Podcast Niepoczytalni

Karolina i Michał

Podcast Niepoczytalni to projekt pasjonatów książek, filmów i gier. Wierzymy, że opowieści potrafią zmieniać świat i poszerzać horyzonty. Dołącz do naszej społeczności i odkryj, jak fantastyka splata się z codziennością. Rozmawiają ze sobą Karolina i Michał.

  1. Nostalgia stała się najbezpieczniejszym biznesem, czyli przegląd nowości

    Jun 21

    Nostalgia stała się najbezpieczniejszym biznesem, czyli przegląd nowości

    Popkultura coraz mocniej ogląda się za siebie. Wracają Avengersi, X Meni, Spider Man, Harry Potter, Avatar, GTA, Gothic i Wiedźmin, a razem z nimi wraca pytanie, które przewija się przez niemal cały odcinek: kiedy nostalgia jest miłym powrotem do świata, który coś dla nas znaczył, a kiedy zaczyna wyglądać jak bezpieczny plan awaryjny branży? przez kinowe, serialowe i growe zapowiedzi z mieszanką ciekawości, sceptycyzmu i osobistych wspomnień. Jest He Man oglądany przez filtr dzieciństwa, Projekt Hail Mary i zaskoczenie Ryanem Goslingiem, są obawy przed wielkimi crossoverami Marvela, pajęcze światy Sony, Diuna, Silos, Batman Pattinsona, Harry Potter od HBO i Avatar, który dla wielu osób wciąż jest wzorem animowanej przygody. W rozmowie wraca też pytanie o adaptacje, obsadę, presję fandomu i to, czy twórcy potrafią jeszcze dopowiadać znane historie bez zamieniania ich w produkt zrobiony pod zamieszanie.W growej części pojawiają się Gothic Remake, GTA 6, Wiedźmin 3 Pieśni Przeszłości, Guild Wars, Diablo i Baldur’s Gate 3, czyli kolejne przykłady tego, jak silnie działają marki sprzed lat. Dajcie znać w komentarzu, które z tych powrotów naprawdę was ciekawią, a które budzą raczej ostrożność niż ekscytację. Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! Kontakt / współpraca: niepoczytalni@gavran.pl Rozdziały: 00:00 Nostalgia czy kreatywny kryzys 02:04 He Man 07:52 Projekt Hail Mary 14:20 Odyseja Nolana 20:19 Marvel i X Meni 31:59 Spider Man Brand New Day 37:30 Spider Verse 41:52 Spider Noir 47:35 Diuna 56:48 X Men 97 01:02:39 Batman i DC 01:07:20 Książkowe finały 01:13:39 Harry Potter HBO 01:20:09 Avatar po latach 01:27:45 Gothic Remake 01:36:33 GTA 6 01:45:23 Wiedźmin 3 Pieśni Przeszłości 01:53:28 Guild Wars wraca

    1h 60m
  2. Disney nauczył nas bać się takich kobiet

    May 24

    Disney nauczył nas bać się takich kobiet

    Urszula, Diabolina, Cruella i Gertruda wyglądają jak różne postacie, ale straszą podobnym lękiem. W tym odcinku sprawdzamy, dlaczego kobiece antagonistki Disneya tak często karano za ambicję, władzę, starzenie się i niezależność. Zaczynamy od pytania o księżniczki, ale szybko wychodzi, że prawdziwe napięcie siedzi gdzie indziej – w złolkach. To one mówią najwięcej o granicach „dobrej” kobiecości w klasycznych animacjach: kto może mieć władzę, kto może się starzeć, kto może być sam i co się dzieje, kiedy kobieta nie chce być miła. Będzie o Diabolinie i Aurorze bez sprawczości, Cruelli jako lęku przed niezależną ekscentryczką, Urszuli jako postaci zakodowanej queerowo i Matce Gertrudzie, która zamienia kontrolę w troskę. Bez udawania, że wszystkie te bohaterki „miały rację” – ale też bez udawania, że Disney nie powtarzał bardzo konkretnych schematów. Co znajdziesz w odcinku: - dlaczego złolki Disneya bywają ciekawsze niż księżniczki - jak „Śpiąca królewna” łączy wrzeciono, patriarchalny porządek i brak sprawczości Aurory - dlaczego Zła Królowa stała się wzorem dla kolejnych kobiecych antagonistek - co w Lady Tremaine jest bardziej przerażające niż magia i potwory - jak Cruella, Diabolina, Madame Mim i Madame Meduza pokazują różne wersje kobiety poza normą - czemu Urszula odbiera Arielce nie tylko głos, ale też miejsce w opowieści - jak Izma i Gertruda przetwarzają stary archetyp w nowszych filmach Disneya - Diabolina, Urszula, Cruella, Izma czy Gertruda – która z nich najbardziej wymyka się prostemu podziałowi na „złą” i „dobrą”? Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! Kontakt / współpraca: niepoczytalni@gavran.pl ROZDZIAŁY: 00:00 Dlaczego złolki Disneya są tak podobne?05:31 Czytanie klasycznego Disneya bez cancelowania08:29 Męscy złoczyńcy, queer coding i inność12:55 Zła Królowa i narodziny disneyowskiego archetypu22:52 Lady Tremaine: przemoc emocjonalna bez magii29:25 Królowa Kier i karykatura kobiety z władzą34:42 Diabolina, wrzeciono i Aurora bez sprawczości44:21 Cruella: moda, futro i lęk przed niezależnością50:34 Madame Mim jako groteskowa outsiderka53:45 Madame Meduza i echo Cruelli58:19 Renesans Disneya i powrót Małej Syrenki1:01:49 Urszula: queer coding, drag i odebrany głos Arielki1:09:10 Izma jako komediowa złolka Disneya1:18:56 Matka Gertruda: gaslighting ukryty jako troska1:28:05 Czy cechy złolek naprawdę są złe?1:32:29 Dlaczego widzki pokochały disneyowskie złolki

    1h 37m
  3. Co zrobiły z nami seriale lat 90.?

    May 10

    Co zrobiły z nami seriale lat 90.?

    Lata 90., seriale z dzieciństwa i telewizor, który był naszym Netflixem.W tym odcinku rozmawiamy o tym, dlaczego nostalgia milenialsów tak mocno trzyma się bajek, seriali i programów z czasów przed streamingiem. Wracamy do świata, w którym Polsat, RTL7, Polonia 1, Cartoon Network i kasety VHS kształtowały popkulturową wyobraźnię całego pokolenia. Od Dragon Balla i porannych bajek, przez Sabrinę, Buffy, Czarodziejki, Xenę i Herkulesa, aż po polskie sitcomy, które dziś ogląda się już z zupełnie innym filtrem. Ten odcinek podcastu Niepoczytalni to rozmowa o tym, co oglądaliśmy w latach 90. i wczesnych 2000, ale też o tym, dlaczego te seriale z dzieciństwa pamiętamy często bardziej jako emocje niż konkretne fabuły. Czy naprawdę tęsknimy za dawną telewizją, czy za czasem, kiedy wszystko wydawało się większe, dziwniejsze i bardziej nasze? W tym odcinku znajdziesz: • lata 90. i wczesne 2000 widziane przez telewizję• nostalgię milenialsów bez udawania, że kiedyś wszystko było lepsze• seriale z dzieciństwa, które budowały popkulturowe DNA• Dragon Ball, RTL7, Polonię 1 i Cartoon Network po angielsku• Sabrinę, Buffy, Czarodziejki, Xenę, Herkulesa i Supernatural• polskie sitcomy: Kiepscy, Miodowe Lata, 13 posterunek i Rodzina zastępcza• pytanie, czy kultowe seriale lat 2000 dobrze się zestarzały Który serial albo program z lat 90. najchętniej obejrzałbyś dziś jeszcze raz, nawet jeśli boisz się, że nostalgia może nie wytrzymać zderzenia z rzeczywistością?Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! ROZDZIAŁY:00:00 Nostalgiczny poranek w latach 90.03:07 Dlaczego milenialsi wpadają w pętlę nostalgii10:13 Telewizja jako rodzinny rytuał dzieciństwa12:05 Dragon Ball, lektorzy i władza nad pilotem15:27 Poranne bajki: Disney, Looney Tunes i Ludwiczek18:33 Sabrina, Czarodziejki i magia seriali z lat 90.22:37 Xena, Herkules, MacGyver i herosi tamtych lat31:36 Buffy, Supernatural i problem potwora tygodnia35:52 Od Gęsiej Skórki do Dr Queen: sobota kontra niedziela45:05 Sunset Beach, VHS i Dragon Ball nagrywany mamie48:23 Bundy, Niania i humor, który dziś ogląda się inaczej54:23 Miodowe Lata, Kiepscy i polskie sitcomy58:56 13 posterunek, Rodzina zastępcza i znaki czasu1:05:51 Nie do wiary, Archiwum X i Twin Peaks po zmroku1:15:21 Teen dramy, ER i pytanie, za czym naprawdę tęsknimy1:22:01 Power Rangers, zabawki i zakończenie odcinka

    1h 24m
  4. Dlaczego miliony piszą fanfiki za darmo?

    Apr 26

    Dlaczego miliony piszą fanfiki za darmo?

    50 Twarzy Greya zaczęło się jako fanfic Zmierzchu. After to fanfic o Harrym Stylesie z One Direction. Alchemized - gruba, pięknie wydana książka z BookToka - to przeprawione opowiadanie o Hermionie i Draco. W tym odcinku Niepoczytalnych wyciągamy fanfiction z internetowego cienia i sprawdzamy, czy twórczość fanowska to literatura, sztuka, czy „mniej poważny kuzyn" powieści. Zaczynamy mocno - od artystki Sherrie Levine, która w latach 80. fotografowała cudze zdjęcia i wystawiała je w galeriach pod własnym nazwiskiem. Ten sam gest, tylko w innym medium, robi dziś osiem milionów osób na Archive of Our Own - platformie, która ma już ponad 17 milionów prac i 77 tysięcy fandomów. Rozmawiamy o tym, dlaczego AO3 jest non-profit, kto je chroni przed pozwami autorów oryginałów (od Anne Rice po wielkie korpo) i czemu Wattpad to zupełnie inna bajka. Wgryzamy się w to, co naprawdę dzieli fanfik od książki - niski próg wejścia, serializacja rozdział po rozdziale, reakcje czytelników kształtujące fabułę, queerowa reprezentacja, której mainstream nie chciał dać. Tłumaczymy, czym jest ship, slash, slow burn, enemies to lovers, drabble i podfic. Pokazujemy, jak fanfikowe DNA przeszło do takich tytułów jak Heated Rivalry, jak Cassandra Clare i Naomi Novik wyszły z fandomu Harry'ego Pottera do mainstreamu, i co się dzieje, gdy fanfik źle adaptuje się na książkę. Na koniec stawiamy pytanie, którego instytucje kultury wolą nie zadawać: czy o tym, że coś jest sztuką, decyduje sama praca, czy miejsce, w którym zostaje opublikowana? Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! - 00:00 Sherrie Levine - fotografowanie cudzych zdjęć w galerii 01:48 Powitanie i temat odcinka: fanfiction od Was 03:10 Czy artysta ma prawo przetwarzać cudze dzieło? 05:08 Czarna owca rodziny - fanfik kontra "prawdziwa" literatura 08:04 Czym właściwie jest fanfic? Próba definicji 09:00 Apokryfy jako fanfik Biblii - eksperyment myślowy 10:40 Real Person Fiction - BTS, YouTuberzy, Andrzej Duda 12:30 Wicked, Percy Jackson, Song of Achilles - fanfik w księgarni? 14:02 AO3 i 17 milionów prac - skala zjawiska 17:30 Dlaczego AO3 jest non-profit i kto chroni autorów 20:50 Wattpad i Fanfiction.net - komercja kontra archiwum 22:00 Crossover Harry Potter × Igrzyska Śmierci 24:00 Niski próg wejścia, problem jakości, kultura komentowania 30:00 Podficy - audiobooki za free, których nikt nie zna 32:00 Fanfik to inne medium - nie oceniaj go jak książki 33:30 Serializacja rozdział po rozdziale i wpływ czytelników 37:00 Live fanfic stream na 1000 subskrypcji - obietnica 39:00 Seriale a fanfiki - Supernatural, Destiel, potwór tygodnia 42:00 Zarzut "łatwizny" i logika sequela 43:30 Czy fanfic uczy pisać? Drable i wyzwania pisarskie 46:25 50 Twarzy Greya powstało z fanfika Zmierzchu 49:30 After Anny Todd - fanfic o Harrym Stylesie z One Direction 51:00 Alchemized - Hermiona × Draco wchodzi do mainstreamu 57:00 Slow burn, enemies to lovers, ship - język fanfików w księgarni 1:01:00 Disney, Sapkowski i kradzież pomysłów z fandomów 1:04:30 Cassandra Clare i Naomi Novik - z fandomu do księgarni 1:07:00 Fanfik to inne medium, nie gorsza wersja powieści 1:11:30 Kiedy fanfic ma prawo trafić do mainstreamu? 1:13:00 Wiedźmińskie kontynuacje sygnowane przez Sapkowskiego 1:15:30 To leżało obok Picassa - puenta i wezwanie do komentowania

    1h 18m
  5. Czy wiesz, że Twoja Wielkanoc była pogańska?

    Apr 12

    Czy wiesz, że Twoja Wielkanoc była pogańska?

    Koszyczek, pisanki, palma, śmigus-dyngus. Wszystko ładne, znane, domowe. A co jeśli pod tą chrześcijańską warstwą wyświetla się coś znacznie starszego? W tym odcinku cofamy się do czasów, kiedy zima naprawdę mogła zabić - i odkrywamy, że każdy symbol wielkanocny, który znamy od dziecka, ma korzenie głębsze niż chrześcijaństwo. Rozmawiamy o tym, jak Kościół adoptował słowiańskie obrzędy, bo po prostu nie był w stanie ich wyplenić, o marzannie jako uosobieniu zimy, o pisance jako kosmicznym jaju słowiańskiej mitologii oraz o tym, dlaczego dingusa zakazano oficjalnym edyktem w 1420 roku — a tradycja przeżyła zakaz bez żadnego problemu. 🥚 Analizujemy koncepcję słowiańskiej "polidoksji", wiary nie w wielki panteon, ale w rozproszone duchy pól, lasów i wody. Przyglądamy się etymologii słowa "święty", które w języku prasłowiańskim wcale nie oznaczało tego, co dziś. I zadajemy jedno z tych pytań, które zostają z wami po odcinku: co przeżywa dłużej, dogmat czy zwyczaj? Jeśli kiedykolwiek smagano was wierzbową gałązką w Niedzielę Palmową albo oblano wiadrem wody w Śmigus-Dyngus, ten odcinek wyjaśni wam, dlaczego. Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! Masz pytania lub własne historie prezentowe? Pisz śmiało w komentarzach! 👇 Kontakt/Współpraca: niepoczytalni@gavran.pl Rozdziały: 00:00 Powitanie i wprowadzenie 00:16 Intro Niepoczytalni 00:35 Co kryje się pod chrześcijańską warstwą Wielkanocy? 02:25 Czym właściwie jest Wielkanoc? Sobór Nicejski i fazy Księżyca 04:14 Świętowanie końca zimy 06:03 Teologia czy rytuał 08:27 Dogmat czy zwyczaj 09:16 Jak naprawdę wierzyli Słowianie? Polidoksja i rozproszone siły 11:51 Malinowski: mit jako narzędzie przetrwania 13:51 Czym była wiosna zanim nadano jej chrześcijańskie znaczenie? 15:31 Wiosna jako moment krytyczny 17:58 Perun kontra Żmij 20:02 Marzanna 22:56 Gaik 25:23 Jan Długosz i interpretatio romana 26:41 Pisanki 31:49 Niedziela Palmowa 34:08 Słowo „święty" w języku prasłowiańskim – zaskakujące znaczenie 37:00 Śmigus-dyngus 41:39 Rytuał ze świątyni Świętowida w Arkonie 42:52 Cztery symbole, cztery żywioły 45:56 Interpretatio christiana 46:43 Kultura rzadko zaczyna się od zera 47:59 Życzenia i pożegnanie

    50 min
  6. Gorąca Rywalizacja/Heated Rivalry: Czy serial poradził sobie z tematem toksycznej męskości?

    Apr 5

    Gorąca Rywalizacja/Heated Rivalry: Czy serial poradził sobie z tematem toksycznej męskości?

    Wracamy do Heated Rivalry, czyli Gorącej Rywalizacji i tym razem patrzymy na serial z zupełnie innej strony. Co widzą w nim mężczyźni? W tym odcinku analizujemy, jak hetero faceci reagują na Heated Rivalry w reaction contentcie i dlaczego zamiast obrzydzenia pojawia się fascynacja, ciekawość i kibicowanie bohaterom 🔥 Przy okazji rozmawiamy o aferze hokejowo-trumpowej, w której hokeiści USA śmiali się z żartu Trumpa o kobiecej drużynie na Olimpiadzie, o tym dlaczego żaden z nich nie zareagował i co to mówi o współczesnej męskości.Rozkładamy na czynniki pierwsze koncept toksycznej męskości, red pill i manosfery, ale nie po to żeby atakować, tylko żeby zrozumieć skąd bierze się ten cały problem. To odcinek, w którym śmiejemy się, wkurzamy i wzruszamy, czasem jednocześnie. Niezależnie od tego czy jesteś fanką serialu, fanem hokeja czy po prostu chcesz zrozumieć dlaczego Gorąca Rywalizacja poruszyła miliony ludzi, ten odcinek jest dla Ciebie 🏒 Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! Masz pytania lub własne historie prezentowe? Pisz śmiało w komentarzach! 👇 Kontakt/Współpraca: niepoczytalni@gavran.pl Rozdziały: 00:00 Intro i powitanie 02:00 Newsy: Sezon 2 potwierdzony na wiosnę 2027 04:00 Postać Troja i książka Role Model 08:00 The Long Game: historia Ilyi i Shane'a 10:00 Plany na sezon 3 i choroba Rachel Reid 13:00 Disclaimer Karoliny: męska perspektywa 14:30 Afera hokejowo-trumpowa: co się stało 20:00 „Not all men" i brak reakcji hokeistów 24:00 Saturday Night Live i Connor Story 28:00 Czym jest męskość? Historia konstruktu 34:00 Red pill, manosfera i mit samca alfa 39:00 Empatia wobec mężczyzn 41:00 „Straight Man Watches Heated Rivalry" - szok! 47:00 Jak hetero faceci reagują na serial 53:00 Męska więź vs blokada emocjonalna 55:00 Heated Rivalry łamie zasady męskości 58:00 Sceny intymne jako narzędzie narracyjne 61:00 Fanfiction, kultura slashowa i korzenie serii

    1h 16m
  7. Magneto, Darth Vader i Silco: Dlaczego kibicujemy tym, którzy robią zło?

    Mar 22

    Magneto, Darth Vader i Silco: Dlaczego kibicujemy tym, którzy robią zło?

    Czy złoczyńca może mieć rację? W czternastym odcinku podcastu Niepoczytalni rozmawiamy o czarnych charakterach, które na dłużej zostają w głowie. Nie tych jednowymiarowych, nie tych z podręcznika. Wybraliśmy postaci, które nas poruszyły, zaskoczyły i zmusiły do myślenia. Karolina i Michał przygotowali po kilka propozycji antagonistów z gier, seriali, animacji i książek. Omawiamy ich motywacje, metody i to, dlaczego tak trudno ich jednoznacznie potępić. W tym odcinku rozmawiamy między innymi o: - Magneto z serii X-Men, czyli o tragicznym antagoniście, którego trauma z czasów II wojny światowej ukształtowała w bojownika o prawa mutantów. O jego konflikcie ideologicznym z Xavierem i o tym, dlaczego mimo kontrowersyjnych metod trudno mu odmówić racji. - Silco z serialu Arcane, jednym z najbardziej złożonych antagonistów współczesnej animacji. Postaci wymyślonej od zera na potrzeby serialu, która łączy w sobie charyzmę, ideologię i tragiczny finał. - Darth Vaderze i jego drodze od niewinnego chłopca z Tatooine do jednego z najbardziej rozpoznawalnych złoczyńców w historii popkultury. O lęku przed stratą, który popchnął Anakina Skywalkera na ciemną stronę, i o miłości, która ostatecznie go stamtąd wyciągnęła. - Azuli z Avatara: Legendy Aanga, genialnej strategicznej manipulatorce, perfekcjonistce i jednej z najciekawszych antagonistek w animacji. O tym, jak pranie mózgu ze strony ojca i brak bezwarunkowej miłości ukształtowały ją w broń. - Jardirze z Cyklu Demonicznego Petera V. Bretta, religijnym przywódcy, który wierzy, że jest wybrańcem. O tym, jak przepowiednie i manipulacje żony prowadzą go na ścieżkę, z której nie ma odwrotu. - Renoirze z gry Clair Obscure: Expedition 33, postaci, która z pozoru wydaje się bezwzględna, ale im dalej w grę, tym bardziej rozumiesz jej motywacje i zaczynasz ją szanować. - Taravangianie z Archiwum Burzowego Światła Brandona Sandersona, królu, który otrzymał dar i przekleństwo w jednym. Człowieku, który w imię ratowania ludzkości potrafi poświęcić wszystko, w tym własną moralność. Na początku odcinka omawiamy też typy antagonistów: stratega, upadłego bohatera, fanatyka i tyrana. Zastanawiamy się, co sprawia, że najlepsi złole to ci, których jesteśmy w stanie zrozumieć. Napiszcie w komentarzach, kim jest wasz top 3 złoczyńców w popkulturze. Dajcie też znać, czy wolicie klasycznych, jednoznacznie złych antagonistów, czy jednak tych moralnie niejednoznacznych, z którymi na pewnym poziomie można się zgodzić. Spodobał Ci się odcinek? Zostaw łapkę w górę i subskrypcję, przybijamy Ci za to wirtualną piątkę! 🎧 Gdzie nas słuchać (Audio): Bez reklam i za darmo: https://niepoczytalni.pl Spotify: https://open.spotify.com/episode/3eCNX1HzggCNaZmJfcI9X3?si=kWRjpz_TQs64-NRLGugGXQ 👀 Znajdź nas w sieci: Nasz Instagram (jesteśmy tu codziennie!): gavran.pl oraz podcastniepoczytalni Recenzje książek i nie tylko: https://gavran.pl Masz pytania lub własne historie prezentowe? Pisz śmiało w komentarzach! 👇 Kontakt/Współpraca: niepoczytalni@gavran.pl Rozdziały: 00:00 Wstęp i temat odcinka 02:52 Czym właściwie jest czarny charakter 05:56 Typy antagonistów w popkulturze 10:25 Renoir z Clair Obscur: Expedition 33 15:31 Magneto z X-Men 26:15 Jardir z Cyklu Demonicznego 45:52 Silco z Arcane 01:00:54 Darth Vader ze Star Wars 01:22:38 Azula z Avatara 01:40:01 Taravangian z Archiwum Burzowego Światła 01:49:24 Co łączy najlepszych złoczyńców 01:55:36 Umbridge i antagoniści, których kochasz nienawidzić 01:58:01 Zakończenie i pytanie do widzów

    2h 1m

About

Podcast Niepoczytalni to projekt pasjonatów książek, filmów i gier. Wierzymy, że opowieści potrafią zmieniać świat i poszerzać horyzonty. Dołącz do naszej społeczności i odkryj, jak fantastyka splata się z codziennością. Rozmawiają ze sobą Karolina i Michał.