Evenwicht, je leven

Paula Hijne

Evenwicht, je leven De podcast over het zintuig evenwicht.  Ervaringen en informatie over ons zintuig evenwicht. De evenwichtsorganen in ons binnenoor zijn onderdeel van een complex evenwichtssysteem, waardoor we alles kunnen doen wat we doen. Elke actie is namelijk mogelijk door dit bijzondere zintuig evenwicht.  In deze podcast komt ook het psychisch evenwicht aan bod. Kortom, evenwicht in de breedste zin van het woord.  'Evenwicht, je leven' is de podcast van Paula Hijne. Zij is auteur van het boek 'Evenwicht in uitvoering, hoe ons evenwicht werkt'. https://evenwichtinuitvoering.nl/

  1. Jul 15

    1 Vrijheid

    Wat vind ik vrijheid? In ieder geval niet dat ik altijd op vakantie kan.  (eigen foto, van een vakantie lang geleden) Volledig transcript  Dit is de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. Je luistert naar Paula Hijne. Ik ben auteur van het boek 'Evenwicht, in uitvoering'. En dat is ook de aanleiding van het maken van deze podcast. Want er valt nog zó veel meer te vertellen over ons fysieke evenwicht. Over ons zintuig evenwicht. Maar gaandeweg met het maken van die podcast-afleveringen, kwam ik erachter dat er nog zo veel meer valt te vertellen, over het evenwicht. En dan gaat het ook wel over het psychisch evenwicht en over al die dingen waar ik mee te maken heb die ervoor zorgen dat mijn leven, ja, prettig verloopt. Waar ik juist van uit evenwicht raak. En dat ik ook die dingen graag wil vertellen in deze podcast.  En dat doe ik dan ook. Ik heb al 220 afleveringen gemaakt. Want ik heb mezelf als doel gesteld om elke week een aflevering te maken. En daar heb ik zelf de keuze in. En omdat ik zelf die keuze kan maken, heet deze eerste aflevering van seizoen 12: Vrijheid. Ja en dat is niet vanzelfsprekend. We hebben tijdens het schrijfcafé in mei 2026 als thema ook gehad: vrijheid. Elk schrijfcafé is er een thema, vaak naar aanleiding van een boek en dat thema van dat boek wordt dan gebruikt. En in dit geval ging het over het boek: Het bittere kruid van Margo Minco. Dat is al een boek van heel lang geleden. En Marga Minco is een schrijfster die in 2023 is overleden. Maar die is 103 jaar oud geworden! En in dat boek gaat het ook over oorlog en over nou ja, dan ook de vrijheid. En het thema van het schrijfcafé daar kun je allerlei oefeningen rondom heen doen.   We begonnen met een opdracht met allemaal wolkjes en in die wolkjes stonden korte opmerkingen over wat vrijheid zou zijn. Bedoeling was om daar een keuze uit te maken en daar dan verder over te gaan schrijven. En ik zal een paar van die wolkjes, een paar van die teksten even delen met je. Eerste wolkje is: vrijheid is het recht op geheimen, zonder geheimen is er geen bewegingsruimte meer. Vrijheid is zelf bepalen hoe je je leven inricht. Vrijheid is het tegenovergestelde van oorlog. Vrijheid is een andere mening mogen hebben. Je bent vrij als je je eigen waarde, dromen en talenten als kompas gebruikt. Vrijheid is op vakantie kunnen. Vrijheid is een illusie. Vrijheid, je zelf zijn zonder toestemming van een ander. Maak daar maar eens een keuze uit. Ik denk dat je zelfs vanuit elke tekst, van elke regel tekst die ik net noemde, daar kun je weer ook een heel stuk over schrijven. Ook dat vrijheid is een illusie, zou je een heel verhaal over kunnen schrijven. Maar ik heb gekozen voor dat laatste wat ik zei: vrijheid, je zelf zijn zonder toestemming van een ander. En wat ik schreef: mezelf zijn. Zoals ik dat wil. Wat ik wil doen. Dat wil niet zeggen dat ik niet overleg. En vooral niet als ik iets wil doen dat consequenties heeft voor de ander. Want ook het overleggen past bij het mezelf zijn, want dat kan tegelijkertijd. Het betekent namelijk niet dat ik gewoon mijn gang ga. Ik houd rekening met de grenzen die er zijn. Dat is financieel. De gedeelde tijd. Het gebruik van spullen. De afspraken die de ander heeft. En dan geef ik steeds weer mezelf toestemming en dan deel ik ook met liefde. Ik geef mezelf ook toestemming. Ook als ik nee tegen mezelf zeg. Als ik mijn grenzen bewaak.  Maar wanneer ben ik dan volledig mezelf? Want er zijn genoeg dingen die ik niet uitspreek. Waar ik niet mijn mening over deel. Dat doe ik ook niet hier in de podcast. Ik deel niet alles, wat ik vind, wat ik opmerk. En toch hoort ook dat allemaal bij mezelf zijn. Om het dus niet te delen. Want ik vind het een groot goed dat ik de keuzes zelf mag maken. Op allerlei vlakken en op allerlei niveaus.  En ook is het fijn als je toestemming van de ander krijgt. Om ja, dat leuke idee uit te werken. ..ehm.. om die vakantie te plannen. Om de boel te kunnen veranderen. Om in mijn eentje ergens naartoe te gaan. Maar dan steeds weer van mezelf uit. Ik kies ervoor om toestemming te vragen, om te overleggen, want ik leef niet in mijn eentje. En al die afspraken en dat overleggen dat doe ik dan ook met mijn man, die ook hier in dit huis woont. Want afspraken maken blijft nodig om samen te leven. Want ook hiervoor geldt, ik heb de afspraken in mijn eigen hand. Ik vul mijn eigen agenda. En dan is het prachtig als de ander af en toe op mijn pad meeloopt, want andersom gaat het ook op. De ander mag zichzelf zijn zonder toestemming van mij! Vrijheid is dus niet alleen maar doen waar 'ik' zin in heb. Ik vind vrijheid, dat is in liefde samenleven.  Dat mocht ik delen en op het moment dat je dat voorleest, die tekst, aan een groep mensen die ook allemaal hun eigen vrijheid hebben beschreven, dan kom je er ook achter dat een heleboel dingen overeenkomen. Maar dat je dat ook op verschillende manieren kan zien, die vrijheid. Dat vind ik mooi! Ik vind het mooi dat iedereen daar op zijn eigen manier ook weer mee om mag gaan. Dat gebeurt dus vaak bij het schrijfcafé, dat je dingen heel erg herkent van de ander, maar niet nodig vindt om daar zelf over te schrijven. Dus iedereen maakt zijn eigen keuze daarin. Het is zelfs zo, als de opdracht een bepaalde bedoeling heeft, en jouw pen, als je aan het schrijven bent, gaat totaal iets anders doen, dan kan dat gewoon. Want ook dat doen we, het creatieve schrijven is eigenlijk ook een vorm van vrijheid. In vrijheid schrijven. Hoe mooi is dat? Je schrijft datgene wat jij wilt delen. Een andere opdracht die we kregen, was een mindmap maken. En ik heb het er wel eens eerder over gehad. Ik maak vaak mindmaps. Ook altijd aan het begin van als ik een boek ga schrijven. En in dit geval was de mindmap rondom dat woord: vrijheid. En dan moest je dan vier woorden rondom heen zetten. En elk woord of elk zinnetje kon je ook weer onderverdelen. En die wil ik ook even met je delen: Vrijheid dat is ..ehm.. zelf grenzen bepalen, of grenzen stellen. En van daaruit bedacht ik al dan, als ik zelf grenzen bepaal dan ben ik ook aan het luisteren naar de intuïtie, ga ik iets wel of niet doen? En aan de andere kant is het energiemanagement heel belangrijk: hoe verdeel ik mijn energie over de hele dag? Vrijheid vind ik ook: vrije wil. Dat is de onafhankelijkheid of juist je afhankelijkheid. En de ene kant daarvan is dan zelfbeschikking. Zelfzorg. Goed voor mezelf zorgen. En dan de andere kant die zelfstandigheid, die eigen agenda bepalen. Heb ik het net ook wel over gehad in mijn vorige stukje.  Vrijheid is ook de keuzes maken. Keuzes maken en van daaruit kun je verschillende mogelijkheden bekijken. Er zijn allerlei verschillende mogelijkheden mogelijk. Aan de andere kant moet je ook knopen doorhakken. Moet je kunnen beslissen. Als je een keuze maakt, beslis je ook iets.  En dan als vrijheid het woord: zelfbewustzijn. Zelfbewustzijn is aan de ene kant voor mij door ervaringen leren. En vooral blijven leren. En de andere kant weten wat wel of niet goed voor mij zelf is!  Uit al die woorden mocht je ook weer één stukje gebruiken, één woord gebruiken. En daar weer over gaan schrijven. En ik koos voor zelfbewustzijn. Zelfbewustzijn. Ik ben me bewust van alles wat ik doe en niet doe. Hoewel, alles? Niet alles! Want er zijn genoeg dingen die ik onbewust doe, maar omdat ik dat niet bewust weet, kan ik dat ook niet benoemen. Bewustzijn. Ze zeggen dat mensen met ernstig gehoorverlies een grote kans hebben om dementie te krijgen. En toen ik dat voor de eerste keer hoorde, schrok ik daarvan. Ik begreep dat niet goed. Dus omdat ik minder goed hoor, zou het niet goed kunnen gaan in mijn brein. En dan gaat het over die witte stof, die myeline in de hersenen, die wordt dan steeds minder. En dat vertelde Erik Scherder hè. Ik heb het in de vorige podcast gehad over dat we die ontmoet hebben. En die vertelde over die witte stof, als die dan minder wordt ga je ook minder goed functioneren. Maar gelukkig heb ik mijn moeder als voorbeeld. Die was bijna doof. En toch kon zij zich nog genoeg herinneren en ook afspraken die gemaakt waren. Ook zelfs de dingen die de dag ervoor waren gebeurd, en dan af en toe was het wel een beetje twijfelachtig. Maar als je er dan goed naar vroeg, dan wist ze het weer. En zij deed overdag bijna niets! Zij kwam nauwelijks de deur uit. En ze had eigenlijk ook helemaal geen hobby’s meer, dan alleen maar wat lezen en op de tablet kijken. En bij haar was er dus geen sprake van dementie en toch was ze dus bijna doof.  En aan de andere kant begrijp ik dat wel, want er is onderzoek naar gedaan, dus het zal ook zeker zo zijn. Als je in plaats van luisteren, luisteren naar andere mensen, en dat je als je dan geen andere manieren meer hebt om je brein te gebruiken, en als je ook veel minder mensen tegenkomt waarmee je gesprekken aangaat, dan kan ik me voorstellen dat je wereld heel klein wordt. Want het is belangrijk om te blijven bewegen. Te blijven leren zoals Scherder zei, maar hij noemde het dan anders. Het gaat niet alleen maar om bewegen, het gaat ook niet alleen maar om leren, het gaat om ‘moeite doen’. En dat is nu ons motto ook, hier thuis. Moeite doen, dat is helemaal niet erg.  Door zo in beweging te blijven op allerlei manieren, ben ik mezelf bewust, ik ben aanwezig en voel ik mij ook wel verantwoordelijk voor de dingen die ik zelf doe. Voor de keuzes die ik maak. Dus ja, wat moet ik me aantrekken van het feit dat als je minder gaat horen, dat de kans op dementie groter is? Ik wil me niet laten beïnvloeden door de angst, maar ik denk dat ik uitga van al de dingen die ik nog wel kan blijven doen. Als ik daar maar met veel plezier mee bezig blijf, dan hoop ik ook dat die dementie op afstand blijft. Alleen weten we dat nooit zeker. In ieder geval zolang ik nog erover kan vertellen, zolang ik dingen nog kan uitlegge...

    1 Vrijheid
  2. Jul 8

    20 Wij zijn vreemden

    Wij zijn vreemden totdat wij elkaar ontmoeten. Ik kon het niet laten om over deze uitspraak te schrijven en te vertellen. Bij deze. (afbeelding Pixabay Vincent Grenon) Volledig transcript  Dit is de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. Je luistert naar Paula Hijne. Dit is de laatste aflevering van seizoen 11. En elk seizoen bestaat uit 20 afleveringen over de meest uiteenlopende onderwerpen. Een groot deel daarvan gaat over ons fysieke evenwicht. Maar alle andere onderwerpen zoals ik steeds in de inleiding zeg: evenwicht in de breedste zin van het woord. Dit is seizoen 11, aflevering 20: We zijn vreemden. We zijn vreemden totdat we elkaar ontmoeten. Dat is een uitspraak die ik hoorde in een Netflix-serie, ja wij kijken af en toe naar Netflix, omdat er geen andere leuke programma's op de gewone televisie zijn. En deze uitspraak die hoorden we aan het begin van de serie. ‘We zijn vreemden totdat we elkaar ontmoeten.’ En ik weet niet of deze toebehoort aan een belangrijke historische figuur of filosoof, het zou namelijk zo maar kunnen. Ik vind het namelijk best een bijzondere uitspraak. Eigenlijk wel geweldig! Maar waarom vind ik dat? We zijn vreemden totdat we elkaar ontmoeten.  We ontmoeten zo veel mensen. En toch voelen ze dan als vreemden. Bijvoorbeeld als ik in de bus of trein zit met andere mensen die ik nooit eerder heb gezien. En ook al is er oogcontact of maken we een opmerking naar elkaar, het blijven vreemden. Ik weet niets van ze. Behalve dat wat ik zie. Ik kan het uiterlijk zien. Ik weet of het een man of een vrouw is. Iemand van een bepaalde leeftijd of juist heel jong. Kleding. Wat ze bij zich hebben. Dat ze op de mobiel kijken of rustig naar buiten aan het staren zijn. Er is soms een geur die mij bereikt. En die is prettig of onprettig. En ze zitten in dezelfde bus of trein waar ik in zit.  Ja, als ik dit zo zeg, dan lijkt het alsof ik dan wel heel wat weet van die ander. En soms hoor ik dan ook de naam. Als ze gebeld worden en ze nemen op en ze noemen dan hun naam. En dan hoor ik ook de stem. De stem zegt ook iets over die persoon. En toch zijn het vreemden. Het zijn wel medereizigers op weg naar, nou ja, in ieder geval dezelfde kant op waar ik ook naartoe ga.  En wanneer verandert dan een vreemde in een persoon die niet meer vreemd voor mij is? Is daar een omslagpunt? Is dat wanneer we in gesprek raken en het een en ander uitwisselen? Dat we naar elkaar luisteren of een vraag stellen. Ja als dat eenmalig gebeurd, is die persoon dan nog steeds een vreemde? En het is logisch als ik iemand vaker zie en spreek, dat diegene dan geen vreemde meer is. Zelfs als ik de naam niet weet, voelt diegene niet meer als een vreemde. Bijvoorbeeld ook als je naar een winkel gaat en daar de verkoper spreekt, dan weet ik vaak helemaal geen naam en toch spreek ik die vaker en dan is het dus geen vreemde meer.  Maar dan gaat het ook eigenlijk om het woord 'ontmoeten' in die uitspraak. We zijn vreemden totdat we elkaar ontmoeten. Want wanneer ontmoet je iemand? Zou zelfs alleen een enkele blik -oogcontact- al genoeg zijn om te spreken over een ontmoeting? Want hoe vaak heb ik oogcontact met wildvreemde mensen? Is het dan wel eens dat het helemaal niet meer vreemd voelt? En soms heb ik dan de neiging om iets te zeggen. En helemaal als dat nodig is, dan kan ik ook heel makkelijk iets zeggen tegen die persoon. Of is het oogcontact in gradaties te meten? Heb je vluchtig contact zonder dat je de ander echt ziet! Of elkaar aankijken, zonder dat er verder iets gebeurt? Of een blik van kort contact, een soort ..ehm.. blik van verstandhouding? Er is ook oogcontact waarbij je elkaar écht even ziet. Dan kan het zijn dat.. dat je echt bij iemand naar binnen kijkt. Dat je de ziel van de ander ontmoet. Zoals zo mooi gezegd kan worden.  Ja, ik denk dat er echt gradaties zijn dus in dit soort ontmoetingen. Dat dan zo'n ja, een beetje een diepe, intense blik dat die zelfs veel meer teweeg kan brengen dan wanneer je iets tegen elkaar had gezegd. Want vaak zijn er wel van die kleine gesprekjes over koetjes en kalfjes en ook al duurt zo'n gesprek een tijdje, het kan dan voelen als heel oppervlakkig. En dan is er wel sprake van een ontmoeting en toch voelt dat niet helemaal echt. Je zegt elkaar gedag en je ziet elkaar nooit meer. En dan vergeet je dat gesprek. En ook de persoon zelf blijft dan heel vaag. Dan weet ik eigenlijk helemaal niet meer wat die persoon aan had, wat voor kleur haar, wat diegene bij zich had. Of ie zich wel of niet op z'n gemak voelde. Daar heb ik helemaal geen idee meer van. Dat onthoud ik dan niet. Maar af en toe met zo'n hele intense blik, zonder woorden, dan kan ik dat wel onthouden.  En af en toe is er zo'n ontmoeting die heel lang blijft hangen. En dat doet me denken aan de ontmoeting met een jonge vrouw. Het bleek dat ze studente was. En die reisde van Groningen naar Nijmegen. Het was een vrouw met een hele grote bos krullen. En zij kwam naast me zitten in de trein, want we waren in de trein. En ze zei even gedag. En toen pakte ze een boek en dat boek was: De zeven eigenschappen van Stephen Covey. En daar heb ik een vraag over gesteld. Zij vertelde hoe ze aan het boek was gekomen en ze liet het briefje zien wat ze erbij had gekregen. En daar stond haar naam op. Paula, was haar naam. En wat geweldig dat ze dit boek nu al op jonge leeftijd las! Want ik was veel ouder toen ik dat boek in handen kreeg en dat boek heeft mijn kijk op de wereld veranderd. En ik wenste haar dat ook toe. Zo ontstond er een heel bijzonder gesprek, totdat we bij het station waren waar zij eruit moest. En we hebben elkaar in dankbaarheid gedag gezegd. En volgens mij zwaaide ze nog toen ze buiten langs de trein liep en ik wenste haar in gedachte alle goeds.  Dit was járen geleden. Misschien wel meer dan 15 jaar geleden, denk ik. En toch weet ik dit nog precies. En zou zij zich dat nog herinneren? Voor mij maakt het niet zo heel veel uit. Want zo'n bijzondere ontmoeting met een vreemde die in korte tijd even heel dichtbij was, is op dat moment geen vreemde meer.  En is dat wat er meer zou moeten gebeuren?! Mensen écht ontmoeten. Elkaar zien en horen. Dus kijken en luisteren. En dan het liefst zonder oordeel of verwachting. Met wederzijds respect. Als gelijkwaardig mens. Gelijkwaardig, ja daar zeg ik dus iets; gelijkwaardig. Dat zou de basis moeten zijn en daar gaat het heel vaak mis. Als je niet op gelijkwaardig niveau de ander kunt zien, is er een disconnectie. Dan gaat het over meer- en minderwaardigheid. En dan is die ontmoeting scheef. Zoals helaas bij alle machthebbers zo is en ook bij vele leiders. Ik zou wel eens die leider willen ontmoeten die op gelijkwaardigheid met andere mensen omgaat. En zolang we dat niet kunnen, en uitgaan van meer- en minderwaardigheid, zullen we volgens mij, vreemden blijven.  Maar dan lees ik over alle problemen die er zijn op dit moment, ook rondom de asielzoekers. En als je vindt dat deze mensen geen recht hebben om te leven in dit land, wat zegt dat dan over jezelf?! Dan gedraag jij je als meerderwaardig ten opzichte van de vreemde mensen. Die zie je als minderwaardig. Maar eigenlijk voel je je zelf minder waard. Want je gaat uit van tekorten. En van schaarste. En dat leidt tot angst, angst voor de toekomst. En dat is dan je reactie door dan boos te worden, omdat je daar bang voor bent. Zonder dat je beseft dat deze vreemde mensen juist gevlucht zijn uit een omgeving waar zij bang zijn voor hun toekomst! En wat heel terecht is, want ze leven dan in een land van oorlog. En met niets zijn ze in een vreemd land aangekomen, en dan worden ze gehaat door de mensen omdat ze niets meer hebben, omdat ze gevlucht zijn! En voor deze mensen is de angst voor de toekomst juist heel terecht. En ook de onzekerheid wat het ze met zich meebrengt. Ze komen in een vreemd land en alles is onzeker. Maar waar wij in een democratie leven, is onze toekomst toch iets zekerder. Het is toch wat meer geregeld hier allemaal, zolang hier dan geen oorlog is.  En daar schrik ik af en toe van, dat bekende mensen, hoe zij dan kijken naar die vreemden. En ook de uitspraken die zij doen met zo'n negatief beeld en ook denigrerende opmerkingen. Dat had ik dan niet achter ze gezocht en daar schrik ik dus echt van! En als er wel een oorlog komt, kan het zijn dat die bekenden, die nu naast je staan, dat ze ineens vreemden worden. Maar ik denk zolang we elkaar écht blijven ontmoeten, in gelijkwaardigheid, dan ontdekken we dat we allemaal mensen zijn. We zijn vreemden totdat we elkaar ontmoeten. Dit was seizoen 11, aflevering 20: 'We zijn vreemden' van de podcast 'Evenwicht, je leven'. Je hebt geluisterd naar Paula Hijne. En dank je wel voor het luisteren. En tot de volgende keer!

    20 Wij zijn vreemden
  3. Jul 1

    19 Het geluid gaat nooit weg

    Dit is een interview dat is gepubliceerd op de site van Kwiekleven in een nieuwsbrief naar de klanten. Ze zochten een expert rondom tinnitus. Google gaf toen mijn boek 'hoor jij wat ik hoor? aan. Artikel is gemaakt door Kawtar. (afbeelding komt uit het boek hoor jij wat ik hoor. Gemaakt door Daniela Postma) Volledig transcript  Welkom bij de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. En ook het thema 'horen' is voor mij ook horen in de breedste zin van het woord. En dit is weer een aflevering die te maken heeft met dat horen. Dit is seizoen 11, aflevering 19: Het geluid gaat nooit weg. Een tijd geleden heb ik een mail ontvangen. En daarin stond de vraag of ik mee wilde doen aan een interview. Ze hebben gezocht naar een expert rondom tinnitus. En degene die daarnaar op zoek was, die heeft dat opgezocht en Google gaf toen mijn boek aan! Het boek 'Hoor jij wat ik hoor?'. En de vraag was: heb jij interesse in een geschreven interview rondom tinnitus? Dit interview komt dan in een nieuwsbrief en die wordt naar zo'n 15 duizend mensen gestuurd. In die nieuwsbrief daar komen allerlei uiteenlopende onderwerpen rond gezondheid aan bod en het thema tinnitus past hier perfect bij. Deze vraag kwam van een webshop waar voedings ..ehm.. supplementen, vitamines, mineralen en superfoods worden aangeboden van allerlei verschillende merken. En ik heb aangegeven van: kan ik daar wel aan mee doen? Ik ben geen klant van jullie, dus kan ik dan wel meedoen aan zo'n artikel? Dat was geen probleem. De vragen zou ik schriftelijk krijgen. En die interviewer heeft zich ook behoorlijk goed ingelezen. Die had best mooie vragen opgesteld. En dat interview wil ik hier met jou gaan delen.  De titel van het artikel is geworden: Het geluid gaat nooit weg. Maar je kunt leren ermee te leven. Een gesprek met Paula Hijne. En dan begint het eerst met een soort inleiding en dat is bijna een soort samenvatting van het interview wat daarna komt. En de samenvatting die ze hebben gegeven gaat als volgt: Interview met Paula Hijne. Ze heeft ze zee altijd bij zich. Niet als vakantieherinnering, maar als permanent geluid in haar hoofd. Paula Hijne leeft al haar hele leven met gehoorverlies en kreeg later daar tinnitus en Ménière bij. En toch werd ze coach, podcastmaker en radio-maker. En schreef ze een boek 'Hoor jij wat ik hoor?'. Een eerlijk en hoopvol boek over omgaan met het altijd aanwezige geluid. In dit interview vertelt Paula hoe ze leerde luisteren naar haar tinnitus. Wat dat haar over communicatie en coaching heeft geleerd. En welke stap jij al vandaag kunt zetten. Want wat als het geluid dat je het meest soort ook de sleutel blijkt ze zijn naar meer zelfkennis? Nou, wat je uit dit artikel meeneemt:  Tinnitus gaat zelden weg, maar de manier waarop je ermee omgaat, kan wel veranderen.  Het accepteren dat het geluid blijft is paradoxaal genoeg het begin van meer rust. En Paula Hijne luistert als coach met haar ogen, haar gevoel en haar intuïtie. Een unieke kijk op communicatie. Tinnitus is vaak verbonden met gehoorverlies, vermoeidheid en concentratieproblemen, die zelden goed worden uitgelegd. Simpel maar krachtig naar buiten gaan en bewust luisteren naar de natuur helpt bij het vinden van rust. Het zintuig 'evenwicht' verdient veel meer aandacht, al vanaf de basisschool, aldus Paula.  Ja en dan begint het interview, steeds met een soort korte inleiding van wat de interviewer zelf aangeef en dan komt ook de vraag. En in dit geval is van ..ehm.. de inleiding:  Paula schreef haar derde boek vanuit een heel persoonlijk vertrekpunt. Ze wou het boek maken dat er voor haar zelf niet was. Hoe dat besluit ontstond vertelt ze hier.  De vraag ik die daarover gekregen heb is: Je derde boek 'Hoor jij wat ik hoor?', gaat over tinnitus, waarom was dit voor jou het juiste moment om juist over dit onderwerp te schrijven? En ik heb als antwoord gegeven:  In 2020 vlak na de uitgave van 'Evenwicht, in uitvoering', kreeg ik meerdere keren de vraag: wanneer komt je volgende boek uit? Ja! Ga ik dan nog een boek schrijven? En het begon wel te kriebelen. Is het nu tijd voor het boek over tinnitus? Maar er is al zo veel over geschreven! Wat kan ik dan anders doen? In ieder geval moet het een boek worden met herkenbare ervaringen. En uitleg over wat tinnitus is. Een boek dat vlot leesbaar is. En een boek waarin het proces beschreven staat hoe je om kunt leren gaan met het altijd aanwezige geluid in je hoofd. En dan niet vanuit de zwaarte, maar juist met een positieve insteek. Dat boek dat ik zelf had willen lezen, toen de tinnitus mij enorm frustreerde! Het heeft heel wat voeten in de aarde gehad voordat de vorm duidelijk was. Het was ook spannend! Durf ik mijn ervaringen en opgedane inzichten met de wereld te delen?  En het volgende stukje is de inleiding weer, van de interviewer: Paula ontdekte pas op volwassen leeftijd dat ze haar hele leven al compenseerde voor haar gehoorverlies. En die ontdekking veranderde alles. Ook haar beroepskeuze. En de vraag is dan: Je leeft al vanaf je geboorte met gehoorverlies en kreeg daar later tinnitus en Ménière bij. Hoe heeft die persoonlijke ervaring jou kijk of luisteren veranderd? En mijn antwoord: In de jaren 90 kwam ik erachter dat ik genetisch gehoorverlies heb. Ik besefte dat ik mijn hele leven al spraakafzie, het gezicht- en mondbeeld is belangrijk om te kunnen spraakverstaan. En dat had ik ook hard nodig in het werk in het onderwijs. Door de combinatie met tinnitus en Ménière, kon ik niet meer in het onderwijs werken. En tijdens een re-integratietraject werd duidelijk wat ik nog wél kon: met mensen in gesprek gaan. In een-op-een situaties. Ik ben altijd al nieuwsgierig geweest naar de drijfveer van andere mensen en zo kwam het coachvak op mijn pad. Het oogcontact tijdens een gesprek is mijn kracht. Ik luister met mijn ogen, mijn gevoel en mijn intuïtie en stel dan de vragen die nodig zijn. En de volgende vraag was weer de inleiding van de interviewer: Hoe voelt het om dagelijks te leven met een geluid dat nooit stopt? Paula beschrijft het met een beeld dat meteen raak is! De vraag die ik daarover kreeg: Je omschrijft tinnitus als de zee in mijn hoofd. Wat zegt dat beeld over hoe tinnitus voor jou voelt in het dagelijks leven? En mijn antwoord: de zee is altijd in beweging. Van kalm tot stormachtig. Er is altijd geluid te horen aan zee. En zo ervaar ik ook het geluid van de tinnitus. Dynamisch! Het volume en soort geluid fluctueert voortdurend. Het is nooit stil. En ik heb er een klein gedichtje bij geschreven. Dat komt uit het boek 'Hoor jij wat ik hoor?'. Mijn  blik gericht  op rollende golven, woest geluid in mijn  hoofd Het volgende stukje is weer de inleiding van de interviewer: Voor Paula is het harde geluid van haar tinnitus meer dan overlast. Het is intussen een betrouwbaar lichaamssignaal geworden. En de vraag die ik dus had gekregen: Je schrijft dat tinnitus voor jou soms een signaal kan zijn van spanning, ziekte of een aanval van draaiduizeligheid. Hoe heb je geleerd om dat signaal beter te herkennen? En ik heb geantwoord:  Dat heb ik pas geleerd toen ik de aanvallen van draaiduizeligheid kreeg als gevolg van de Ménière. Vlak voor en tijdens een aanval is de tinnitus zeer luid. Toen ik dat doorkreeg, merkte ik op dat het luider worden een signaalfunctie heeft. Ik kan ernaar luisteren. En een stap terugzetten. Of het negeren, met alle gevolgen van dien. En elke keer kan ik de keuze maken, wat te doen als de tinnitus weer overal bovenuit komt!?  En dan de interviewer weer: In haar coachingspraktijk werkt Paula met mensen die middenin het leven staan en worstelen met de gevolgen van tinnitus. Wat staat er centraal in die begeleiding? En de precieze vraag die ik kreeg: In je werk wil je mensen in beweging brengen, activeren en versterken. Hoe vertaal je dat naar de begeleiding van mensen met tinnitus? Wat ik aan heb gegeven:  De meeste mensen die tinnitus hebben en bij mij komen voor begeleiding, staan volop in het leven en hebben een intensieve baan. In hun omgeving is er weinig begrip voor de last die ze ervaren door de tinnitus. In de coaching gaat het over energie-management, het leren omgaan met emoties en grenzen aangeven. Het gaat ook over de communicatie. Hoe leg ik het uit? Wat heb ik nodig van de ander? Wat kan ik zelf anders aanpakken? Als er sprake is van gehoorverlies, dan gaat het over het inzetten van de juiste hulpmiddelen en luisterstrategieën.  En dan weer interviewer: Het grootste verlangen van iemand met tinnitus is dat het geluid stopt, maar wat als dat nu eenmaal niet gebeurt. Paula legt uit wat er dan wél mogelijk is. Nou, de vraag die ik kreeg: Veel mensen met tinnitus willen vooral dat het geluid stopt, wat verandert er wanneer iemand leert om er op een andere manier mee om te gaan? En ik heb als antwoord gegeven:  Als de persoon met tinnitus eenmaal beseft en zich erbij neerlegt dat het geluid niet weggaat, dan komt er ruimte om te ontdekken wat er anders kan. Dat gaat niet vanzelf! Het is een proces dat aandacht vraagt en tijd! Je gaat op zoek naar informatie om beter te begrijpen wat tinnitus is. En hoe je er anders mee om kunt leren gaan. Er komt een omslag in het denken ten aanzien van dat voortdurende geluid in de hoofd. En dan de interviewer weer: In haar boek combineert Paula haar persoonlijke verhalen met toegankelijke uitleg over hoe het oor werkt. En dat is geen toeval. De vraag die ik daarover kreeg: Je boek combineert persoonlijke ervaringen met uitleg over tinnitus en hoe het oor werkt. Waarom vond je die combinatie belangrijk? En mijn antwoord:  De meeste mensen met tinnitus hebben ook een vorm van gehoorverlies. Maar het is nooit goed uitgelegd hoe dat werkt en wat voor soort gehoorverlies het is. En die kennis is nodig om te begrijpen waar de ve...

    19 Het geluid gaat nooit weg
  4. Jun 24

    18 Deinen

    Deinen op de golven van het leven... fragment van een tekst van Bert Sloots. Heel gek dat ik dan over de zwaartekracht ga hebben en (alweer) over traplopen. Maar uiteindelijk gaat het toch over het deinen op de golven van het leven. (foto van een tijdje geleden bij de zee in Zeeland, gemaakt door Roel Hijne) Volledig transcript  Welkom bij de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. Je luistert naar Paula Hijne. Dit is seizoen 11, aflevering 18: Deinen. 'Deinen op de golven van het leven. Langs de trillingen van de tijd. Elke dag opnieuw ervaren door welke kracht je wordt geleid.' Dit is een fragment van een tekst van Bert Sloots van 'Even Epibreren' en die had de titel: Bewustzijn. Die heb ik opgeschreven vorig jaar, die tekst. En ook nog een andere tekst: 'Pas als je ophoudt het leven te beheersen, begint het je te verrassen.' Dat is een opmerking van Alan Watts. En deze teksten die las ik vorig jaar in de zomer, in augustus, toen we op de camping waren, in Zeeland. En die teksten die passen wel een beetje bij elkaar. En als je ophoudt het leven te beheersen, ja, als ik namelijk niet mijn leven meer beheers, dan kan ik deinen op de golven. En alleen ervaren, in plaats van hard werken om aan alles te voldoen aan wat anderen zouden willen en wat ik mezelf opleg, natuurlijk. In dat fragment van Bert Sloots gaat het over de kracht, door welke kracht je wordt geleid. Door welke kracht word ik geleid? En dan komt direct in mij op: de zwaartekracht. Deze speciale kracht -waarvan ik niet eens precies weet hoe die werkt- die zorgt ervoor dat ik aan of met de aarde verbonden blijf. En waardoor ik kan lopen en fietsen en bewegen. En tegen de zwaartekracht ingaan dan is dat zwaar en dat ervaar ik elke keer weer als ik de trap op ga. Ja, een trap, het maakt eigenlijk niet uit wat voor een trap dat is. Kom ik weer hè, met mijn trap, traplopen, blijf dat zo lang mogelijk doen. Maar de lengte en de steilte van de trap die doet er wel toe. En of er een leuning is. Ook hoe groot de treden zijn. Oh ja, dan maakt het dus wel uit wat voor een trap het is. Is ie van steen? Of van hout? Of van aarde met kleine boomstammetjes? Is ie van staal? En ook waar de trap is, dat maakt ook uit. Binnen, in huis of een gebouw. Of buiten. Dan speelt ook altijd de weerkaatsing van de voetstappen, die spelen mee. Zoals in een gesloten trappenhuis. En dan vind ik mijn eigen stappen horen, vind ik best fijn. Maar andere voetstappen tegelijk horen, die ook die trap af gaan in zo'n gesloten trappenhuis en die dan in een ander ritme lopen, dat kan dan heel hinderlijk zijn. Dan, dan klopt dat niet, dat geluid, met mijn eigen bewegingen. En dan kan ik met moeite verder lopen. Dan moet ik zó geconcentreerd op mijn eigen stappen letten en goed blijven kijken waar ik mijn voeten neerzet. Maar ook zo'n hoge, metalen trap. Zo één die helemaal open is, waarvan de treden helemaal open zijn. Dat vind ik ook heel moeilijk. Want je kunt dan steeds de grond zien. En je ziet dan ook de hoogte waar je bent. En buiten, op een stenen trap met pittige zijwind, dat is ook heel lastig. Die trap die ken ik wel, want in Zoutelande heb je die vanaf de boulevard, heb je een hele trap omhoog om aan de andere kant dan bij het strand te komen van de Westerschelde. En als het daar dan heel hard waait, dan is dat een hele lastige trap om op te lopen. En helemaal als dus die zijwind dus zó hard is, vooral de zijwind, dan ben ik met verschillende dingen tegelijk bezig. Ik ben met mijn eigen stappen bezig, hoe zet ik mijn voeten neer? En waar? En ik ben me dan ook aan het overeind houden, in plaats van opzij geblazen ze worden. En ook ..ehm.. de wind die door mijn haren gaat en die dan voor mijn ogen geblazen worden, dan kan ik het weer even niet zo goed zien en natuurlijk mijn ademhaling reguleren. En ook al die mensen die ook op die trap lopen, waar je rekening mee moet houden. Die dan ineens stoppen halverwege de trap terwijl jij door wil lopen. Dus als het druk is op die trap, moet je ook altijd beter opletten. En om die trap op te lopen, heb je natuurlijk echt die conditie nodig. Af lopen is dan veel meer rekening houden met je evenwicht. Is best een moeilijke evenwichtsoefening. En ik sta best verbaasd hoe veel mensen hier in Zeeland, bij Zoutelande, verderop heb je van die hele hoge, houten trappen, vanaf de duin waar je dan omhoog moet om dan aan de andere kant naar beneden te gaan naar het strand. Hoeveel mensen die trappen ook nemen! En eigenlijk vind ik dat ook wel fijn om te weten, dat er nog zo veel mensen zijn die die trappen gewoon gebruiken! Ja en al deze woorden, kom ik toch weer uit op die trap. Naar aanleiding van dat woord kracht. Wat doet denken bij mij aan de zwaartekracht. Maar ik vertelde aan het begin van deze aflevering: deinen op de golven van het leven. En dat is natuurlijk een metafoor. Dat beleef ik niet in het echt, want al jaren, komen we in de vakantie op het strand, zonder dat ik ga zwemmen in de zee. Vroeger deed ik dat wel, toen de kinderen ook nog klein waren. Maar tegenwoordig ga ik dat niet meer zo gauw doen. En dat deinen op die golven, ik weet hoe het voelt. Maar dat zijn dan wel ervaringen van lang geleden, want nu zou mijn lijf dat helemaal niet meer kunnen handlen. Als ik nou op een luchtbedje ga of op een ..ehm.. strandbal en dat ik daarop ga drijven, in die golven blijven maar heen en weer gaan. Ik geloof niet dat ik dat op dat moment wel heel fijn vind, maar niet als ik dan uit het water kom en weer ja, rechtop moet gaan lopen. Ik ben bang dat ik dan heel draaierig ga worden. Maar als metafoor kan ik dat natuurlijk wel gebruiken. Deinen op de golven, is ook meebewegen met de stroom van het leven. Steeds weer. Maar ja, dan gebeurt er toch weer iets vreemds in mijn hoofd. Als ik meebeweeg met de stroom van het leven, zoals nu op de vakantie, niets ligt vast, dan kan dat zo weer anders zijn! In plaats van de zon blijft het regenen. De riolering hier die stuk is en waarbij niet duidelijk is wanneer hij gemaakt is. Ja daar moet ik wat mee, vind ik dat erg of niet? Onze zoon die toch nog een paar dagen komt kamperen. Dan voelt het toch allemaal alsof ik het leven in mijn hand houd, dat ik het leven juist wél beheers. Alleen is dat wel vanuit een ontspannenheid en niet in een krampachtig vasthouden. En zo wil ik mijn hele leven altijd wel beheersen. Want juist dan kan ik me ook laten verrassen door iets wat om me heen gebeurt. Dan is er wel een voorwaarde nodig, dat is om in beweging te zijn en te blijven. Om mee heen te kijken. Om te luisteren. Zoals van de week, hoorden we en zagen we de wulpen en de regenwulpen. Ja, wat ik wel een fijn geluid vind, is de regen op de tent. En die kan ik alleen horen met mijn hoortoestellen in, want anders hoor wel iets, maar dan weet ik niet precies wat ik hoor. Dan herken ik het niet als regen. Maar de regen die is ook fijn, want die maakt mijn huid nat, tijdens het fietsen. Dan krijg ik natte handen, natte armen, natte benen. En als ik dan echt goed voel, dan is het eigenlijk heerlijk! Helemaal in de zomer dan hè! In de winter vind ik dat niet fijn. En het enige wat ik lastig vond, toen het zo ongelofelijk hard een keer regende, was eigenlijk de zorg om mijn hoortoestellen. Want die mogen niet kletsnat worden. Maar vaker is het in de zomer, dat ik de zon op mijn gezicht voel. Dat is natuurlijk veel lekkerder! En nu zijn we ook weer op vakantie. En op vakantie is het dan heerlijk om zelf te bepalen wat ik ga doen. Dan ga ik even schrijven. Of lezen. Of haken. Of tekenen. En ook, ik bepaal zelf wat ik schrijf, en wat ik lees en wat ik ga maken. En dat doe ik allemaal in eigen tempo. En af en toe doen we een spelletje samen. Een gezelschapsspelletje. En we gaan er ook vaak erop uit! Ja, en waarnaartoe? Ja, dan fietsen we naar Oostkapelle of naar Zoutelande of naar Middelburg. En dan via welke route, dat weten we niet altijd van tevoren, want er zijn zoveel weggetjes naar al die plaatsen. En dan gaan we niet alleen de knooppuntroutes volgen, want er zijn zo veel weggetjes die je nog niet eerder bewust hebben gefietst. Elke keer weer. En zo leuk om die te ontdekken. En ik denk dat we ook straks naar Middelburg gaan. Dat is nu het plan. Maar het kan ook nog helemaal anders worden. Ja en dan is het ook goed, want ja, dat is natuurlijk dat mee stromen. Of te wel het deinen op de golven. Ik ga verder genieten van mijn vakantie. Dit was seizoen 11, aflevering 18: Deinen, van de podcast 'Evenwicht, je leven'. Je hebt geluisterd naar Paula Hijne. En dank je wel voor het luisteren. Tot de volgende keer!

    18 Deinen
  5. Jun 17

    17 Campinggevoel

    Mijn hele leven heb ik gekampeerd, eerst in een tent, tegenwoordig in de caravan. Op de camping is er tijd om me over te geven aan al die langs dwarrelende gedachten. (eigen foto van de caravan, met tent, op de camping) Volledig transcript  Dit is de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. Je luistert naar Paula Hijne. Dit is seizoen 11, aflevering 17: Campinggevoel. Bestaat er zoiets als een campinggevoel? En wat is dat dan? Voor mij is dat in ieder geval een vorm van genieten op een klein plekje. Vroeger was dat een piepkleine tent. En met het gezin hadden we een 6-persoons tent, met alle ruimte voor de tassen met kleding en spullen en voor het eten koken. En we namen dan wel een aanhangwagen mee, want zonder zou het allemaal niet mee kunnen. Toen de jongens niet meer meegingen, hebben we volgens mij nog één keer met die tent gekampeerd, met die grote tent. En daarna hebben we een nieuwe gekocht. Een 4-persoons tent, iets kleiner. Maar wel met voldoende ruimte. En met een diepe, vaste luifel. En ook daarmee was het precies goed. Groot genoeg ook. Ook als het regende. Tegenwoordig hebben we een caravan. Wat dat betreft hebben we nu de meeste ruimte tijdens het kamperen. Veel meer dan wat we vroeger dus hadden in die tenten. Een caravan met alle kookspullen, al het eten en de kleding en de handdoeken, alles kan dan in de kasten in de caravan. Zit niet meer in bakken, het zit niet meer in de koffer. Zelfs alle boeken en mijn knutselspullen hebben dan een plekje in die caravan. Daarnaast hebben we ook een hele grote tent, een voortent. En die is 3 meter diep en ook daar hebben we heel veel leefruimte. En in de zomer zitten we dan ook helemaal niet in de caravan, want we zitten eigenlijk altijd in de voortent of gewoon natuurlijk lekker buiten. Eigenlijk gebruiken we de caravan alleen maar om alle spullen op te bergen en om daar te slapen. We hebben een vast bed met een goed matras. En verder zijn we dus weinig in die caravan. En dan heel soms, dan werk ik wel eventjes op de computer, dan ga ik wel binnen zitten, aan tafel, op de bank. We hebben ook nieuwe kussens, nieuwe kleur van de stof van de kussens. En verder hebben we ook nog een petluifel en een diepe ja, luxe luifel noemen ze dat. We hebben ongelooflijk veel leefruimte op dit moment op camping. En samen is dat met de caravan wel meer dan 8 meter diep, bij elkaar. Het is natuurlijk groot zat met z'n tweetjes. Ik noem het ook wel eens dat we nu luxe kamperen. En we hebben ook dan een hele ruime plek nodig. Hoewel de caravan zelf helemaal niet zo groot is. We hebben een kleine caravan. Maar de ruimte die we er verder bij hebben door de voortent, maakt dat we toch een ruime plek nodig hebben. Dus we zoeken ook altijd een camping waar dat ook is. Wel een camping waar we niet de auto bij de caravan mogen neerzetten. Want ik vind het heel fijn dat er geen auto vlakbij staat. En de plek waar we nu zitten, kijken we over het hele veld heen. En naast de tent en caravan hebben we nog een heel stuk voor een klein tentje, voor als onze zoon komt logeren. Maar ook waar we zelf in de schaduw kunnen zitten van de boom bij warm weer. Ja, en de temperatuur is wel heel aangenaam. Zo rond je 20 graden. Vind ik wel heel fijn. Er is wel veel wind geweest de afgelopen dagen. Maar onder de luifel zittend merk je daar eigenlijk heel weinig van. Dan is die luifel ook wel een windvanger. Zoals je vroeger zo'n windscherm neerzette. Maar wat is nu het campinggevoel, behalve de spullen waarmee we kamperen? Ik weet nog op de derde dag dat we op vakantie waren, dat ik even dacht, hoe moet ik al deze weken door komen op deze plek!? Dat was dus wel even wennen. Maar ja, nu vind ik het weer heerlijk. Komt ook door het prettige weer. Ja, door de leuke omgeving, mooie omgeving. Ja, gewoon, nee niet gewoon, de tijd nemen om ook lekker te lezen en te tekenen. En verder heel veel fietsen. Steeds even boodschappen doen. En af en toe ondernemen we nog wat andere dingen. Zoals naar een markt of naar een museum of iets dergelijks. Of we maken een hele lange fietstocht. Dat we met de fietsknopen-route een hele route uitzetten en dan gaan we dat heerlijk fietsen. En af en toe een beetje wandelen door het dorpje hier in de omgeving. Of we fietsen ergens naartoe, waar we daar een wandeling gaan maken. Natuurlijk ook naar de grote stad. Daar kunnen we ook heerlijk wandelen. En niets moet! Ik zit ook nauwelijks ook op de telefoon, vind ik ook heel fijn. En dan doe ik eigenlijk geen werk. Eigenlijk ook helemaal geen PR-acties. En dat vind ik wel lekker zo! Wat ik dus doe is wel lezen. En wat las ik nou? Een quote van Erik Zuydam: 'Het denken maakt onophoudelijk lawaai. Hoe zou het de stilte kunnen begrijpen?' Vanochtend vroeg mijn man -we lagen nog in bed en hij merkte al dat ik wakker was- en hij vroeg: waar lig je allemaal aan te denken? Dus ik dacht terug aan wat heb ik nou net allemaal had ,gedacht? Nou, dat was ..ehm.. wat doe ik strakjes aan? Doe ik de jurk van gisteren aan of doe ik een andere jurk aan of iets heel anders? Een broek met een shirt of zal ik me overdag nog een keer omkleden als het te warm wordt? En ook, ik ga straks even de tent voor een groot deel open doen, want dan kan de wind er doorheen. Maar dan moet ik wel een krukje pakken voor de rits want die rits zit zó hoog. Maar dan moet ik het krukje wel goed uitklappen zodat ik er veilig op kan staan. En ik dacht: voor het ontbijt kan ik het beste eerst het theewater opzetten en daarna pas de spullen klaarzetten voor het eten. Maar ja, enzovoort. Al die gedachten die gingen over de komende momenten in de caravan en de tent. Dus hele actuele, praktische gedachten, ja die gewoon uit te voeren zijn! En dan zeggen ze in die quote: 'het denken maakt onophoudelijk lawaai'. Nou, ik was dus de hele tijd aan het denken, maar is dat dan lawaai!? Had ik er last van? Of wilde ik liever nog slapen? Nou volgens mij allemaal niet. Het denken is er inderdaad altijd. Het staat nooit stil. Ik associeer het alleen niet met lawaai. Net zoals ik het harde tinnitus-geluid geen herrie of lawaai meer noem. En dan het 2e deel van die quote: 'hoe zou het de stilte kunnen begrijpen?' Dus hoe zou het denken dan de stilte kunnen begrijpen? Nou dat ligt er dan aan wat of welke stilte er wordt bedoeld. Afwezigheid van geluid is het niet, in deze quote. De gedachten die er niet zijn, dat zal wel bedoeld worden. Maar ik gaf net al aan, gedachten zijn er altijd. Alleen ben ik er niet altijd van bewust dat ik aan het denken ben! Ook wel een gekke gedachte. De gedachten die vallen gewoon binnen en die gaan dan met me op de loop. Of ze dwarrelen even langs. Even zo, een zijdelingse gedachte. En dan ga ik terug naar waar ik nu mee bezig ben. En die gedachten, ja die zijn er nu natuurlijk wel in het hier en nu. Zo van; ik ben nu aan het vertellen en ik voel nu de warmte. Ik voel de wind, die een beetje koud is. Ik voel het schapenvel op de stoel als ik zit op de stoel. Ik voel dat mijn ogen weer druppeltjes nodig hebben, want mijn ogen worden veel te droog. En mijn zoon die belde net. Ja, heerlijk om daar even mee te praten. Dan hoor ik de bomen ruisen. En daardoor weet ik dat er best veel wind is. Dat hoor je aan het geluid van de bomen. En vlak voor me staat een hazelaar. En dan komt er weer een gedachte: de hazelaar thuis in de tuin die wordt we heel groot. Laten we die nou staan of moet deze uit de tuin? Ja, en zo zijn er dus voortdurend van die buitelende gedachten. En dat gebeurt heel vaak in stilte. Ja, en dan heb ik daar even een gedichtje van gemaakt. We zijn op vakantie aan zee. Niet direct aan zee, we moeten daar wel naartoe fietsen, maar hoe dat dan aan zee gaat, daar heb ik de volgende tekst voor: Zee Schuimende golven spoelen mijn gedachten schoon en de wind neemt ze mee. Dit was seizoen 11, aflevering 17: Campinggevoel! Van de podcast 'Evenwicht, je leven'. Je hebt geluisterd naar Paula Hijne. En dank je wel voor het luisteren en tot de volgende keer!

    17 Campinggevoel
  6. Jun 10

    16 Bewegen is noodzaak

    Hoe belangrijk het is voor mij om te blijven bewegen, om mijn evenwicht 'sterk' te houden, leg ik uit in deze aflevering. Maar eigenlijk is het voor iedereen van belang, volgens Erik Scherder.  (eigen foto genomen op het strand, lopen door het zand is zwaar). Volledig transcript  Dit is de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast van Paula Hijne. Ik maak dit naar aanleiding van het boek 'Evenwicht, in uitvoering'. Dat boek over ons fysieke evenwicht. Over hoe ons evenwicht werkt en ik deel daar graag nog extra informatie over. Ook de ervaringen die ik ermee heb en waarom ik bepaalde dingen doe zoals ik ze nu doe. En dit is weer zo'n aflevering over het evenwicht. Dit is seizoen 11, aflevering 16: Bewegen is noodzaak. Op 6 mei dit jaar was er een ondernemersevent georganiseerd door Zakelijk Zeewolde. (Zeewolde Zakelijk red.) En daar kwam Erik Scherder spreken. Erik Scherder, de man die bekend is over dat ie alles weet over dat brein. En ook het enthousiasme waarmee hij dat dan brengt, hij deelt dat graag. Dat is duidelijk. En dat heeft hij ook tijdens die presentatie gedaan op 6 mei. Er waren zo'n 100 ondernemers uit Zeewolde die daarvoor hadden aangemeld. Het was een volle zaal. En ik kwam daarbinnen en ik zag die, nou best wel ruime zaal. Toen heb ik meteen gevraagd aan de organisatie: mag ik vooraan zitten, een beetje vooraan, want ik dan ik hem heel goed volgen, want ik heb gehoorverlies en ik wil hem wel heel graag kunnen horen. Ik had geen schrijftolk meegenomen. Achteraf maar goed ook, want Erik Scherder wil nog wel eens heel snel praten (ha), dat zou best wel ingewikkeld zijn voor een schrijftolk om dat precies te volgen. Ik mocht daar vooraan gaan zitten. Dat heb ik dan ook gedaan. En op een gegeven moment kwam Erik daar ook binnen, meneer Scherder. Ik zei ‘u’ tegen hem. Maar ik mocht gewoon Erik zeggen en ik heb hem een hand gegeven. Ik heb even mij voorgesteld, omdat ik vlakbij hem was. Hij stond er al bij het podium en dat was de plek waar ik ook zat. Want ik had het boek meegenomen: 'Evenwicht, in uitvoering', en dat boek wilde ik heel graag aan hem geven. Omdat hij weinig heeft over het evenwicht, vond ik dat wel interessant, zo van: dit boek heb ik daarover geschreven ..ehm.. misschien kunt u er iets mee (ha). Het leuke was, er waren eerst nog even een paar andere sprekers en naast mij bleef een plekje leeg en hij kwam daar toen zitten! Dus hij kwam naast mij zitten! En heb ik even nog uitgebreid met hem gesproken met hem over het boek. Ik heb het boek laten zien, ik zeg: 'dat wil ik u straks aanbieden'. Ik bleef ‘u’ zeggen dus. (ha!) Dus het was heel leuk dat hij naast mij zat terwijl we luisterden ook naar die andere mensen. En toen kwam hij, en hij ging zijn presentatie houden. Onder andere over de stof myeline die in de hersenen zit. Maar voordat ik het daarover ga hebben, wil ik even vertellen over de delen van de hersenen, zodat je snapt waar dan die myeline zit. Die hersenen van ons, de grote hersenen die bestaan uit twee helften. Je hebt een linker- en een rechterhelft. En dat is ook het grootste deel van de hersenen. En hier worden alle zenuwimpulsen getransformeerd tot beelden en symbolen, en woorden, getallen en ideeën. Het is ook het centrum van de bewuste denkprocessen en waarnemingen en ook voor het bewegen heel erg belangrijk. En dat bestaat uit twee lagen, die helften. Je hebt de hersenschors, de cortex en dit is de buitenste grijze massa en die wordt omgeven door drie hersenvliezen. En de hersenschors bestaat uit zenuwcellen. Dat zijn cellichamen die zorgen voor bewuste acties, zoals nadenken, bewegen, spreken en voelen. Maar in die hersenschors bevindt zich helemaal geen speciaal deeltje voor het evenwicht. En dat binnenste deel, dat is de witte massa en deze bestaat uit vezels. Of nog specifieker: axonen. En die witte massa die zorgt voor de verbinding tussen de twee hersenhelften, tussen bepaalde delen van de hersenschors binnen één hersenhelft én tussen de hersenschors en andere delen van het lichaam. En die grote hersenen de zijn verdeeld in vier kwabben en één van die kwabben, dat is de wandbeen-kwab. Het zit een beetje achter bovenaan, 'n beetje aan de zijkant zo. En hierin bevinden zich de gebieden voor de lichamelijke sensaties. En dat is waar Erik Scherder zich oprichtte, op die wandbeen-kwab, wat daar dan ook allemaal gebeurt met die lichamelijke sensaties. Die myeline, dat is een witte vettige stof en die zit rondom de uitlopers van die zenuwcellen, zit eigenlijk om die axonen heen. En daardoor, door die witte stof worden de zenuwsignalen sneller doorgestuurd. Bij beschadiging, dus als er minder myeline komt, dan wordt dat proces van overbrengen, dat wordt vertraagd. En door ouderdom zullen er automatisch wel beschadigingen komen. Maar om dit proces te vertragen, dat die myeline minder wordt, is bewegen één van die onderdelen die heel belangrijk is. En dat geldt dan niet alleen voor het ouder worden, want je hele leven lang is dat noodzakelijk. Ook bij kinderen en hiervoor pleit Erik Scherder ook, die geeft ook aan: kinderen moet veel meer bewegen. Vroeger was dat veel makkelijker. Gebeurde dat ook wel, maar tegenwoordig wordt er veel meer gezeten, mensen blijven veel meer zitten. Kinderen worden afgeleid door schermen. Zitten heel lang achter de computer, spelletjes te spelen. Allemaal dingen die niet fijn zijn om die myeline op die axonen om dat goed te blijven houden. En hij pleit er ook voor, dat als dat niet alleen thuis kan gebeuren, laat dan ook op school dat als onderdeel in het hele lesprogramma heel normaal worden. En daar is hij al jaren mee bezig om dat normaal te laten worden op school, dat er veel meer bewogen wordt. En ik vind dat wel weer gek, want ik weet zelf toen ik groep 3 had, en lesgaf, waarbij kinderen toch wat meer gingen zitten dan bij een kleuterklas, dat ik heel vaak liedjes tussendoor had, waarbij we ook altijd met bewegingen bezig waren. En dat was niet per se staan, het was ook wel zittend, maar dan wel met je handen en met je armen bewegen. Maar ik had ook genoeg ja, daar hield ik ook van, van bewegingsliedjes en dan gingen we allerlei liedjes doen en heen en weer lopen. En omhoog en omlaag. En draaien. Ik vond het zelf heel gewoon om wel die beweging in de les in te voeren. Maar het kan best zijn dat ik het nog veel te weinig heb gedaan. Dat ik dat zelfs nog meer had kunnen doen. En die Erik Scherder die pleit ervoor dat je per half uur dat je sowieso drie minuten even gaat bewegen. En dat kan op allerlei manieren. En ik geef steeds weer aan, voor mij is bewegen noodzaak. En dat komt, omdat mijn evenwicht niet helemaal goed meer werkt. Is het des te belangrijker om wel mijn spieren sterk te houden, om goed te blijven voelen wat je nou precies doet. Omdat de informatie die via de evenwichtsorganen komen, die zijn bij mij veel minder. Dus ik moet het van andere onderdelen, van andere zintuigen hebben. En gelukkig is dat bewegen iets wat ik zelf ook leuk vind om te doen! En er zijn wel eens dagen dat ik het iets te weinig doe. Maar ik ga sowieso een paar keer naar de sportschool. Ik ga op de fiets overal naartoe in het dorp. Als ik op een station ben, neem ik daar altijd te trap. Als ik een keer met de roltrap ga, dan is het omdat ik een zware koffer bij me heb die ik net een beetje te onhandig vind om de trap op te zeulen. Het ligt er een beetje aan hoe lang de trap is. Korte trappen zijn geen probleem. Dat doe je dan gewoon. Maar dan denk je ook bij bewegen heel vaak aan sporten. Ja, want het grappige is wel dat iedereen bij het woord bewegen automatisch dan aan sporten denkt. Maar er is natuurlijk veel meer! Ook het hele huishouden doen is een vorm van bewegen. Als ik ga stofzuigen of de ramen wassen, de was ophangen, het is allemaal een vorm van bewegen. Het is niet stil zitten! En dan is het ook van op welke manier je het doet. Je kunt dat heel snel doen, je kunt het heel rustig aan doen. Maar toch is elke vorm van het huishouden doen, als ik aan het koken ben, heen en weer lopen om spullen op te ruimen, dat hoort allemaal bij bewegen. En ik noemde het net al ook, dat openbaar vervoer, dat ..ehm.. ik ga altijd lopend naar de bushalte toe. Nou is die ook vlakbij, dus het kan ook heel goed. En dat ik de trappen op en af loop. Waarbij weer dat traplopen, is een beetje mijn stokpaardje. ..ehm.. omhoog lopen dat is heel goed voor je conditie. En om je hart even harder te laten slaan. En naar beneden lopen is goed voor dat evenwichtsgevoel en voor die spieren ook natuurlijk. Trouwens bij omhoog lopen heb je net zo goed te maken met je spieren, want dat kan behoorlijk vermoeiend zijn. En dan in huis, gelukkig, als ik de was doe en ik ben helemaal beneden, moet ik twee trappen omhoog. En als ik dat achter elkaar doe, dan merk ik ook het verschil als ik het een tijd niet heb gedaan, dan is twee trappen oplopen al behoorlijk vermoeiend. Maar heb ik dat alweer vaker gedaan, dan wordt het steeds makkelijker. Dus het is ook hoe vaker je het doet, hoe makkelijker je dat kan doen. En dan is het de kunst op een gegeven moment om weer wat sneller te lopen. En daar zit ik wel tot een bepaalde grens. Want bepaalde dingen kan ik nog heel goed doen. Maar bepaalde dingen lukken ook niet. Als ik de trap op loop heb ik heel vaak nog wel de leuning nodig. En er zijn genoeg mensen die zonder leuning de trap op kunnen. En doe dat vooral! En doe dat met stevige stappen en doorstappen! Maar heb je last van je evenwicht, gebruik dan de trapleuning. Want daar is ie voor. Ja, wandelen is ook een vorm van bewegen. Maar als je dat heel saai vindt, dan kun je ook als je een hele middag gaat winkelen, dat is ook een vorm van bewegen. Als je dan steeds heen en weer loopt van winkel in en winkel uit. In de winkel zelf heen en weer lopen. Dat is ook allemaal een vorm van bewegen. En als je boodschappen doet, ook dat kun je op versch...

    16 Bewegen is noodzaak
  7. Jun 3

    15 Avontuur

    Wat is avontuur voor mij? Kan dat ook in het klein? Hoe kan ik op avontuur in mijn eigen huis? De quote die ik deel is van Denise Jarvie. (Foto gemaakt op Texel) Volledig transcript  Welkom bij de podcast 'Evenwicht, je leven'. De podcast over ons evenwicht in de breedste zin van het woord. Je luistert naar Paula Hijne. Ik vertel graag over het fysieke evenwicht en ook over de beperkingen waar ik mee te maken heb. En af en toe komen er van die filosofische gedachten ook langs. En ook dat vind ik leuk om te delen in deze podcast. Dit is er ook weer zo één. Dit is seizoen 11, aflevering 15: Avontuur. En ik begin wel vaker met een tekst die ik heb gevonden, die ik ergens gelezen heb, die schrijf ik dan ook over. En daar ga ik dan over nadenken. En dit is die tekst: Het wiel van het leven draait voortdurend. Omarm verandering. En laat je leuke, speelse zelf het avontuur van het leven ontdekken. Wat mij hierin triggerde was die laatste zin. Het avontuur van het leven ontdekken! Dan stel ik meteen zelf de vraag: is het leven een avontuur? Of anders gesteld: hoe leef ik als ik het leven als een avontuur zie? Hoe zou ik dan leven? Want ik weet niet of ik het als een avontuur beleef. Als dat zo zou zijn, dan is elke dag wakker worden een dag vol verwachting! Wat ga ik vandaag meemaken? Wat ga ik leren? Wie ga ontmoeten? ..Ehm.. waar kan ik aan beginnen of afronden? En dan vol verwachting met open armen zien en doen wat ik ga doen! En als er dan een afspraak is, ook dan kan ik dat in verwachting aangaan. En als ik iets heb voorbereid, iets voor de oefengroep of een interview voor de radio of een presentatie, dan kan ik mij wel een voorstelling maken, alleen kan het dan totáál anders gaan. En dan is het een kwestie van meebewegen. Zien wat er gebeurt. Dat ik dan ga luisteren, dat ik ga helpen. En vooral aanwezig zijn. Maar kan dat allemaal onder avontuur vallen. Is avontuur niet iets wat groots en meeslepend zou moeten zijn? Nieuwe dingen ontdekken. Andere culturen ontmoeten. Kan avontuur er dagelijks zijn? In mijn eigen omgeving? Met steeds weer dezelfde mensen? Maar zo zou ik het wel graag willen zien! Als ik elke dag met verwachting en met een fijne, leuke, blije energie opsta, en dan uitkijk naar wat mij vandaag gaat verrassen? In de overtuiging dat er elke dag verrassende dingen gebeuren. Ongeacht de afspraak. Of de vaste gewoonte. Uitkijken naar wat de dag zal brengen. Wat zou dat een fijn gevoel zijn! En wat als je het avontuur van het leven hebt ontdekt? Is dan het leven klaar? Of houdt de ontdekking nooit op? Is er geen eindpunt? Misschien is zelfs de dood helemaal geen eindpunt. Deze tekst heb ik een paar jaar geleden geschreven. Toen ik het interview ging doen met Reina Janssen. Ik heb Reina Janssen in die tijd, 2023, geïnterviewd omdat ze toen gehoord had dat ze niet meer zo lang had te leven. Door een aandoening in haar lijf, ja, die ervoor zorgde dat haar leven een stuk korter zou worden. Ze wist dat ze dood zou gaan. En dat zou een paar maanden duren. En gelukkig heeft dat nog een hele tijd geduurd. Ze heeft gekozen om geen behandeling te doen. En als je daar meer over wilt weten? Ik heb toen in 2023 daar een heel interview met haar gehouden, dat staat ook in deze podcast: De sprong naar het einde. En uiteindelijk is ze in 2025 overleden. En af en toe denk ik daaraan terug. Aan hoe dat voor haar moet zijn geweest. Deze tekst heb ik geschreven 'Het avontuur van het leven ontdekken', vlak voordat ik dat interview met haar ging doen. En recent heb ik een tekst geschreven, naar aanleiding van een uitspraak van Socrates: 'De reis naar wijsheid begint met het kennen van jezelf'. En de vraag die daarbij stond, bij de tekst, bij deze tekst: welk advies zou je aan jezelf geven als je jezelf als buitenstaander zou observeren? Nou, dat heb ik opgeschreven: welk advies zou ik mezelf geven, dus de tekst die ik ga voorlezen is de tekst die ik aan mezelf geef, maar dan als buitenstaander, dus als iemand die dat tegen mij dan zegt: ‘En ik kwam tot de conclusie dat het elke keer op hetzelfde komt van: blijf jezelf! Blijf jezelf! Dat doe je al goed. Als iemand kritiek heeft, zie dat als mogelijkheid om van te leren. En zelfs als die kritiek niet klopt -want het kan ook bij de ander liggen- neem dan regel 6 voor ogen. En regel 6 gaat als volgt: neem jezelf niet zo serieus! Die regel kan helpen in tijden dat je je toch onzeker voelt. Als die kritische noot je raakt. En bekijk het dan eens met andere ogen. Ga omdenken! Hoe kan je het anders aanvliegen? Blijf jezelf! Juist op dat soort momenten. En als je elk moment met aandacht voelt en doet, horen daar ook de gevoelens bij die onrust veroorzaken. En dat is helemaal niet erg! Slaap er een nachtje over. En dan is het al makkelijker om terug te kijken. Leer ervan! Dan groeit ook je mensenkennis! Blijf jezelf. Elk moment! Adem in. Adem uit. Wees mild. Wees integer. En er gaat al zo veel goed. En geniet daarvan! Ga je op andere manieren uiten. Ga tekenen. Ga iets maken met je handen. Ga beelden maken. En ruim de knutselspullen op, zodat je er mee aan het werk kunt. Nogmaals, werk met je handen!’ Ja deze tekst heb ik pas geleden dan ook gemaakt. En ook dat, ja, de reis naar wijsheid begint met het kennen van jezelf. Dat kan ook al een heel avontuur zijn. En als laatste geef ik mezelf die opdracht om veel meer te gaan creëren. Dit is alweer maanden geleden dat ik dit geschreven heb, en nóg ben ik er niet mee bezig. Ben wel aan het haken. Ben wel aan het puzzelen en een beetje aan het tekenen. Maar écht groots creëren? Dat heb ik nog steeds niet gedaan. En ik wil het zo graag en ik weet niet goed wat mij tegenhoudt. Durf ik dat avontuur niet aan te gaan? En als ik dan elk kunstwerk als een soort avontuur zie, dan kan ik gewoon hier in mijn eigen kleine ruimte elke keer dat avontuur aangaan. Dan is het niet een groot avontuur met naar buiten gaan, naar het buitenland, andere mensen ontmoeten, andere culturen leren kennen. Dan kan ik dat gewoon hier op een paar vierkante meter voor mekaar krijgen. Hoe leuk zou dat zijn! Dan is het avontuur eigenlijk overal toch te vinden!? En hier hou ik het bij. Een korte aflevering. Ja, het is ook vlak voordat we op vakantie gaan. Dus het is fijn om dit nu even te delen. Onze vakantie gaan we niet groots en meeslepend doen met een groot avontuur. We gaan in Nederland kamperen, op een camping waar we vaker zijn geweest. En wie weet, vind ik daar toch ook elke dag wel een stukje avontuur. En voelt het avontuurlijk, omdat we toch weer een andere weg fietsen, dat we andere mensen ontmoeten. Maar dan, ja, wat in het klein. Voor mij is avontuur niet per se iets heel groots dus. Dit was seizoen 11, aflevering 15: Avontuur. Van de podcast 'Evenwicht, je leven'. Ik ben benieuwd wat jij gaat doen als je op avontuur gaat. Dank je wel voor het luisteren. Je hebt geluisterd naar Paula Hijne. En tot de volgende keer!

    15 Avontuur

About

Evenwicht, je leven De podcast over het zintuig evenwicht.  Ervaringen en informatie over ons zintuig evenwicht. De evenwichtsorganen in ons binnenoor zijn onderdeel van een complex evenwichtssysteem, waardoor we alles kunnen doen wat we doen. Elke actie is namelijk mogelijk door dit bijzondere zintuig evenwicht.  In deze podcast komt ook het psychisch evenwicht aan bod. Kortom, evenwicht in de breedste zin van het woord.  'Evenwicht, je leven' is de podcast van Paula Hijne. Zij is auteur van het boek 'Evenwicht in uitvoering, hoe ons evenwicht werkt'. https://evenwichtinuitvoering.nl/