Bok og bibliotek – to av dei beste tinga i heile verda

Arne Olav Hageberg (red.)
  • 0.0 (0)
  • SOCIETY & CULTURE
  • UPDATED BIWEEKLY

Bok & bibliotek er podkasten til tidsskriftet med same namn. Her tek vi opp alt som gjeld bibliotek – demokrati, teknologi, politikk, ideologi, forsking, logistikk, arkitektur og mykje meir.

  1. JAN 16

    #48 Møt vinnarane av Årets bibliotek 2025, Skjåk folkebibliotek

    Den gjevaste av norske bibliotekprisar blei delt ut torsdag 15. januar, og Årets bibliotek 2025 blei Skjåk folkebibliotek i Innlandet fylke.   Er humøret litt så som så? Unn deg sjølv å høyra vinnarintervjuet med den sprudlande gjengen ved Skjåk folkebibliotek! Dei fortel entusiastisk om originale aktivitetar, spanande samarbeid og to suksessfaktor som peikar seg ut! Dei glade vinnarane er bibliotekleiar Sigrun Eide, fulltidstilsette Ida Marie Banken, ekstrahjelp Laila Rusten, kultursjef Marianne Stensgård og kommunedirektør Ivar Bø, som alle var til stades på Deichman Grünerløkka under utdelinga. Men først i episoden låner vi øyra til juryleiar og leiar i Norsk bibliotekforening Helene Voldner sine opningsord som gir skikkeleg bibliotekjording. Om du ikkje forstår ordet no, skjønar du det når du har lytta!   Dei andre nominerte til prisen i år, var Deichman Stovner i Oslo, Måsøy folkebibliotek i Finnmark, Narvik bibliotek i  Nordland og skulebiblioteket ved Skeiane ungdomsskule i Sandnes, Rogaland.   Prisen blei delt ut av Sunniva Holmås Eidsvoll, stortingsrepresentant og leiar for SV i Oslo. Med seg i juryen hadde ho dagleg leiar i Tekstallmenningen Inga Moen Danielsen, redaktør og dagleg leiar i Pelikanen forlag Eirik Bø, fjorårets vinnar Melita Båfjord frå Tjeldsund folkebibliotek og leiar Helene Voldner i Norsk bibliotekforening.

    30 min

  2. 12/04/2025

    #47 Avgangsintervjuet med Aslak Sira Myhre

    Etter 11 år i Bibliotek-Norge sin mektigaste posisjon går Aslak Sira Myhre no av som nasjonalbibliotekar. Bok & bibliotek-redaktør Arne Olav Hageberg har møtt han til ein oppsummerande samtale om digitalisering, statistikk, kommuneøkonomi, digitale utlån, NB si rolle i forvaltinga, forholdet mellom litteraturhusa og biblioteka, leiarmangel, Fosseforedraget og meir til. Mot slutten deler han også tre boktilrådingar. Delar av samtalen er gjeven att i papirutgåve 4-25 av Bok & bibliotek som kom ut 2. desember.

    55 min

  3. 08/08/2025

    #46 Den store litteraturpolitiske debatten – i samarbeid med Prosa

    Prosa – Tidsskrift for sakprosa inviterte til litteraturpolitisk debatt i Oslo 17. juni i år. Høvet var lanseringa av utgåve 2-25 med stortingsvalet som tema. I starten av episoden gjestar redaktør en i prosa Roman Linneberg Eliassen Bok & bibliotek-studioet for å fortelja om rammene for debatten. Deretter kan du høyra denne gjengen debattera på scena til Fritt ord i Uranienborgveien 2 i Oslo: Marte Blikstad-Balas, styreleiar i NFFOTrude Storheim, statssekretær i Kultur- og likestillingsdepartementet, ArbeiderpartietSilje Hjemdal, kulturpolitisk talsperson, FremskrittspartietKathy Lie, kulturpolitisk talsperson, SVArve Juritzen, bystyrerepresentant i Oslo for HøyreGrunde Almeland, kulturpolitisk talsperson, VenstreArne Olav Hageberg, redaktør i Bok & Bibliotek (ordstyrar) Kvar vil politikarane gjera for at folk skal lesa meir? Kva meiner dei om om innkjøpsordninger, momsfritak for bøker, biblioteka si rolle og trykte læremidlar? Dette er berre nokre av spørsmåla som blir forsøkt besvart. Klikk her for å lesa Prosa sin partiguide for litteraturfeltet – med både skjematisk og meir inngåande presentasjon av partia sine standpunkt.

    1h 3m

  4. 07/30/2025

    #45 Avsløring av kjeldekritikkproblem gav skulebibliotekaren Holbergpris – med Anne Brit Ingholm og Pål Steiner

    Lærarar meiner dei underviser godt om kjeldekritikk. Elevane meiner dei aldri har lært det, verken på barneskulen, ungdomsskulen eller i vidaregåande. Det er den tabloide versjonen av innhaldet i denne episoden.  Anne Brit Ingholm kan meir enn å lobbyera for skulebibliotek. Då lærarar ved Mailand vidaregåande skule, der ho er bibliotekar, meldte elevane på til «Holbergprisen i skolen», nytta ho høvet til å skriva ein rapport som fekk tittelen «Jeg tror lærerne bryr seg om hvilke kilder vi bruker, men de pleier ikke å si noe om det». For denne vann ho Holbergprisen sin lærarpris – som første skulebibliotekar nokon sinne.   Under VIRAK-konferansen 4. til 5. juni presenterte ho innhaldet i rapporten. Den handlar om korleis avgangselevar i den vidaregåande skulen oppfattar opplæringa i kjeldekritikk og kjeldeføring. Som nemnt var resultata ganske urovekkande.  Etter det engasjerande foredraget fekk Bok & bibliotek sitta ned saman med Ingholm og ein av tilhøyrarane, Pål Steiner. Han er førstebibliotekar ved Universitetsbiblioteket i Bergen og med i ei forskingsgruppe som med utgangspunkt i Ingholm si undersøking spurte lærarar kva dei meinte om si eiga undervising i kjeldekritikk. Denne episoden er ein miks av utdrag frå Ingholm sitt foredrag og samtalen etterpå.  Noko av det vi kjem inn på, er korleis betalingsmurar kan vera eit demokratisk problem, behovet for eit mykje tettare samarbeid mellom skulebiblioteka og universitets- og høgskulesektoren, utfordringa med at rektorar ikkje veit korleis dei kan bruka skulebibliotekarane, og gode skulebibliotek – med skulebibliotekarar – som det viktigaste bidraget til å løysa problemet med at nye borgarar veks opp utan å kunna kjeldekritikk.  Undervegs i samtalen siterer intervjuaren forsking om korleis digitaliseringa påverkar forskarar sitt kjeldetilfang. Artikkelen det er snakk om blei publisert i Science i 2008 og er skriven av sosiologen James A. Evans. «Electronic publication and the narrowing of science and scholarship» er tittelen, og den handlar om korleis nettbaserte tidsskrift gjer det lettare å finna og dela informasjon, og er enkle å søka i. Men sidan forskarar ofte søker målretta og klikkar seg rundt via lenker i staden for å bla, kan det endra korleis dei brukar forsking. Evans analyserte bruken av 34 millionar artiklar og fann at etter kvart som fleire tidsskrift kom på nett, blei det vanleg å sitera nyare artiklar frå færre kjelder. Før, då forskarar måtte på biblioteket og bla i papirutgåver, las dei breiare og kanskje djupare. No går det fortare, men forskarar endar oftare opp med å lesa og sitera det same som alle andre – ikkje så ulikt ein innleveringspressa elev i vidaregåande skule, med andre ord.  Dette er den tredje episoden med innhald frå VIRAK 2025, og det blir ikkje den siste.

    30 min

  5. 06/27/2025

    #44 Biblioteka får det verst – Ferske tal om kommuneøkonomi

    «Kutt, kutt, kutt over hele linja». Dette er namnet på ein ny rapport om kommunane sitt kulturarbeid som Telemaksforskning har laga på oppdrag frå Norsk kulturforum (NOKU) og Fagforbundet. Litt over halvparten av alle dei 357 kommunane i landet reknar med økonomiske innstrammingar i år som i fjor, og ifølje kulturleiarane er det som vil bli hardast ramma bibliotek, kulturskular og kunstformidling. Og når du skal spara pengar på bibliotek, må du kutta stillingar og opningstid. Denne episoden er eit opptak av ein scenesamtale om rapporten, spelt inn frå tysdag 24. juni under Kulturytring 2025.   I panelet sat Bård Jacobsen, kultursjef i Larvik og styreleiar i NOKU, Stine-Marie Schmedling frå Tønsberg og Færder bibliotek, og Bård Kleppe frå Telemarksforskning.  Gjer deg klar for ein ikkje særleg oppløftande prat, men med både konkrete tips og motiverande perspektiv til bekymra kulturarbeidarar.  Arrangementet var eit samarbeid mellom NOKU, Norsk bibliotekforening og Bok & bibliotek.

    39 min

  6. 06/13/2025

    #43 VIRAK 2025 - Nye vegar til trygg kunnskap

    Informasjonskompetanse er eit grunnleggande begrep innanfor bibliotek- og informasjonsfag. På universitet og høgskular er det vanleg at bibliotekarane får ansvar for å undervisa studentane om dette. Det same skjer òg ein del i vidaregåande skule, og av og til på grunnskular – om dei er så heldige å ha ein bibliotekar. Bibliotekarane si undervising i informasjonskompetanse er i rivande utvikling, og Universitetsbiblioteket i Tromsø har lenge lege langt framme. Det allereie ti år sidan dei publiserte iKomp – eit digitalt kurs i informasjonskompetanse som ligg fritt tilgjengeleg for alle å bruka.  I denne episoden fortel førstebibliotekarane Torsein Låg og kollega Helene Andreassen om ein splitter nye modell for undervisning i informasjonskompetanse og akademisk skriving som er utvikla ved det arktiske universitetet. Ved studiestart til hausten skal ein totalrenovert versjon av iKomp vera på plass saman med den nye nettressursen for akademisk skriving, AKS.  Dette er den andre av fleire episodar med innhald frå f*g- og forskingsbiblioteka sin konferanse VIRAK som gjekk føre seg i Drammen 4. og 5. juni i år.

    15 min

  7. 06/12/2025

    #42 VIRAK 2025 - Fagbibliotek, folkebibliotek og dumme idiotar

    Bok & bibliotek har vore på f*g og forskinsgbiblioteka sin konferanse VIRAK 2025 som gjekk føre seg i Drammen 4. og 5. juni. I denne første av fleire podkastepisodar derfrå får du først utdrag av biblioteksjef ved Høgskulen i Volda Mariann Schjeide sitt foredrag «Fagbibliotek er frå Venus, folkebibliotek er frå Mars». Deretter svarar filosofen Lars Fredrik H. Svendsen på sitt eige spørsmål "Er vi på vei inn i dumhetens gullalder?" i eit foredrag basert på boka Dumhet, idioti og dumme idioter (Kagge, 2025).

    24 min

  8. 04/16/2025

    #41 Påskespesial – Er Jesus livets Grandiosa?

    Velkomne til Bok & bibliotek påskespesial 2025 om Bibel 2024. I mars 2024 kom det ei revidert utgåve av Bibelselskapet si 2011-omsetting av Bibelen. 28. juni same år spelte vi inn eit intervju med forlagsjef i Verbum Arne Christian Konradsen og seniorrådgjevar for bibelomsetting Julian Kirkeby Lysvik. På den eine sida er det jo dumt med ting som kjem seint ut. På den andre sida – kva er eit år frå eller til når vi snakkar om ei bok med tekstar som er opp til 2700 år gamle? Den er jo også verdas mest lesne bok, og la grunnlaget for bok- og bibliotekorienterte kulturen vi lever i og av.   Her er nokre stikkord som gir eit hint om breidda i samtalen: Disney, Brageprisen, Michael Niemi-romanen Koke Bjørn, skriftrullar i ørkensand, språkvitskap, Bibelen som litterær tekst, poteter og Pizza Grandiosa, C.S. Lewis, Jon Fosse, Hanne Ørstavik og Pontoppidan, Karl Ove Knausgård og Hans Nielsen Hauge, Erasmus av Rotterdam –  og noko så konkret som kva for bibelutgåver som bør finnast i eit oppdatert bibliotek.  Eg kan lova at du lærer noko nytt i denne episoden. God lytting!

    44 min
See All (49)

About

Bok & bibliotek er podkasten til tidsskriftet med same namn. Her tek vi opp alt som gjeld bibliotek – demokrati, teknologi, politikk, ideologi, forsking, logistikk, arkitektur og mykje meir.

Information