Godar | گُدار

گُدار

آن‌سوی هیاهــــــــــــــــــــــو

  1. چرا جامعه ایران به «لحظه انتقام» رسید؟ | علیرضا رجایی | ۳.۸

    APR 22

    چرا جامعه ایران به «لحظه انتقام» رسید؟ | علیرضا رجایی | ۳.۸

    علیرضا رجایی جمع‌بندی‌ای از بحث‌های مطرح‌شده درباره دادخواهی، انتقام، جنگ و صلح ارائه می‌کند و تلاش می‌کند نشان دهد چگونه جامعه ایران در میانه سرکوب، جنگ و استیصال اجتماعی، به نقطه‌ای رسیده که بخشی از آن میان عدالت‌خواهی و انتقام سرگردان مانده است. این گفت‌وگو به نقش جنگ غزه، رسانه‌ها و زبان سیاسی در عادی‌سازی خشونت، انسان‌زدایی و تبدیل انسان‌ها به «عدد» می‌پردازد؛ جایی که مفاهیمی مانند «خسارت جانبی» و «حملات دقیق» به ابزاری برای توجیه مرگ غیرنظامیان تبدیل می‌شوند. رجایی همچنین توضیح می‌دهد که چگونه جنبش دادخواهی در ایران تلاش کرده از چرخه خشونت و مقابله‌به‌مثل عبور کند و به سمت حقیقت، مستندسازی، پاسخگویی و عدالت حرکت کند. در بخش‌های مختلف این جمع‌بندی، از «لحظه انتقام»، نقش جنبش «زن، زندگی، آزادی»، حمله به خانواده‌های دادخواه، و ضرورت تخلیه خشونت از ساختار جامعه سخن گفته می‌شود؛ تلاشی برای فهم اینکه آیا جامعه ایران می‌تواند به جای بازتولید نفرت، به سوی دادخواهی، کرامت انسانی و صلح پایدار حرکت کند.

    11 min
  2. آیا می‌شود با شیطان جنگید و شبیه او نشد؟ | فرخ نگهدار | ۳.۶

    APR 22

    آیا می‌شود با شیطان جنگید و شبیه او نشد؟ | فرخ نگهدار | ۳.۶

    فرخ نگهدار از تجربه شخصی خود پیش و پس از انقلاب ۵۷ می‌گوید و توضیح می‌دهد که چگونه بخش بزرگی از نیروهای سیاسی آن دوران، خشونت را واکنشی ناگزیر به خشونت حکومت می‌دانستند. او با رجوع به تجربه مبارزه مسلحانه و فضای سیاسی دهه‌های گذشته، درباره این پرسش صحبت می‌کند که چگونه استبداد می‌تواند وجدان جامعه و حتی مخالفان خود را تغییر دهد و آن‌ها را به سمت بازتولید همان منطق خشونت سوق دهد. نگهدار همچنین درباره تحول تدریجی گفتمان دادخواهی، مخالفت با اعدام و رشد نگاه‌های مبتنی بر عدم خشونت در جامعه مدنی ایران سخن می‌گوید و از چهره‌هایی مانند پرستو فروهر و علیرضا رجایی به عنوان نمونه‌های ایستادگی بر سر کرامت انسانی و ارزش‌های ضد خشونت یاد می‌کند. این گفت‌وگو همچنین به تأثیر سرکوب، زندان و خشونت ساختاری جمهوری اسلامی بر روان جمعی جامعه ایران می‌پردازد و این پرسش را مطرح می‌کند که آیا می‌توان با استبداد مبارزه کرد، بدون آنکه خود به بازتولید خشونت و نفرت دچار شد؟

    7 min
  3. آیا می‌شود خشمگین بود و ضد جنگ ماند؟ | آرش سرکوهی | ۳.۵

    APR 22

    آیا می‌شود خشمگین بود و ضد جنگ ماند؟ | آرش سرکوهی | ۳.۵

    آرش سرکوهی درباره این پرسش صحبت می‌کند که چگونه می‌توان هم‌زمان خشم و استیصال جامعه را به رسمیت شناخت و در عین حال با جنگ و مداخله خارجی مخالفت کرد. او توضیح می‌دهد که مخالفت با جنگ تنها یک موضع اخلاقی نیست، بلکه ریشه در تجربه واقعی جنگ، ویرانی، و شکست ایده‌هایی دارد که تصور می‌کردند حمله خارجی می‌تواند راه‌حل بحران ایران باشد. سرکوهی با تفکیک میان «توضیح» و «توجیه» جنگ‌طلبی، تلاش می‌کند نشان دهد چرا بخشی از جامعه ایران در شرایط بن‌بست سیاسی و سرکوب، به این نتیجه رسید که شاید جنگ تنها راه باقی‌مانده باشد. او همچنین درباره نقش رسانه‌ها، فضای روانی جامعه، احساس استیصال و شکست جنبش‌های مدنی در شکل‌گیری این وضعیت صحبت می‌کند و تأکید دارد که فهم این روندها به معنای تأیید آن‌ها نیست. این گفت‌وگو همچنین به ضرورت نگاه انتقادی به تجربه جنگ اخیر، مسئولیت نیروهای رسانه‌ای و سیاسی، و اهمیت ساختن گفتمانی مبتنی بر کرامت انسانی، ضدیت با خشونت و عدالت انتقالی می‌پردازد؛ تلاشی برای اینکه جامعه ایران در بحران‌های آینده دوباره به سمت پذیرش جنگ و ویرانی سوق پیدا نکند.

    14 min
  4. آیا بدون خشونت می‌شود انقلاب کرد؟ | ژاله وفا | ۳.۴

    APR 22

    آیا بدون خشونت می‌شود انقلاب کرد؟ | ژاله وفا | ۳.۴

    ژاله وفا درباره مرز میان دادخواهی و انتقام، نقش جمهوری اسلامی و نیروهای سیاسی در بازتولید خشونت، و امکان شکل‌گیری یک فرهنگ سیاسی مبتنی بر کرامت انسانی صحبت می‌کند. او با رجوع به تجربه اعدام‌های اول انقلاب، سرکوب‌های دهه‌های گذشته و فضای جنگ اخیر، توضیح می‌دهد که چگونه حذف همدلی و تقسیم قربانیان به «خوب» و «بد» می‌تواند جامعه را دوباره وارد چرخه خشونت کند. گفت‌وگو همچنین به این پرسش می‌پردازد که آیا می‌توان بدون خشونت انقلاب کرد و چرا جنبش دادخواهی، جنبش «نه به اعدام» و مخالفت با جنگ به هم پیوند خورده‌اند. وفا تأکید می‌کند که دادخواهی زمانی معنا دارد که به دنبال حقیقت، پاسخگویی و ترمیم جامعه باشد، نه انتقام و تکرار همان منطقی که جامعه را زخمی کرده است. در بخش‌هایی از این برنامه، از نقش رسانه‌ها، روانشناسی جمعی، عادی‌سازی جنگ، و حملات به خانواده‌های دادخواه نیز صحبت می‌شود؛ فضایی که در آن، بخشی از جامعه حتی توان همدلی با قربانیانی را که در چارچوب سیاسی مورد قبولش نیستند از دست می‌دهد. این اپیزود تلاشی است برای فهم این پرسش که چگونه می‌توان در جامعه‌ای قطبی و زخمی، دوباره از کرامت انسان و امکان عدالت دفاع کرد.

    24 min
  5. چگونه جنگ، کشتن را عادی می‌کند؟ | افروز مغزی | ۳.۳

    APR 22

    چگونه جنگ، کشتن را عادی می‌کند؟ | افروز مغزی | ۳.۳

    افروز مغزی درباره عادی‌سازی خشونت در فضای سیاسی و رسانه‌ای پیش و پس از جنگ صحبت می‌کند و توضیح می‌دهد چگونه مفاهیمی مانند «خسارت جانبی»، «حملات دقیق» و «سپر انسانی» به تدریج خشونت علیه غیرنظامیان را قابل‌پذیرش و حتی توجیه‌پذیر می‌کنند. گفت‌وگو با تفکیک میان حقوق بشر و حقوق بین‌الملل بشردوستانه، به این پرسش می‌پردازد که چگونه در دوران جنگ، جان انسان‌ها به عدد، آمار و ابزار رقابت سیاسی تقلیل پیدا می‌کند. در ادامه، بحث به مسئله دادخواهی، عددسازی درباره قربانیان، سلسله‌مراتب سوگ و قطب‌بندی سیاسی در مواجهه با کشته‌شدگان جنگ و سرکوب داخلی می‌رسد. مغزی هشدار می‌دهد که چگونه بخشی از دستاوردهای جنبش دادخواهی در ایران، یعنی ارزش‌گذاری برابر بر جان انسان‌ها فارغ از عقیده و ایدئولوژی، زیر فشار فضای جنگی و خشونت سیاسی در حال فروریختن است. این اپیزود همچنین به حملات علیه خانواده‌های دادخواه، نقش رسانه‌ها در انسان‌زدایی از قربانیان، و خطر بازگشت به همان منطق حذف و نفرتی می‌پردازد که سال‌ها جامعه ایران را گرفتار کرده است؛ پرسشی درباره اینکه آیا هنوز می‌توان از دل این فضای قطبی، از حق حیات، کرامت انسانی و امکان همدلی دفاع کرد؟

    19 min
  6. چگونه جامعه ایران جنگ را پذیرفت؟ | پرستو فروهر | ۳.۲

    APR 22

    چگونه جامعه ایران جنگ را پذیرفت؟ | پرستو فروهر | ۳.۲

    در این اپیزود، پرستو فروهر درباره مرز میان دادخواهی و انتقام، خشم انباشته‌شده جامعه ایران و خطر بازتولید چرخه خشونت صحبت می‌کند. او توضیح می‌دهد که چگونه سرکوب مستمر، استیصال اجتماعی و فضای رسانه‌ای بخشی از جامعه را به سمت پذیرش جنگ و مداخله خارجی سوق داد و چرا این مسیر می‌تواند به «بی‌راهه‌ای» خطرناک تبدیل شود. فروهر با رجوع به تجربه‌های تاریخی ایران، از دهه ۶۰ تا جنبش «زن، زندگی، آزادی»، تأکید می‌کند که دادخواهی زمانی معنا پیدا می‌کند که به دنبال حقیقت، پاسخگویی و جلوگیری از تکرار خشونت باشد، نه ارضای حس انتقام. در بخش‌هایی از این گفت‌وگو، شرکت‌کنندگان نیز از تجربه شخصی خود در مواجهه با خشونت سیاسی، جنگ‌طلبی و فشارهای اجتماعی علیه مخالفان جنگ می‌گویند. این اپیزود تلاشی است برای فهم این پرسش که چگونه می‌توان در جامعه‌ای زخمی، از دل رنج و خشم، راهی به سوی عدالت و آینده‌ای بدون خشونت باز کرد.

    40 min
  7. دادخواهی، انتقام و مسئله صلح | ۳.۱

    APR 22

    دادخواهی، انتقام و مسئله صلح | ۳.۱

    این اپیزود به بررسی نسبت میان دادخواهی، انتقام و امکان صلح پایدار در جامعه‌ای می‌پردازد که هم‌زمان زیر فشار جنگ، سرکوب، بی‌عدالتی و فرسایش روانی قرار گرفته است. گفت‌وگو با تمرکز بر تجربه رنج جمعی، خشم انباشته‌شده و احساس استیصال نشان می‌دهد چگونه بخشی از جامعه ممکن است در لحظه‌ای بحرانی، جنگ و خشونت را به عنوان «تنها راه باقی‌مانده» تصور کند. در این میان، بحث بر سر این است که مرز میان دادخواهی و خونخواهی کجاست و چگونه می‌توان بدون بازتولید چرخه خشونت، به سوی عدالت و ترمیم اجتماعی حرکت کرد.این اپیزود همچنین به نقش جامعه مدنی، حافظه تاریخی، روایت‌های رسانه‌ای و تجربه زیسته قربانیان خشونت سیاسی در ایران می‌پردازد و تلاش می‌کند نشان دهد چگونه رنج فردی می‌تواند به حافظه جمعی و مطالبه عدالت تبدیل شود. برنامه با روایتی از درون جنگ و احساس گرفتار شدن میان «ظلم داخلی و خارجی» آغاز می‌شود؛ روایتی که زمینه ورود به مجموعه‌ای از گفت‌وگوها درباره خشونت، حقیقت، مسئولیت و آینده ایران را فراهم می‌کند.میزبان: مریم شیرین‌سخنمهمانان: پرستو فروهر، افروز مغزی، ژاله وفا و آرش سرکوهی

    9 min

About

آن‌سوی هیاهــــــــــــــــــــــو

You Might Also Like