Polityka o historii

Polityka Podkasty
  • 0.0 (0)
  • EDUCATION
  • UPDATED WEEKLY

Polityka o Historii to podkast tygodnika „Polityka” o wydarzeniach historycznych i ich wpływie na współczesny świat. Rozmowy z ekspertami zajmującymi się historią Polski i świata. Podkast dla tych, którzy chcą zrozumieć przeszłość, by lepiej rozumieć teraźniejszość. Zapraszają dziennikarze tygodnika „Polityka”: Agnieszka Krzemińska i Marcin Zaremba. Nowe odcinki co tydzień, we wtorek rano.

  1. Polityka o historii: ONR i radykalizacja Polski lat 30. Jaką Polskę chcieli stworzyć narodowcy?

    1D AGO

    Polityka o historii: ONR i radykalizacja Polski lat 30. Jaką Polskę chcieli stworzyć narodowcy?

    Dlaczego część młodego pokolenia w Polsce lat 30. zaczęła fascynować się nacjonalizmem, przemocą i wizją państwa etnicznie jednorodnego? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” wyjaśniamy, jak wyglądała radykalizacja polityki w II Rzeczpospolitej i dlaczego polskie uniwersytety stały się jednym z głównych miejsc narodzin nowoczesnego radykalizmu. Naszą gościnią jest dr Izabela Mrzygłód, laureatka Nagrody Historycznej im. Mariana Turskiego za książkę „Uniwersytety w cieniu kryzysu. Nacjonalistyczna radykalizacja studentów Warszawy i Wiednia w okresie międzywojennym”. Punktem wyjścia do rozmowy jest pobicie historyka Marcelego Handelsmana przez studentów związanych z ruchem narodowym na Uniwersytecie Warszawskim w 1934 r. To pokazało, jak bardzo przemoc weszła do życia akademickiego. Rozmawiamy o tym, czym był i jak działał Obóz Narodowo Radykalny oraz dlaczego ONR polska i Obóz Wielkiej Polski zdobywały wpływy wśród studentów i młodej inteligencji. Analizujemy skutki wojny polsko-bolszewickiej, mówimy o kryzysie demokracji, zamachu majowym i rozczarowaniu młodych Polaków. Dla wielu młodych niepodległa Polska okazała się państwem słabym, podzielonym i niespełniającym ich oczekiwań. W rozmowie ponadto: antysemityzm, przemoc polityczna i marzenia o nowym narodowym porządku. Dlaczego państwo tolerowało zamieszki na uczelniach? Kim byli młodzi działacze związani z ruchem narodowym i ludowym, dlaczego wtedy rozwijały się prawicowe partie? I dlaczego radykalizm tak silnie przyciągał młodzież z inteligenckich i dobrze sytuowanych rodzin? To opowieść o tym, jak kryzys demokracji i poczucie rozczarowania polityką mogą stopniowo przesuwać społeczeństwo w stronę radykalnych ideologii i przemocy. 3 rzeczy, których dowiesz się z odcinka: 1. Dlaczego polscy studenci radykalizowali się w latach 30. 2. Jak ONR i ruch narodowy zdobywały wpływy na uczelniach 3. Dlaczego przemoc polityczna stała się częścią życia II RP. Oś czasu: 00:00 - Najciekawsze fragmenty 02:41 - Pobicie dziekana na Uniwersytecie Warszawskim: przygrywka do przemocy lat 30. XX w. 07:30 - Początki radykalizacji w Polsce i za granicą 14:05 - Żydzi: osoby drugiej kategorii? 20:10 - Umacnianie ONR: z czego się wzięło? 27:30 - Narastanie przemocy na uniwersytetach: na czym polegało rok po roku? 34:35 - Dlaczego państwo nie interweniowało w trakcie zamieszek? 42:11 - Kapitulacja władz uniwersyteckich.

    54 min
  2. Polityka o historii: Po co Grekom było tylu herosów i bogów? W co wierzyli? Mitologia jest jak „Stranger Things”. Wyjaśnia prof. Mojsik

    MAY 19

    Polityka o historii: Po co Grekom było tylu herosów i bogów? W co wierzyli? Mitologia jest jak „Stranger Things”. Wyjaśnia prof. Mojsik

    Kim naprawdę byli bogowie greccy i dlaczego greccy herosi byli tak ważni dla mieszkańców starożytnego świata? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” prof. Tomasz Mojsik opowiada o tym, czym była mitologia grecka i dlaczego do dziś pozostaje jednym z fundamentów europejskiej kultury. Rozmawiamy o tym, czym jest mit i dlaczego opowieści o herosach nie były jedynie fantazją, ale sposobem rozumienia świata, który tworzyła starożytna Grecja i jej mieszkańcy. Analizujemy, czym różni się mitologia grecka i rzymska, jak funkcjonowali bogowie mitologii greckiej oraz w co wierzyli Grecy. Dlaczego herosi musieli być śmiertelni? Kim byli bohaterowie związani z konkretnym greckim polis, a kim byli herosi ogólnogreccy? W rozmowie wspominamy mit o Heraklesie, historię Odyseusza oraz argonautów. Pytamy też o to, dlaczego greckie mity są pełne bohaterów niejednoznacznych, dalekich od ideałów znanych ze szkolnych uproszczeń. Czym była grecka kultura i dlaczego herosi byli bliżsi ludziom niż sami bogowie? To opowieść o świecie, w którym mity budowały wspólnotę, tłumaczyły rzeczywistość i pomagały Grekom zrozumieć samych siebie. Nasza rozmowa ukazuje się przy okazji premiery najnowszego wydania Pomocnika Historycznego „Polityki”: „Bogowie i Herosi. Odyseusz i inni bohaterowie rekcje mitologii”. Numer dostępny na stronie: https://sklep.polityka.pl/

    1h 4m
  3. Polityka o historii: Historia Łodzi po wojnie. Kiedyś przeżywała boom i była tymczasową stolicą Polski!

    MAY 12

    Polityka o historii: Historia Łodzi po wojnie. Kiedyś przeżywała boom i była tymczasową stolicą Polski!

    Dlaczego tuż po wojnie to Łódź stała się najważniejszym miastem w Polsce? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” rozmawiamy o niezwykłym czasie, gdy powojenna Łódź przejęła rolę centrum życia intelektualnego i artystycznego. Zrujnowana Warszawa nie była jeszcze gotowa do odbudowy, dlatego przez kilka lat to Łódź funkcjonowała jako jedna z nieformalnych stolic Polski. Punktem wyjścia jest książka „Pisz do mnie na Łódź! Życie kulturalne i towarzyskie w tymczasowej stolicy”. Jej autorka Małgorzata Czyńska przybliża, jak wyglądała historia Łodzi po 1945 r. i dlaczego miasto kojarzone wcześniej głównie jako Łódź przemysłowa stało się przestrzenią intensywnego życia kulturalnego. Przyjeżdżali tu pisarze, filmowcy i artyści, swoje miejsce znalazły wydawnictwa, redakcje, teatry i uczelnie (powstał Uniwersytet Łódzki czy późniejsza łódzka filmówka). W rozmowie pojawiają się postaci takie jak Aleksander Ford czy Katarzyna Kobro. Staramy się odpowiedzieć na pytanie o to, czym Łódź wtedy była: miejscem chaosu, energii czy ogromnego głodu kultury? To opowieść o krótkim momencie, gdy życie w powojennej Łodzi stało się symbolem odbudowy polskiej kultury i nowego początku po katastrofie wojny.

    43 min
  4. Polityka o historii: dr Ejsmond: Jak naprawdę badamy mumie? Zagadka Tutanchamona i nowe muzeum

    MAY 5

    Polityka o historii: dr Ejsmond: Jak naprawdę badamy mumie? Zagadka Tutanchamona i nowe muzeum

    Czy wystawianie ciał dawnych władców to wciąż temat tabu, a Egipcjanie naprawdę pogubili się w tym, kogo skrywają królewskie grobowce? W nowym odcinku wideokastu „Polityka o historii” Agnieszka Krzemińska sprawdza, czy Wielkie Muzeum Egipskie (GEM Cairo) rzeczywiście rzuca na kolana i jak wygląda nowe muzeum w Kairze na tle legendarnego gmachu na placu Tahrir. Naszym gościem jest archeolog i egiptolog dr Wojciech Ejsmond z PAN, członek Warsaw Mummy Project, z którym odkrywamy najbardziej mroczne i fascynujące sekrety Egiptu. Rozmawiamy o tym, dlaczego przez wieki mumie egipskie i mumie starożytnego Egiptu traktowano jako panaceum, a mumifikacja w Egipcie oraz balsamowanie zwłok stały się podstawą do produkcji specyficznego lekarstwa, co napędzało handel fałszywkami. Analizujemy mumie, sekrety faraonów, w tym fenomen „mumii dziewicy”, oraz historię Złotej Parady Faraonów, w której 22 królewskie mumie przewieziono do National Museum of Egyptian Civilization. Sprawdzamy, co naprawdę kryje mumia Tutanchamona, jak wyglądała jej historia oraz co skrywał oryginalny sarkofag Faraona. Przyglądamy się również temu, jak mumie są badane współcześnie – dzięki tomografii i analizie DNA badacze mogą wirtualnie „odwijać” bandaże bez dotykania ciała, by sprawdzić, na co chorowali faraonowie. Archeologia Egiptu to dziś nie tylko piramidy w Gizie czy majestatyczne piramidy w Egipcie, ale też walka o to, by wszystkie zabytki Egiptu i najnowsze odkrycia Egiptu były prezentowane godnie, co pokazuje nam właśnie nowe muzeum egipskie w Kairze. To rozmowa o tym, jak otwarcie muzeum egipskiego w Kairze zmienia egiptologię, dlaczego dawniej publiczne odwijanie mumii było spektaklem i czy klątwa faraona wciąż budzi lęk dokonujących najnowszych odkryć archeologicznych w Egipcie. Z dr. Wojciechem Ejsmondem rozmawia Agnieszka Krzemińska, „Polityka o historii”.

    1h 8m
  5. Polityka o historii: Czy polscy burmistrzowie kolaborowali z niemieckim okupantem? Dr Rossoliński-Liebe o współpracy w trakcie II wojny światowej

    APR 28

    Polityka o historii: Czy polscy burmistrzowie kolaborowali z niemieckim okupantem? Dr Rossoliński-Liebe o współpracy w trakcie II wojny światowej

    Czy polscy burmistrzowie w czasie, jakim była II wojna światowa, byli jedynie wykonawcami decyzji niemieckiej administracji, czy też ich rola była bardziej złożona? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” zastanawiamy się, jak funkcjonowała lokalna władza w realiach okupacji i jakie dylematy towarzyszyły codziennym decyzjom urzędników. Naszym gościem jest dr Grzegorz Rossoliński-Liebe, który analizuje realia funkcjonowania administracji w czasie, jakim była okupacja Warszawy. Rozmawiamy o postaciach takich jak Stefan Starzyński oraz Julian Kulski. Mówimy o tym, jak wyglądało zarządzanie miastem pod kontrolą Niemców. Analizujemy proces tworzenia takich miejsc jak getto w Warszawie. Kim byli Volksdeutsche i jak wpływali na system władzy? Czy polscy urzędnicy działali w warunkach przymusu? I gdzie przebiegała granica między administracją a odpowiedzialnością za Holokaust? To rozmowa o decyzjach podejmowanych w ekstremalnych warunkach i o cienkiej granicy między przetrwaniem a współudziałem. Z dr. Grzegorzem Rossolińskim-Liebem rozmawia Marcin Zaremba, „Polityka o historii”.

    53 min
  6. Polityka o historii: Czy zamach majowy był przypadkiem? Prof. Mierzwa o kulisach ataku Piłsudskiego i rządach sanacji

    APR 21

    Polityka o historii: Czy zamach majowy był przypadkiem? Prof. Mierzwa o kulisach ataku Piłsudskiego i rządach sanacji

    Czy zamach majowy 1926 był zaplanowany, czy był skutkiem narastającego kryzysu, w jakim znalazła się II Rzeczpospolita? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” Marcin Zaremba i prof. Janusz Mierzwa z UJ analizują genezę wydarzeń określanych jako zamach majowy. Jak zamach stanu Piłsudskiego wyglądał w praktyce? Punktem wyjścia do rozmowy jest sytuacja polityczna i gospodarcza tamtego okresu: niestabilne rządy parlamentarne w II RP, rosnące napięcia społeczne oraz hiperinflacja w Polsce. Przyglądamy się wydarzeniom, które poprzedziły przewrót majowy 1926, m.in. polityce, jaką prowadził Władysław Grabski. Jakie znaczenie miały reformy Grabskiego? Rozmawiamy o sporach wokół dokumentu, jakim była konstytucja marcowa, a także o wydarzeniach takich jak zabójstwo prezydenta Narutowicza, które stało się symbolem narastających konfliktów politycznych. Jaką rolę odegrał Wincenty Witos i dlaczego jego rząd stał się jednym z impulsów do działań, jakie podjął Piłsudski? Analizujemy, czym był przewrót majowy i jakie były rządy sanacji, badamy konsekwencje tych wydarzeń i podsumowujemy, jak ukształtowała się sanacja w Polsce. To opowieść o decyzji, która na lata zmieniła polską politykę. Z prof. Januszem Mierzwą rozmawia Marcin Zaremba, „Polityka o historii”.

    59 min
  7. Polityka o historii: Skąd pochodzą Piastowie? Tajemnice początków Polski wyjaśnia prof. Andrzej Buko

    APR 14

    Polityka o historii: Skąd pochodzą Piastowie? Tajemnice początków Polski wyjaśnia prof. Andrzej Buko

    Skąd tak naprawdę pochodzą Piastowie? W tym odcinku wideokastu „Polityka o historii” analizujemy najnowsze badania genetyczne Piastów, które rzucają inne światło na to, skąd pochodzą Piastowie i jakie jest pochodzenie pierwszej dynastii Polski. Czy to możliwe, że Piastowie byli tutejsi, czy też ich korzenie sięgają dalej, poza ziemie słowiańskie? Gościem odcinka jest archeolog prof. Andrzej Buko, który opowiada, jak wyglądały początki państwa polskiego. Rozmawiamy o tym, kim byli pierwsi Piastowie, a także jaką rolę odgrywały grody i struktury władzy w czasach, gdy kształtowała się Polska Piastów. Czy nowe odkrycia zmienią nasze myślenie o tym, skąd pochodzą Polacy? Analizujemy także różnice regionalne (Piastowie mazowieccy), badamy znaczenie Mazowsza i początki Polski Piastów. Czy na tych terenach byli obecni Skandynawowie? Co mówią o tym znaleziska archeologiczne, w tym kamienne grobowce? Ten odcinek wideokastu łączy naukę i historię. Wyjaśniamy tajemnice początków Polski, pokazując, jak współczesne badania zmieniają nasze rozumienie przeszłości. Z prof. Andrzejem Buko rozmawia Agnieszka Krzemińska, „Polityka o historii”.

    57 min
  8. Polityka o historii: Kim był Bolesław Bierut: marionetką Stalina czy mężem stanu? I jak naprawdę zginął? Prof. Piotr Osęka

    APR 7

    Polityka o historii: Kim był Bolesław Bierut: marionetką Stalina czy mężem stanu? I jak naprawdę zginął? Prof. Piotr Osęka

    Kim tak naprawdę był Bolesław Bierut i jaką rolę odegrał w historii Polski po II wojnie światowej? W nowym odcinku wideokastu „Polityka o historii” przyglądamy się postaci, którą jedni nazywają człowiekiem Stalina, a inni postrzegają jako sprawnego organizatora, dzięki któremu kwitła w Polsce władza komunistyczna. Prof. Piotr Osęka, nasz dzisiejszy gość, analizuje, co doprowadziło do tego, że Krajowa Rada Narodowa mianowała Bieruta na prezydenta. Opisuje też realia życia w kraju, którym była Polska pod władzą komunistów. Rozmawiamy o tym, jak przebiegała stalinizacja Polski i czym był kult Stalina. Pytamy o śmierć Bieruta: czy była to rzeczywiście tajemnicza śmierć, czy naturalny finał kariery polityka lojalnego wobec Moskwy? Wspominamy pogrzeb Bieruta, który stał się symbolicznym momentem epoki i zarazem fenomenem ze względu na masowy udział społeczeństwa w ceremonii. Zastanawiamy się wspólnie, czy można zgodzić się z hasłem „Bierut marionetka Stalina” czy rzeczywistość była jednak bardziej skomplikowana. Prof. Piotr Osęka i Marcin Zaremba, „Polityka o historii”.

    1h 3m
See All (50)

About

Polityka o Historii to podkast tygodnika „Polityka” o wydarzeniach historycznych i ich wpływie na współczesny świat. Rozmowy z ekspertami zajmującymi się historią Polski i świata. Podkast dla tych, którzy chcą zrozumieć przeszłość, by lepiej rozumieć teraźniejszość. Zapraszają dziennikarze tygodnika „Polityka”: Agnieszka Krzemińska i Marcin Zaremba. Nowe odcinki co tydzień, we wtorek rano.

Information

More From Polityka Podkasty

You Might Also Like