Przemyślane Kadry

Jakub Walicki

Rozmowy o filmach i filozofii. Więcej informacji: https://przemyslanekadry.pl/

  1. Inwazja obcych na Polskę w "Wojnie światów - następnym stuleciu" (1981) [ft. dr Jacek Sobota]

    FEB 2

    Inwazja obcych na Polskę w "Wojnie światów - następnym stuleciu" (1981) [ft. dr Jacek Sobota]

    👉 Wsparcie podcastu: https://buycoffee.to/przemyslane-kadry 👉 Nasze książki: https://przemyslanekadry.pl/ksiazki Co łączy doświadczenia komunizmu w Polsce z opowieścią science fiction o przejęciu ciał, języka i wyobraźni? Czy ksenofobia rozumiana jako nieufność wobec "obcego" zawsze jest złem, czy bywa także odruchem obronnym wspólnoty? Czy mechanizmy opresji psychicznej, rozdzielenia i kontroli obecne w komunizmie odnajdują swoje odpowiedniki także w kapitalizmie? Skąd biorą się polskie problemy tożsamościowe i dlaczego wciąż do nich wracamy? I wreszcie: czym jest "opóźnione nieposłuszeństwo" - i dlaczego bywa jedną z najbardziej charakterystycznych strategii przetrwania w systemach władzy? Rozmowa Jakuba Walickiego z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku z dr. Jackiem Sobotą z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie o filmie "Wojna światów - następne stulecie" Piotra Szulkina (1981), politycznej fantastyce naukowej, komunizmie jako doświadczeniu obcości oraz długim cieniu mentalnych podziałów, które nie kończą się wraz ze zmianą ustroju. O FILMIE Film "Wojna światów - następne stulecie" Piotra Szulkina opowiada o przylocie Marsjan do komunistycznej Polski, którzy nie prowadzą otwartej wojny, lecz eksploatują ludzkość, pozyskując ludzką krew jako surowiec. Inwazja odbywa się przy pełnej współpracy władz, które akceptują podporządkowanie społeczeństwa w zamian za utrzymanie kontroli politycznej. Obcy pozostają w dużej mierze niewidoczni - ich obecność realizuje się poprzez administrację, przemoc i system zarządzania ludźmi. Głównym bohaterem filmu Piotra Szulkina jest Iron Idem, popularny i opiniotwórczy prezenter telewizyjny, prowadzący program informacyjny. Jako osoba rozpoznawalna i wpływowa zostaje zmuszony przez władzę do przedstawiania Marsjan w pozytywnym świetle oraz legitymizowania ich obecności w oficjalnym przekazie medialnym. Iron, mimo presji, zachowuje wobec obcych krytyczny i ironiczny dystans, co stopniowo stawia go w konflikcie z aparatem władzy. W rezultacie Iron Idem doświadcza narastających prześladowań: jest zastraszany, degradowany i stopniowo eliminowany z przestrzeni publicznej. Władza, która wcześniej wykorzystywała jego popularność, uznaje go za zagrożenie dla stabilności systemu. Fabuła filmu "Wojna światów - następne stulecie" pokazuje, jak w warunkach politycznej opresji krytyczne myślenie i niezależność medialna prowadzą do represji, a jednostka sprzeciwiająca się oficjalnej narracji zostaje szybko pozbawiona wpływu i ochrony. GOŚĆ Jacek Sobota to doktor filozofii z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, pisarz (autor powieści i opowiadań), badacz fantastyki i kultury masowej. TWÓRCA KANAŁU Jakub Walicki jest doktorem filozofii z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pisarzem i pasjonatem kina.

    2h 59m
  2. "Player One" (2018) i przygoda w wirtualnej rzeczywistości [ft. dr Jacek Sobota]

    11/11/2025

    "Player One" (2018) i przygoda w wirtualnej rzeczywistości [ft. dr Jacek Sobota]

    👉 Wsparcie podcastu: https://buycoffee.to/przemyslane-kadry 👉 Nasze książki: https://przemyslanekadry.pl/ksiazki/ Co właściwie widzimy, gdy zakładamy gogle VR? Czy wirtualna rzeczywistość to niewinna zabawa, czy raczej ucieczka przed światem, który przestaje nas satysfakcjonować? Czy gry przejmą rolę rzeczywistości, skoro coraz trudniej odróżnić jedno od drugiego? W jaki sposób "Player One" Stevena Spielberga nawiązuje do kina nowej przygody i czy można potraktować go jak film marksistowski? Na czym polega ryzyko zagubienia się w plątaninie pięter symulacji? I czy istnieje szansa, że wirtualne światy pozwolą nam zbudować prawdziwą utopię? Rozmowa Jakuba Walickiego z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku z dr. Jackiem Sobotą z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie o filmie "Player One" Stevena Spielberga, o granicach realności i o tym, czy przypadkiem nie żyjemy już w symulacji. O FILMIE „Player One” (2018), w reżyserii Stevena Spielberga, to widowiskowa opowieść osadzona w niedalekiej przyszłości, gdzie większość ludzkości ucieka do wirtualnego świata OASIS. Film śledzi losy Wade’a Wattsa, nastolatka próbującego wygrać globalną grę zaprojektowaną przez ekscentrycznego twórcę systemu, Jamesa Hallidaya. Nagrodą jest nie tylko majątek, lecz także pełna kontrola nad OASIS, co zamienia poszukiwanie trzech ukrytych kluczy w starcie między wolnością a korporacyjną dominacją. Historia ukazuje pokolenie wychowane na grach, popkulturze i eskapizmie, jednocześnie zadając pytania o to, czy cyfrowe światy dają szansę na spełnienie, czy raczej odbierają nam kontakt z rzeczywistością. Na poziomie formalnym film łączy klasyczną przygodową narrację z intensywną, komputerowo generowaną estetyką. Spielberg nawiązuje do kina nowej przygody, tworząc dynamiczne, pełne energii widowisko, które jednocześnie składa hołd kulturze lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych. „Player One” wykorzystuje możliwości współczesnej technologii, aby pokazać nie tylko wirtualne światy, lecz także kontrast między fantazją a realnością. Film jest refleksją nad naturą współczesnych pragnień, iluzją wolności w świecie cyfrowym oraz niebezpieczeństwem zatracenia się w symulacji. „Player One” pozostaje atrakcyjny zarówno jako efektowne kino przygodowe, jak i opowieść o granicach ucieczki, odpowiedzialności i poszukiwaniu autentyczności. GOŚĆ Jacek Sobota to doktor filozofii z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, pisarz (autor powieści i opowiadań), badacz fantastyki i kultury masowej. TWÓRCA KANAŁU Jakub Walicki jest doktorem filozofii z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pisarzem i pasjonatem kina.

    2h 42m
  3. Mitologia westernu i sieci społeczne w "Rio Bravo" (1959) [ft. dr Jacek Sobota]

    07/02/2025

    Mitologia westernu i sieci społeczne w "Rio Bravo" (1959) [ft. dr Jacek Sobota]

    Na czym polega mitologia westernu? Dlaczego western posiada wiele wspólnego z grecką tragedią? Czy lojalność może zastąpić prawo, a przyjaźń - instytucję? W jakim sensie opowieść o mężczyznach z bronią staje się opowieścią o wspólnocie, odpowiedzialności i samopoznaniu?  Rozmowa z dr. Jackiem Sobotą z Uniwerstetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. O FILMIE "Rio Bravo" (1959) to klasyczny western w reżyserii Howarda Hawksa, uważany za jeden z najważniejszych filmów gatunku. Akcja toczy się w małym miasteczku na Dzikim Zachodzie, gdzie szeryf John T. Chance (grany przez Johna Wayne’a) aresztuje przestępcę i musi go chronić do przyjazdu federalnych agentów. W obliczu oblężenia przez bandytów, szeryfowi pomagają tylko pijany zastępca (Dean Martin), kaleki staruszek (Walter Brennan) oraz młody rewolwerowiec (Ricky Nelson). Film łączy akcję, napięcie i humor, a także prezentuje motyw honoru, odwagi i lojalności. Zrealizowany w odpowiedzi na antywestern "W samo południe", "Rio Bravo" promuje wartości wspólnoty i moralnej siły, krytykując bierność wobec zagrożenia. Charakterystyczne są: sceny strzelanin, klasyczna muzyka westernowa, zdjęcia na tle pustynnego krajobrazu i symboliczny konflikt dobra ze złem. Film uznawany jest za arcydzieło kina amerykańskiego, często wymieniany wśród najlepszych westernów wszech czasów i inspiracja dla wielu późniejszych twórców, w tym Quentina Tarantino. GOŚĆ Jacek Sobota to doktor filozofii z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, pisarz (autor powieści i opowiadań), badacz fantastyki i kultury masowej. TWÓRCA KANAŁU Jakub Walicki jest doktorem filozofii z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pisarzem i pasjonatem kina.

    1h 49m
  4. Sny i opowieści w "Rękopisie znalezionym w Saragossie" (1965) [ft. dr Jacek Sobota]

    04/20/2025

    Sny i opowieści w "Rękopisie znalezionym w Saragossie" (1965) [ft. dr Jacek Sobota]

    Gdy ok. 10 lat temu mieszkałem we Wrocławiu przy Placu Grunwaldzkim, kilka razy w tygodniu wychodziłem pobiegać na Pergolę. Gdy skręcałem tam z ulicy i zbliżałem się w stronę fontanny, moim oczom zawsze ukazywała się oświetlona słońcem tablica z odciśniętym w brązie nazwiskiem: Wojciech Jerzy Has.  Nie znałem wówczas żadnych jego filmów, niespecjalnie interesowałem się kinem i nigdy się przy niej nie zatrzymałem - zawsze mijałem ją w biegu. Gdybym jednak teraz zechciał poczuć się jak kapitan Gwardii Walońskiej Alfons van Worden, mógłbym sobie wyobrazić, że był to zapowiadający przyszłość znak. Z inicjatywy Jacka Soboty nagraliśmy bowiem długą rozmowę na temat dzieła, które zajmuje wyjątkowe miejsce nie tylko w ramach polskiej kinematografii, lecz kultury w ogóle: "Rękopisu znalezionego w Saragossie" z 1965 roku. Okazja jest szczególna, bo rok 2025 został w Polsce ogłoszony rokiem Wojciecha Jerzego Hasa. Tym bardziej cieszę się, że wspólnie z Jackiem mogliśmy dołożyć swoją cegiełkę do celebrowania twórczości tego wybitnego reżysera. FILM "Rękopis znaleziony w Saragossie" to kultowy film w reżyserii Wojciecha Jerzego Hasa, oparty na powieści Jana Potockiego. Akcja Rękopisu znalezionego w Saragossie toczy się w XVIII wieku i przedstawia przygody kapitana Alfonsego van Wordena, który wędruje przez góry Andaluzji. Film słynie z misternie skonstruowanej narracji szkatułkowej, gdzie opowieści przeplatają się i tworzą wielowarstwową strukturę. W Rękopisie znalezionym w Saragossie znajdziemy elementy grozy, romansu, filozofii i absurdu, a także liczne odniesienia do kabały, alchemii i snu. To dzieło wizualnie urzekające, pełne symboli i surrealistycznych obrazów. Film uznawany jest za jedno z arcydzieł polskiej kinematografii i zachwyca kolejne pokolenia widzów swoją tajemniczością i głębią. GOŚĆ Jacek Sobota to doktor filozofii z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, pisarz (autor powieści i opowiadań), badacz fantastyki i kultury masowej. TWÓRCA KANAŁU Jakub Walicki jest doktorem filozofii z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pisarzem, copywriterem i pasjonatem kina.

    2h 5m
  5. "Rashomon" (1950) i iluzja obiektywnej prawdy [ft. dr Jacek Sobota]

    03/03/2025

    "Rashomon" (1950) i iluzja obiektywnej prawdy [ft. dr Jacek Sobota]

    Jak rozpoznać prawdę w świecie sprzecznych narracji? Czy obiektywna rzeczywistość w ogóle istnieje, czy może każda wersja wydarzeń jest jedynie subiektywną interpretacją? Jak manipulacja i samooszukiwanie się wpływają na nasze postrzeganie rzeczywistości? Odwołując się do klasycznego filmu Rashomon (1950) Akiry Kurosawy, wspólnie z dr. Jackiem Sobotą z UWM w Olsztynie podjęliśmy próbę udzielenia odpowiedzi na powyższe pytania. FILM "Rashomon" (1950) Akiry Kurosawy to film, który na zawsze zmienił sposób myślenia o narracji w kinie. Fabuła osadzona w średniowiecznej Japonii przedstawia historię morderstwa i gwałtu, które są relacjonowane przez cztery różne postacie: bandytę Tajōmaru, samuraja (za pośrednictwem medium), jego żonę i przypadkowego świadka – drwala. Każda z tych wersji diametralnie się różni, co prowadzi do zasadniczego pytania: czy istnieje jedna, obiektywna prawda? Kurosawa nie daje widzowi prostych odpowiedzi, zamiast tego ukazuje subiektywność ludzkiego doświadczenia i nieuchronność interpretacji. Jednym z najważniejszych tematów "Rashomona" jest problem prawdy i jej relatywizacji. Każdy bohater przedstawia swoją wersję zdarzeń w taki sposób, aby przedstawić siebie w lepszym świetle, co prowadzi do refleksji nad naturą ludzkiego kłamstwa, samooszukiwania się i konstruowania rzeczywistości. Kurosawa wykorzystuje tu technikę nielinearnej narracji i kontrastujących retrospekcji, aby pokazać, jak bardzo nasze opowieści są kształtowane przez subiektywne doświadczenia i emocje. Film, bazujący na opowiadaniu Ryūnosuke Akutagawy "W gąszczu", stawia pytanie, czy prawda jest w ogóle poznawalna, czy może jest jedynie konstruktem ludzkiego umysłu. GOŚĆ Jacek Sobota to doktor filozofii z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, pisarz (autor powieści i opowiadań), badacz fantastyki i kultury masowej. TWÓRCA KANAŁU Jakub Walicki jest doktorem filozofii z Uniwersytetu Pomorskiego w Słupsku, pisarzem, copywriterem i pasjonatem kina.

    2h 49m

About

Rozmowy o filmach i filozofii. Więcej informacji: https://przemyslanekadry.pl/