobry, czyli sytuację, w której działania mające rozwiązać problem prowadzą do jego eskalacji. W tym odcinku podcastu Ameryka dla Zaawansowanych pokazuję, jak polityka amerykańska, Kongres USA, lista Epsteina, próba odwrócenia uwagi od Donalda Trumpa oraz Bill i Hillary Clinton wspólnie tworzą wybuchową mieszankę, która może trwale zmienić relacje między instytucjami państwa. Odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Kongres USA dysponuje potężnymi narzędziami śledczymi, ale wobec takich postaci jak były prezydent USA stosował je z ostrożnością, traktując ich jako część instytucjonalnej ciągłości państwa, a nie bieżącego konfliktu partyjnego. Właśnie ta niepisana zasada zaczęła się kruszyć, a jej demontaż stał się jednym z najbardziej niepokojących procesów, na który narażona jest współczesna amerykańska polityka. W tym odcinku podcastu Ameryka dla Zaawansowanych nie chcę opowiadać o jednym skandalu czy konflikcie personalnym. Zamiast tego próbuję uchwycić moment, w którym Kongres USA sięga po swoje formalne uprawnienia w sposób, który zmienia równowagę między władzą ustawodawczą a byłymi głowami państwa. W tle pojawiają się Jeffrey Epstein, Donald Trump, Bill Clinton i jego żona, Hillary Clinton. Te postaci pełnią tu jednak rolę katalizatora, a nie istotę problemu. Prawdziwą stawką jest to, jak daleko może posunąć się amerykańska demokracja, gdy polityczna kalkulacja zaczyna zastępować instytucjonalną powściągliwość. Staram się tutaj odpowiedzieć na pytanie, na ile system polityczny USA jest narażony na zanik nieformalnych hamulców, kiedy Izba Reprezentantów, niezależnie od tego, czy mają w niej większość republikanie czy demokraci, zaczyna myśleć w kategoriach odwetu. Bo na taką pokusę tak samo narażona jest dziś Partia Republikańska jak i Partia Demokratyczna, tak działa amerykańska polityka. Jeśli dziś Kongres USA może wymusić ustępstwo byłego prezydenta w sprawie pozaprocesowej, to jutro identyczne narzędzia mogą zostać użyte wobec kolejnych osób, które dziś zamieszkują Biały Dom, niezależnie od ich winy czy niewinności. W takiej logice nie chodzi już o prawdę ani o odpowiedzialność, lecz o to, kto akurat trzyma młotek. Polityka USA coraz częściej przypomina system, w którym formalna legalność zastępuje refleksję nad skutkami. Ten odcinek nie daje prostych odpowiedzi ani moralnych deklaracji. Próbuje raczej pokazać, dlaczego amerykańska demokracja bywa najbardziej zagrożona wtedy, gdy wszyscy działają zgodnie z procedurą.Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem, prawda o Ameryce - czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    17 min
  4. Ojczyzna niepokornych i buntowników. Kiedy nieposłuszeństwo to obowiązek? Historia USA

    FEB 5

    Ojczyzna niepokornych i buntowników. Kiedy nieposłuszeństwo to obowiązek? Historia USA

    Amerykańskie prawo lubi opowiadać o sobie jako o strażniku porządku, stabilności i równości wobec zasad. Historia USA pokazuje jednak coś znacznie bardziej niewygodnego: społeczeństwo amerykańskie rozwija się dzięki nieposłuszeństwu a nie uległości. Odwiedź profil na Patronite: patronite.pl/adz W tym odcinku zastanawiam się, czym amerykańskie prawo jest naprawdę, gdy przestaje być abstrakcyjnym zbiorem przepisów, a staje się narzędziem wymuszającym posłuszeństwo wobec niesprawiedliwości. Gdzie przebiega granica między lojalnością wobec prawa a współudziałem w krzywdzie? I kto w amerykańskiej demokracji ma prawo powiedzieć: „tego prawa nie uznaję”? Ten odcinek nie jest zwyczajną opowieścią o protestach ani katalogiem buntów, choć o niektórych z nich wspominam. To historia USA, która żywiła się buntami. W amerykańskiej tradycji politycznej obywatelski sprzeciw jest bowiem powracającym mechanizmem korekty systemu. Od momentu, gdy koloniści zrzucali herbatę do portu w Bostonie, przez odmowę płacenia podatków finansujących wojnę i niewolnictwo, po masowe łamanie przepisów segregacyjnych w południowych stanach - amerykańskie prawo rozwijało się nie tylko dzięki legislatorom i sędziom, lecz także dzięki buntownikom, którzy uznawali, że posłuszeństwo przestało być cnotą. Amerykańskie społeczeńśtwo od samego początku istniało w konflikcie z prawem. Z jednej strony budowało mit państwa rządzonego przez procedury, a nie przez ludzi: „government of laws, not of men”. Z drugiej zaś. regularnie zmuszało obywateli do wyborów, w których posłuszeństwo oznaczało moralną kapitulację. Ten konflikt nie jest ani wypadkiem przy pracy ani anomalią lecz fundamentem amerykańskiej demokracji, choć rzadko mówi się o nim wprost. W powszechnym wyobrażeniu prawo kojarzy się z ochroną takich wartości jak prawa obywatelskie, wolność słowa w USA, czy bezpieczeństwa jednostki. Ale historia Stanów Zjednoczonych pokazuje, że przez długie dekady amerykańskie prawo było także narzędziem systemowej przemocy. Sankcjonowało niewolnictwo, wymuszało współpracę przy jego utrzymaniu, legalizowało segregację rasową i karało tych, którzy próbowali się temu sprzeciwić. W takich momentach pytanie nie brzmiało: „czy prawo jest legalne?”, lecz: „czy prawo jest jeszcze do obrony”. Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem prawda o Ameryce - czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    52 min
  5. Czy Trump zakazuje mówienia o niewolnictwie? Historia USA na cenzurowanym.

    FEB 2

    Czy Trump zakazuje mówienia o niewolnictwie? Historia USA na cenzurowanym.

    Administracja Trumpa każe łomami zrywać tablice upamiętniające niewolników z miejsc pamięci narodowej. Filadelfia pozywa rząd federalny, żeby powstrzymać wymazywanie historii. Odwiedź profil na Patronite: patronite.pl/adz Historia USA to nie tylko pomniki, konstytucja i ojcowie założyciele. To także to, co dziś próbuje się z niej usunąć. W tym odcinku pokazuję, jak Historia USA staje się polem jednej z najostrzejszych wojen kulturowych we współczesnej Ameryce. Zaczynamy od konkretnej historii, która mówi więcej o amerykańskiej wolności niż niejedna patriotyczna legenda. W 1796 roku Oney Judge, zniewolona służąca Marthy Washington, uciekła z prezydenckiej rezydencji w Filadelfii, ryzykując wszystko, by odzyskać wolność. Jej los przez lata był częścią wystawy w Domu Prezydenta. Do czasu. W 2020 roku tablice opisujące niewolnictwo w gospodarstwie domowym George’a Washingtona zostały usunięte przez Służbę Parków Narodowych, fizycznie, przy użyciu łomów. na podstawie rozporządzenia wykonawczego Donalda Trumpa. Administracja uznała, że materiały te „niewłaściwie znieważają” Amerykanów. Miasto Filadelfia odpowiedziało pozwem, oskarżając rząd federalny o wybielanie historii i łamanie wieloletnich porozumień. Spór trafił do sądu, gdzie padło pytanie fundamentalne: czy władza ma prawo decydować, która prawda o Ameryce może być pokazywana obywatelom, a która ma zniknąć z przestrzeni publicznej? Ten konflikt to nie lokalna ciekawostka, lecz element szerszego zjawiska. Historia USA coraz częściej staje się narzędziem politycznym, a amerykański mit niewinnej przeszłości wypiera opowieści o niewolnictwie, rasizmie i łamaniu praw obywatelskich. Od Filadelfii, przez parki narodowe w Kalifornii, po historyczne miejsca w Nowej Anglii — z wystaw i tablic znikają treści uznane za „niewygodne”. W tym odcinku pokazuję, jak wojny kulturowe w USA toczą się nie tylko w mediach i kampaniach wyborczych, ale także w muzeach, sądach i miejscach pamięci. To opowieść o tym, dlaczego walka o przeszłość jest w istocie walką o przyszłość amerykańskiej demokracji — i dlaczego prawda o Ameryce nie da się na stałe zamknąć w magazynie, nawet jeśli usunie się ją z tablic informacyjnych. Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem prawda o Ameryce - czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    21 min
  6. ICE to narzędzie rasizmu. Dlaczego mniejszości etniczne w USA nie ufają władzy?

    JAN 29

    ICE to narzędzie rasizmu. Dlaczego mniejszości etniczne w USA nie ufają władzy?

    Kiedy państwo przestaje cię chronić, do kogo się zwracasz? Ten odcinek to pozornie reportaż o trzech historycznych ruchach samoobrony mniejszości etnicznych w USA: Czarnych Panterach, Brown Berets i American Indian Movement. Ale tak naprawdę opowiadamy o czymś znacznie głębszym, o mechanizmie, który uruchamia się zawsze, gdy rasizm w USA przestaje być abstrakcyjnym pojęciem i zamienia się w konkretne zagrożenie ze strony instytucji, które miały obywateli chronić. Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Dziękuję za słuchanie! Dla białego społeczeństwa USA protesty z przełomu 2025 i 2026 roku są szokiem, lecz fla mniejszości etnicznych jedynie potwierdzeniem czegoś, co wiedzą od pokoleń. Ta asymetria doświadczeń jest kluczem do zrozumienia, dlaczego właśnie teraz wracają nazwy i symbole znane z historii USA sprzed ponad pół wieku. Przyglądamy się temu, jak agenci ICE prowadzący operacje imigracyjne w Minneapolis przypadkowo zatrzymują rdzennych Amerykanów - każdy z nich to obywatel USA, członek federalnie uznanych plemion. Jak czarnoskóre rodziny trafiają między młot protestów a kowadło gazu łzawiącego. Jak pięcioletnie dzieci stają się „przynętą" w polowaniu na ich rodziców. Na pierwszy rzut oka wygląda to jak kronika bieżących wydarzeń, ale w gruncie rzeczy, to ilustracja głębokiego kryzysu zaufania między mniejszościami a aparatem państwa. Dużo miejsca poświęcamy analizie „programów przetrwania", czyli nie romantycznej wizji zbrojnego oporu, ale prozaicznej infrastruktury wzajemnej pomocy: darmowych śniadań, punktów medycznych, sieci alarmowych ostrzegających przed deportacjami w USA.Ta warstwa jest mostem między latami 60. a współczesnością i pokazuje, że rasizm w USA generuje nie tylko opór, ale też alternatywne struktury opieki. To nie tak, że historia się powtarza - staramy się raczej pokazać, że pewne problemy nigdy nie zostały rozwiązane. Amerykańska polityka wobec mniejszości etnicznych wciąż produkuje te same napięcia, a narzędzia wypracowane pół wieku temu okazują się użyteczne w erze zaszyfrowanych komunikatorów. Wojny kulturowe toczące się dziś w USA mają więc korzenie znacznie głębsze niż sugerują codzienne nagłówki. Rasizm w USA ma strukturę: profilowanie, zatrzymania, deportacje USA prowadzone bez realnego nadzoru sądowego. Imigracja w USA zawsze miała wymiar rasowy, ale dla rdzennych Amerykanów to państwo złamało każdą daną obietnicę. Prawda o Ameryce jest taka, że konstytucyjne gwarancje dla milionów ludzi nigdy nie były pewne. W 1969 roku Fred Hampton zbudował Tęczową Koalicję łączącą Czarne Pantery, portorykańskich Young Lords i białych robotników z Appalachów. Rozumiał, że rasizm w USA dzieli, ale wspólne zagrożenie jednoczy. Dziś te same wzorce wracają: wspólne patrole, wzajemna ochrona, dokumentowanie nadużyć. Wojny kulturowe schodzą na dalszy plan, gdy stawką jest bezpieczeństwo własnych rodzin. Ten odcinek opowiada historię ruchów samoobrony mniejszości: skąd się wzięły, jak działały, dlaczego wracają. Od patroli Panter w Oakland po alarmy ICE na TikToku. Jeśli chcesz lepiej rozumieć Stany Zjednoczone, podcast "Ameryka dla Zaawansowanych" jest dla Ciebie. Każdy odcinek to głęboka analiza: amerykańska polityka, historia USA, kultura USA i społeczeństwo USA, Biały Dom, Kongres USA, słowem prawda o Ameryce - czyli wszystko to, czego potrzebujesz, by nie dać się zaskoczyć kolejnym nagłówkom. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    46 min
  7. Partia status quo. Dlaczego Demokraci finansują brutalną politykę Trumpa?

    JAN 26

    Partia status quo. Dlaczego Demokraci finansują brutalną politykę Trumpa?

    Siedem podpisów wystarczyło, by obietnice o „walce o duszę Ameryki” zamieniły się w pusty slogan. Podczas gdy ulice Minneapolis wrzały od protestów przeciwko brutalności służb federalnych, Kongres USA stał się sceną aktu, który wielu obserwatorów nazywa politycznym sabotażem własnego elektoratu. Siedmioro Demokratów, zamiast postawić tamę radykalizmowi, zdecydowało się sfinansować mechanizmy, które ich własna partia publicznie potępia. Właśnie teraz, gdy agenci ICE testują granice państwa prawa w prime time, musimy zadać pytanie: dlaczego liderzy, tacy jak Hakeem Jeffries, dopuścili do rozmycia odpowiedzialności? Kongres USA dysponuje narzędziami kontroli, jednak w obliczu bezwzględnego rewizjonizmu administracji Donalda Trumpa, partyjne elity wybrały bezpieczny proceduralizm. To głosowanie to symbol, dowód na to, że imigracja w usa przestała być dla mainstreamu tematem praw człowieka, a stała się kartą przetargową w grze o uniknięcie kolejnego shutdownu. Zjawisko to budzi wściekłość tam, gdzie dotąd płynęło największe poparcie. Lewica w Ameryce oraz organizacje obywatelskie nie chcą już słuchać o „trudnych kompromisach”, gdy w grę wchodzą masowe deportacje w USA. Dane są bezlitosne: zaufanie do Demokratów szoruje po dnie, osiągając historyczne minimum 30 procent. To wynik gorszy niż w czasach afery Watergate. Jak to możliwe, że partia mająca pełen zestaw argumentów moralnych i prawnych, wchodzi w rok 2026 w stanie klinicznej śmierci wizerunkowej? Podcast Ameryka dla Zaawansowanych sprawdza, czy istnieją jeszcze ośrodki realnego oporu. Podczas gdy federalny Kongres USA pogrąża się w apatii, gubernatorzy tacy jak Tim Walz czy Josh Shapiro wytaczają własne działa, pozywając administrację i tworząc stanowe tarcze dla obywateli. Czy to wystarczy, by uratować partię przed całkowitym odklejeniem od realiów? A może postawa polityków takich jak Gavin Newsom, który łączy głośne szyderstwa z Trumpa z unikaniem konkretnych deklaracji o rozwiązaniu ICE, to tylko wentyl bezpieczeństwa dla sfrustrowanej bazy? Posłuchaj analizy, która wykracza poza nagłówki newsowe. Dowiedz się, dlaczego Kongres USA oddał pole w walce o definicję bezpieczeństwa narodowego i jakie konsekwencje dla cen żywności oraz stabilności społeczności lokalnych będzie miało wyrwanie milionów ludzi z rynku pracy. To opowieść o tym, co się dzieje, gdy polityka zamienia się w teatr, a moralizm przestaje kogokolwiek karmić. Zapraszam do słuchania. Jeśli chcesz lepiej zrozumieć współczesną Amerykę i jej społeczeństwo, zapraszam do śledzenia kolejnych odcinków „Ameryki dla Zaawansowanych”. W każdym tygodniu analizuję zjawiska, które kształtują politykę w USA, kulturę USA i historię USA, łącząc dane, źródła i kontekst. Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Dziękuję za słuchanie! Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    18 min
  8. Agresja bez granic. Jak ICE i deportacje w USA wymknęły się spod kontroli?

    JAN 23

    Agresja bez granic. Jak ICE i deportacje w USA wymknęły się spod kontroli?

    Czy system odpowiedzialny za bezpieczeństwo narodowe może stać się taśmą produkcyjną niekompetentnych i uzbrojonych funkcjonariuszy pozbawioną realnej kontroli? Deportacje w USA, szczególnie w kontekście dramatycznych wydarzeń w Minneapolis, to temat, który rozpala emocje po obu stronach politycznego sporu, ale to, co odkryła dziennikarka Laura Jedeed, rzuca zupełnie nowe światło na kondycję ICE oraz amerykańskich instytucji. W tym odcinku analizujemy wstrząsający reportaż z magazynu Slate, który odsłania kulisy rekrutacji do ICE. Dowiesz się, jak wygląda proces zatrudniania osób, które mają realizować masowe deportacje w USA i dlaczego profesjonalizm ustępuje miejsca ideologicznemu pośpiechowi. Jeśli chcesz wesprzeć projekt lub dołączyć do społeczności, odwiedź mój profil na Patronite: patronite.pl/adz Laura Jedeed przeszła rozmowę kwalifikacyjną do federalnej agencji w zaledwie sześć minut. Bez rzetelnej weryfikacji przeszłości i bez sprawdzenia jej publicznych publikacji uderzających w ICE otrzymała ofertę pracy. Ta rozmowa to nie tylko historia o dziennikarskiej prowokacji, ale przede wszystkim głęboka analiza tego, jak współczesna polityka amerykańska oraz wybory w usa wpłynęły na brutalizację aparatu państwowego. W wywiadzie szczegółowo omawiamy rolę, jaką odgrywa administracja Trumpa oraz Stephen Miller jako główny architekt nowej strategii, która kładzie ogromny nacisk na wypełnianie limitów, często kosztem bezpieczeństwa obywateli. Analizujemy również, dlaczego w obliczu tak drastycznych zmian systemowe prawa człowieka usa schodzą na dalszy plan, ustępując miejsca politycznej estetyce siły. Rezygnacja z rzetelnej weryfikacji kandydatów to nie tylko błąd biurokratyczny, ale symptom głębszej choroby toczącej państwo. Jak zauważa moja rozmówczyni, obecny mechanizm rekrutacji przypomina chaotyczną łapankę, a nie profesjonalną selekcję kadr agencji federalnej. To kluczowy odcinek dla każdego, kto chce zrozumieć, jak realizacja założeń projektu politycznego Donalda Trumpa doprowadziła do przekazania broni i ogromnej władzy w ręce osób, które nigdy nie przeszły rzetelnej weryfikacji Zapraszam do wysłuchania pełnej analizy na kanale Ameryka dla Zaawansowanych, gdzie badamy mechanizmy władzy. Podstawowe bezpieczeństwo narodowe usa wymaga, aby media w usa rzetelnie patrzyły władzy na ręce. Jej historia o tym, jak system przepuścił osobę o skrajnie odmiennych poglądach, obnaża totalną dysfunkcję struktur federalnych. To prowadzi do pytań o przyszłość demokracji i o to, kto sprawuje kontrolę nad przemocą. Planowane deportacje w usa stają się testem dla stabilności całego kraju. Jeśli chcesz lepiej zrozumieć współczesną Amerykę i jej społeczeństwo, zapraszam do śledzenia kolejnych odcinków „Ameryki dla Zaawansowanych”. W każdym tygodniu analizuję zjawiska, które kształtują politykę w USA, kulturę USA, amerykańskie społeczeństwo i historię USA, łącząc dane, źródła i kontekst. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

    50 min
See All (69)

About

Ameryka dla Zaawansowanych to podcast o Stanach Zjednoczonych, o polityce, historii i społeczeństwie tego kraju. Każdy odcinek wyjaśnia, jak działa amerykańska demokracja: od Konstytucji i Sądu Najwyższego po obywatelstwo, migrację i prawa człowieka. Marcin Firlej, dziennikarz i amerykanista mieszkający w USA, analizuje wydarzenia z Waszyngtonu, przyglądając się korzeniom współczesnych sporów – od Trumpa i „culture wars” po idee równości, wolności i tożsamości. To audycja dla tych, którzy chcą zrozumieć Amerykę bez mitów, w kontekście historycznym, politycznym i kulturowym. Słuchaj, jeśli interesują Cię: USA, amerykańska polityka, historia Stanów Zjednoczonych, społeczeństwo, prawa obywatelskie, konstytucja, Trump, demokracja i równość. Hosted on Ausha. See ausha.co/privacy-policy for more information.

Information

  • Creator
    Marcin Firlej
  • Years Active
    2021 - 2026
  • Episodes
    69
  • Rating
    Clean
  • Copyright
    © Copyright Marcin Firlej
  • Show Website
    Ameryka dla Zaawansowanych

You Might Also Like