Euskal Herriko historia 100 objektutan

Berria
  • 0.0 (0)
  • HISTORY
  • UPDATED WEEKLY

Euskal Wikilarien Kultura Elkartearen proiektu bat da 'Euskal Herriko historia 100 objektutan'; Euskal Herriko historia objektuen bidez kontatzeko helburuarekin sortu da, objektu horiek museo eta unibertsitateetako adituekin elkarlanean hautatuta. Orain podcast bihurtu da proiektu hori: hamar idazlek idatzi dituzte gidoiak,eta BERRIArekin elkarlanean ekoitzi dute astero zabaltzen den saio hau.

  1. 1D AGO

    Zapia buruan

    Mengala, jorongo, juitzia, tontorra, mokoa, sapa... Araoa dirudi, baina ez gabiltza zu sorgindu nahian. Hitz guzti horiek gauza bakar bat izendatzeko erabili izan dira. Forma asko hartu ditzake, baina beti leku berean kokatzen da: buru gainean. Badakizu zertaz ari garen? Gidoia: Aintzane Usandizaga. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    6 min

  2. FEB 17

    Lezetxikoki aurpegibikoa

    Adjektibo gisa ez da prentsa onekoa. Hala, norbaiti neandertal deitzen badiozu, ez diozu egozten aurrerapenaren bedeinkapenik. Norbait halakoa izango da zakarra, dorpea, basa. Akaso aurrerabideak azaltzen du hoberen giza historia, baina Ruper Ordorikak zalantza egiten badu ‘aurrerabide’ terminoaren balioaz, nor ote gara besteok determinazio erabatekoak azaltzeko. Gidoia: Eneko Barberena. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    8 min

  3. FEB 10

    Txokolatea egiteko moldea

    Entzun duzun soinu hori, klak txiki hori, ezaguna egingo zaizu. Ez? Txokolate tableta baten ontza bat haustearen soinua da. Izan liteke Suitzakoa, Belgikakoa, Tolosakoa, Oñatikoa… Izan liteke, baita ere, Baionakoa. Badakizu, Baionan ez da bakarrik xingarra ezaguna. Edo Baionako bestak… Bada besterik ere. Bai. Baionako txokolatea. Gidoia: Eneko Bidegain. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    9 min

  4. FEB 3

    Leireko kutxatila

    Aragoiko Artiedakoa da Nafarroa Garaiko lehen Leire-aren aita. Edo hala kontatuko dizue gizonak Esa herrian harekin topo egiten baduzue, adibidez, Arangoiti tabernan. Urtegiagatik ezaguna eginen zaizuen Esa herritik Leireko Monasteriora ez d**o ia deus distantzian: 5km eskas. Denboran… denboran bai: hamabi bat mende. Leireko Kutxatilaren inguruko informazio eske hurbildu gara, baina heldu bezala egin dugu alde. Monjeek ez digute aterik ireki eta harrerako langileek apenas eman digute informaziorik: “Nafarroako Museoan d**o aspaldi” beste askorik ez digute esan. Gidoia: Amets Aranguren. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    9 min

  5. JAN 27

    Irulegiko eskua

    Kultura hegemonikoek ez dute historian aztarrika ibili behar izaten munduan hartu duten lekua justifikatzeko; horretarako behintzat, aski izaten dute oraina eta benetako errealitate bakarra omen den horrek eskaintzen dien alibia. Baina zer ematen die iraganak zibilizazio azpiratuei? Zer jaso lezakete populu menostuek, aitortzarik gabeko herriek edo aspaldi handitik datozen hizkuntza gutxietsiek, denboraren galbahean harrapatuta gelditu diren altxorrak agerira ateratzea lortuz gero... Gidoia: Garbiñe Ubeda. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    9 min

  6. JAN 20

    Errekaleorreko miliarria

    Mugarriak ezagunagoak dira gurean miliarriak baino. Mugako harriak, horiei buruz, entzun dugu zerbait: herri, auzo eta baserrietan mugak ipintzeko modua zen mugarria. Gauez norbere lurren hedapena handitzeko mugarrien garraioan maltzurki ibiltzen zirenen inguruko kondairarik ere ez da falta izan. Ezta mugakide ziren jabe ezberdinen arteko liskarrik ere. Baina miliarria? Zer da miliarria? Hori jakiteko, lehenbizi, milia bat zer den jakin behar. Gidoia: Harkaitz Cano. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    7 min

  7. JAN 13

    Lau jainko brontzezko

    1984ko udaberrian gaude. Higerko lurmuturrean, Hondarribian. Ur-azpian bila aritu gara, mende asko atzera egin dugu. 1960ko hamarkadatik badakigu hor behean, ur azpian, gure historiaren arrastoak daudela, azaleratzeko zain. Gidoia: Aintzane Usandizaga. Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    6 min

  8. 12/16/2025

    Crosseta

    Ze zerikusi dauka mezaren erdian dena utzita ehizara aldegiten zuen Mateo Txistu apaiz ehiztariak Tadej Pogacar txirrindulariarekin? Ze zerikusi dauka Italiako Giroak Ugandako safari batekin? Ze zerikusi dauka Kalashnikov fusilak txorroskileroaren bizikletarekin? Azken finean, Eibarko Armagintza Museoan gaude… Zer egiten du hemen bizikleta batek erakusgai? Gidoia: Harkaitz Cano Lokuzioa: Intza Alkain. Sintonia eta soinuteria: Nagore Etxabe Antuxuna. Informazio gehiago: 100objektu.eus.

    6 min
See All (14)

About

Euskal Wikilarien Kultura Elkartearen proiektu bat da 'Euskal Herriko historia 100 objektutan'; Euskal Herriko historia objektuen bidez kontatzeko helburuarekin sortu da, objektu horiek museo eta unibertsitateetako adituekin elkarlanean hautatuta. Orain podcast bihurtu da proiektu hori: hamar idazlek idatzi dituzte gidoiak,eta BERRIArekin elkarlanean ekoitzi dute astero zabaltzen den saio hau.

Information