Kutsala Dönüş

Şira Nur Uysal

0.0 (0)
Religion & Spirituality
Updated Weekly

Kadim bilgeliğin izinde döngüsel bir podcast. Sembol, mit, ritüel ve kutsal zamanın kadim dillerini yeniden keşfediyoruz. Her bölümde bir köken, bir kavram, bir soru. Kutsala Dönüş, modern insanın unuttuğu bilgeliği hatırlama yolculuğudur.

Aug 25

Bölüm 7 — Kutsal Hareket: Önce Beden İnanır

"Ben kimseye boyun eğmem" deriz. Gündelik bir laf. Ama durup düşününce tuhaf bir şey var: teslimiyeti anlatırken bedenden bir uzuv seçmişiz, hem de en savunmasız olanını. Bu bölümde inancın kafanın içinde taşınan bir fikir değil, dizle, alınla ve adımla dünyaya yazılan bir şey olduğunu konuşuyoruz. Tibet'te üç adımda bir yere kapanarak bin kilometre yol alan hacılardan Pers sarayındaki eğilme adabına, Babil'de yılda bir gün tokatlanan kraldan bayram sabahı öpülüp alna götürülen ele, tavaftan semâya, hac yollarından katedral zeminindeki labirente ve kökü "bağlamak" demek olan yogaya. Bölümde geçen kelimeler ve kavramlar: boyun eğmek, el pençe divan, secde, rükû, namaste, tavaf, pradakshina, semâ, asana. 00:00 Boyun eğmek: dilin içindeki jest 00:59 Beden önce inanır 02:51 Şaman davulundan namaza: bedenin sözlüğü 03:33 Eğilmek: dikliğin gönüllü terki 05:37 Pers sarayında eğilme adabı 06:19 Kendini alçaltan yükselir 07:58 Babil: kralın tokatlandığı gün 08:52 Bayram sabahı: el öpüp alna götürmek 10:06 Namaste: sendeki kutsalı selamlıyorum 10:58 Tavaf: merkezin etrafında dönmek 12:16 Pradakshina: kutsal hep sağda 13:31 Semâ: dönen beden 16:02 Hac yolları: Kudüs, Mekke, Santiago 17:58 Katedral zemininde labirent 19:19 İnanç taklitle öğrenilir 22:45 Modern beden: oturan insan Okuma metninin tamamı ve kaynakça: https://kutsaladonus.com/podcast/kutsal-hareket-bedenin-duasi
Aug 13

Bölüm 6 — Kutsal Yemek: Tanrılarla Sofraya Oturmak

Birine nankör dediğimizde ne söylediğimizi pek düşünmeyiz. Oysa kelime Farsçadan geliyor ve içinde ekmek var: nan, ekmek demektir. Nankör, yediği ekmeği görmeyen kişidir. Yani nankörlük, kökeninde sofrayı unutmaktır. Bu bölümde yemeğin neden insanlık tarihinin en eski ve en evrensel kutsal eylemlerinden biri olduğunu konuşuyoruz. Ekmek ve tuz hakkı ve misafirin dokunulmazlığı, Enkidu'yu insan yapan ilk lokma, Yunan sunağındaki pay bölüşümü, Mezopotamya tapınağında tanrıya kurulan sofra, libasyon ve saçı, hamursuz ve aşure, ve son olarak tabağın boş kaldığı sofra: oruç. Okuma metninin tamamı: kutsaladonus.com/podcast/kutsal-yemek-tanrilarla-sofra
Jul 25

Kutsalın Göründüğü An — Sıradan Bir Taş Nasıl Tanrı'nın Evi Olur? | Kutsala Dönüş #5

Evinizde bir türlü atamadığınız bir eşya duruyordur. Ufacık bir taş, bir deniz kabuğu, eski bir bilet koçanı. Maddi hiçbir değeri yoktur ama çöpe atılmasına da izin veremezsiniz. Neden? Kadim dünya bu sorunun cevabını çok iyi biliyordu: çünkü bazı nesnelerin içinden bir an için bambaşka bir şey görünür. Bu bölümde Yakup'un taş yastığından Musa'nın yanan çalısına, Japonya'da kayalara bağlanan pirinç sapı iplerinden Bodhi ağacına uzanıyoruz. Din tarihinin en temel kavramlarından birinin, hierofaninin izini sürüyoruz: kutsalın kendini gösterdiği o an. Sonra kelimenin yolculuğuna çıkıyoruz — İbranice kabod'un ağırlığından Yunanca doksa'ya, Latince gloria'dan Türkçenin en eski kelimelerinden biri olan kut'a. Ve en sonunda bugüne dönüyoruz: kaybolan kutsal mıydı, yoksa bizim görme melekemiz mi? Anlatan: Şira Nur Uysal ▸ Bölümler 0:00 Açılış — çekmecedeki eşya 0:48 Yakup'un rüyası: taş yastık (Tekvin 28) 4:11 Musa ve yanan çalı (Çıkış 3) 5:51 Sahildeki çocuk ve çakıl 7:13 Hierofani: kutsalın görünmesi 7:49 Japonya: shimenawa ipi 8:28 Bodhi ağacı 9:37 Kabod: kutsalın ağırlığı 10:16 Doksa ve Gloria 11:41 Beytel: isim koymak 13:44 Merkez ve yönlerin doğuşu 14:21 Hac: görünmenin merkezine yürümek 15:59 Türkçede kut 17:51 Bugün: körelen görme melekesi 20:40 Kapanış ve sonraki bölüm ▸ Kaynaklar ◇ Tekvin 28 ve 35: Yakup'un Beytel'deki rüyası ve taşın dikilmesi ◇ Çıkış 3: Musa ve yanan çalı, "Çarıklarını çıkar" ◇ Mircea Eliade, Dinler Tarihine Giriş ve Kutsal ve Dindışı: hierofani kavramı ◇ Rudolf Otto, Das Heilige: mysterium tremendum et fascinans ◇ Kelime zinciri: İbranice kabod (ağırlık), Yunanca doksa, Latince gloria ◇ Türkçe kut: kutlu, kutsal, kutsamak ◇ Japonya: shimenawa geleneği · Hindistan: Bodhi ağacı ve Ficus religiosa ▸ Seri Bu, "Kutsala Dönüş — Seri 1: Kozmik Evren"in beşinci bölümü. Önceki: #1 Kutsal Zaman · #2 Kutsal Yön · #3 Bir Şehrin Doğuşu · #4 Gökten İnen Medeniyet Sonraki: #6 kutsalın sofraya inişi — ekmek, tuz ve paylaşılan yemek. ▸ Bağlantılar Tüm platformlar: kutsaladonus.com/linkler Instagram: @kutsaladonus
Jul 10

Bir Şehrin Doğuşu

İki kardeş bir sabah toprağa bir çizgi çiziyor. Biri o çizgiyi kutsal bir sınır olarak görüyor, diğeri üzerinden atlıyor. Bu bölümde Roma'nın kuruluş anlatısından yola çıkarak antik insanın bir şehri nasıl kurduğunu inceliyoruz. Kuşların uçuşunu okuyan augurlardan yerin altına açılan mundus çukuruna, sabanla çizilen ilk karıktan şehrin kutsal sınırı pomerium'a uzanan bir yolculuk. Antik şehir bir yerleşim yeri değildi. Kozmosun yeryüzüne indirilmiş bir modeliydi. Çin'in tören aksından Hint tapınak şehirlerine, Mısır piramitlerinden Atina Akropolis'ine kadar aynı düşüncenin izini sürüyoruz: Şehrin haritası yeryüzünde değil, ta baştan gökte yazılıydı. Bölümler: 00:00 Giriş: İki Kardeş, Bir Çizgi 02:35 Auguria: Kuşların Uçuşunu Okumak 04:06 Inauguratio: Kutsal Başlangıç 05:00 Mundus: Dünyalar Arasındaki Çukur 06:02 Temenos: Kesilip Ayrılan Alan 06:51 Kuruluş Ritüeli: Saban ve İlk Karık 07:17 Cardo ve Decumanus: Şehrin Eksenleri 08:40 Pomerium: Şehrin Kutsal Sınırı 09:53 Porta: Kapının Doğuşu 10:28 Terminus: Yerinden Kımıldamayan Tanrı 11:36 Rubicon'u Geçmek 12:47 Remus'un Atlayışı 16:04 Çin ve Hint: Kozmik Şehirler 17:01 Mısır Piramitleri 17:31 Katedrallerin Gül Pencereleri 18:30 Şehrin Katmanları: Soma'dan Akropolis'e 20:35 Kapanış: Gökte Yazılı Harita Kutsala Dönüş, kadim insanın kutsal zaman ve mekân anlayışını çağdaş bir dille yeniden okuyan bir anlatı serisidir. Şira Nur Uysal ile. Okuma metni: kutsaladonus.com/podcast/bir-sehrin-dogusu
Jul 10

Gökten İnen Medeniyet — Hafta, Saat ve Yasa Neden Gökten Geldi? | Kutsala Dönüş #4

Haftanız neden yedi gün? Saatiniz neden altmış dakika, daireniz neden üç yüz altmış derece? Ve bir kralın yönetme hakkı nereden gelir? Kadim dünyanın cevabı tek ve sarsıcıydı: hepsi gökten indi. Bu bölümde Sümer'in "Krallık gökten indiğinde" diye başlayan kral listesinden, Hammurabi'nin güneş tanrısı Şamaş'tan aldığı ölçü çubuğuna; Mısırlı rahiplerin yıldızlarla böldüğü geceden, Babil'in altmışlık matematiğine kadar medeniyetin iskeletini birlikte söküyoruz. Takvim, saat, yasa ve krallık — hepsinin göksel kökenini takip ediyoruz. Anlatan: Şira Nur Uysal ▸ Bölümler 00:00 Açılış — Katip ve krallar listesi 01:54 Hafta neden yedi gün? 03:12 Gün adları: gökyüzü tüm dillerde 04:43 Fransız Devrimi ve on günlük hafta 06:01 Saat, 24, 60, 360 nereden geliyor? 09:19 Güç: Krallık gökten indi 11:13 Yasa ve Hammurabi steli 14:56 Ay tutulması ve vekil kral ritüeli 15:57 Bilim tapınaktan doğdu 18:09 Büyük tablo ve kapanış ▸ Kaynaklar Sümer Kral Listesi · Hammurabi steli · Babil altmışlık (sexagesimal) sistem ve Saros döngüsü · Hafta günleri–yedi gezegen eşleşmesi · Mısır dekan yıldızları · Çin: Göğün Vekâleti ▸ Seri "Kutsala Dönüş — Seri 1: Kozmik Evren"in dördüncü bölümü. Önceki: #1 Kutsal Zaman · #2 Kutsal Yön · #3 Bir Şehrin Doğuşu Sonraki: #5 Hierophany — kutsalın kendini gösterdiği an Instagram: @kutsaladonus
Jul 2

Bir Şehrin Doğuşu

İki kardeş bir sabah toprağa bir çizgi çiziyor. Biri o çizgiyi kutsal bir sınır olarak görüyor, diğeri üzerinden atlıyor. Bu bölümde Roma'nın kuruluş anlatısından yola çıkarak antik insanın bir şehri nasıl kurduğunu inceliyoruz. Kuşların uçuşunu okuyan augurlardan yerin altına açılan mundus çukuruna, sabanla çizilen ilk karıktan şehrin kutsal sınırı pomerium'a uzanan bir yolculuk. Antik şehir bir yerleşim yeri değildi. Kozmosun yeryüzüne indirilmiş bir modeliydi. Çin'in tören aksından Hint tapınak şehirlerine, Mısır piramitlerinden Atina Akropolis'ine kadar aynı düşüncenin izini sürüyoruz: Şehrin haritası yeryüzünde değil, ta baştan gökte yazılıydı. Bölümler: 00:00 Giriş: İki Kardeş, Bir Çizgi 02:35 Auguria: Kuşların Uçuşunu Okumak 04:06 Inauguratio: Kutsal Başlangıç 05:00 Mundus: Dünyalar Arasındaki Çukur 06:02 Temenos: Kesilip Ayrılan Alan 06:51 Kuruluş Ritüeli: Saban ve İlk Karık 07:17 Cardo ve Decumanus: Şehrin Eksenleri 08:40 Pomerium: Şehrin Kutsal Sınırı 09:53 Porta: Kapının Doğuşu 10:28 Terminus: Yerinden Kımıldamayan Tanrı 11:36 Rubicon'u Geçmek 12:47 Remus'un Atlayışı 16:04 Çin ve Hint: Kozmik Şehirler 17:01 Mısır Piramitleri 17:31 Katedrallerin Gül Pencereleri 18:30 Şehrin Katmanları: Soma'dan Akropolis'e 20:35 Kapanış: Gökte Yazılı Harita Kutsala Dönüş, kadim insanın kutsal zaman ve mekân anlayışını çağdaş bir dille yeniden okuyan bir anlatı serisidir. Şira Nur Uysal ile. Okuma metni: kutsaladonus.com/podcast/bir-sehrin-dogusu
Jun 15

Kutsal Coğrafya: Nerede Olduğunuzu Biliyor musunuz? | Kutsala Dönüş #2

Avustralya'nın kızıl çöllerinde, hiçbir haritanın olmadığı bir toprakta göçebe bir kabile düşünün. Yanlarında taşıdıkları en değerli şey ne yiyecek ne silah; yalnızca bir direk. Bir gün o direk kırılıyor ve kabile, ortada hiçbir fiziksel tehlike olmadığı halde yere uzanıp ölmeyi bekliyor. Çünkü kaybettikleri sıradan bir tahta parçası değildi — dünyanın merkeziydi. Bu bölümde kutsal coğrafyanın izini sürüyoruz: "oryantasyon" kelimesinin neden "doğu" demek olduğundan, eski haritalarda yukarısının neden kuzey değil doğu olduğuna; dünyanın göbeği omphalos'tan İnka'nın altın asasına ve Aztek'in kartalına; katedrallerin sunağının neden hep doğuya baktığından, "düşünmek" (consider) ile "felaket" (disaster) kelimelerinin içinde saklı yıldızlara kadar. Kadim insan kendini evrenin neresine yerleştiriyordu — ve biz, cebimizde GPS'le, kuzeyimizi nasıl kaybettik? Bölümler 0:00 Soğuk açılış: kutsal direk ve kırılan kabile 2:07 Nerede olduğunuzu biliyor musunuz? 2:34 Kuzeyini kaybetmek: kutup yıldızı 3:25 İki eksen: yolculuk ve kılavuz 4:37 ORIENT: yön bulmak, doğuyu bulmaktır 5:23 Orta Çağ dünya haritaları ve Kudüs 6:16 Mezokozmos: şehir, gök ile insan arasında köprü 7:16 MESKEN: huzurun indiği yer 7:56 Merkezi bulmak: omphalos, İnka asası, Aztek kartalı 9:33 Yönlendirme: sunak hep doğuda 10:26 Axis mundi: gökyüzüne açılan dikey eksen 11:33 CONSIDER & DISASTER: yıldızlarla düşünmek 12:59 Gökyüzü, okunabilir bir metin 13:22 Modern insan: GPS var, pusula yok 14:23 Kapanış: direk hâlâ ayakta Kutsala Dönüş — kadim bilgeliğin; kutsal zaman ve mekânın; sembollerin unutulmuş dilinin izinde bir seri. Seri 1: Unutulan Dünya. kutsaladonus.com | Tüm bağlantılar: kutsaladonus.com/linkler | Instagram: @kutsaladonus Kaynaklar: Mircea Eliade (Kutsal ve Din Dışı; Ebedi Dönüş Miti) · Rudolf Otto (Kutsal'a Dair / Das Heilige — numinous) · Gaston Bachelard (Mekânın Poetikası) · Émile Durkheim (Dini Hayatın İlkel Biçimleri) · Titus Burckhardt (kutsal mimari ve şehir) · Ananda Coomaraswamy (mikrokozmos–makrokozmos, kubbe sembolizmi) · Giorgio de Santillana & Hertha von Dechend (Hamlet's Mill — gök-mit, Kutup Yıldızı ve eksen) · Delphi/omphalos · İnka (Cusco) ve Aztek (Tenochtitlan) kuruluş efsaneleri · Orta Çağ T-O haritaları (Isidorus, Beatus) · orient/consider/disaster etimolojisi.
Jun 8

Zamanı Nasıl Yaşıyoruz? — Kutsal Zaman | Kutsala Dönüş • Bölüm 1

Kutsala Dönüş · Bölüm 1. Yeni bir serinin ilk bölümü — devamı geliyor. Tüm bölümler, yazılar ve atölyeler: kutsaladonus.com Dünyanın en güçlü adamı, bir tapınağın karanlık koridorunda soyuluyor, diz çöküyor ve yüzüne bir tokat yiyor. Üstelik bunu kendi isteğiyle yapıyor. Çünkü onun dünyasında zaman canlıydı — yıpranır, hastalanır ve düzenli olarak onarılması gerekirdi. Bu ilk bölümde, zamanı bir kaynak değil de ölüp yeniden doğan canlı bir varlık olarak gören o unutulmuş dünyaya gidiyoruz: Babil'in on iki günlük Akitu festivalinden "takvim" kelimesinin ardındaki "dik tutmak" fikrine; tempus ile templum'un ortak kökünden, her gün baktığımız "saat"in içinde gizli "kıyamet"e kadar. Bu bölümde Bir imparator neden soyulup tokatlanır ve ağlamak zorunda bırakılır?"Takvim" neden bir sayma değil, bir "doğrultma" aracıdır?Zaman ile mekân — tempus/templum, tekuma/makom — neden aynı kökten doğar?Döngüsel zaman, düz çizginin ağırlığına karşı nasıl bir kurtuluştu?Bölümler0:00 — Soğuk açılış: Babil kralı, tokat ve gözyaşı2:01 — Bugün saate baktığımızda ne görüyoruz?3:03 — "Takvim": q-w-m kökü ve zamanı dik tutmak4:23 — İbranice kök: kum, tekuma, makom5:36 — Zaman, evrenin nabzı7:05 — Babil, MÖ 600: Akitu festivali başlıyor9:05 — Sahipsiz günler10:07 — Kralın sökülüşü ve tokadın gerçek anlamı11:14 — Enuma Eliş: Marduk ve Tiamat12:19 — Yeniden taç giyme: başlangıca dönüş14:16 — Günlerin katalogu ve haftanın günleri14:52 — Tempus · Templum: zaman ile mekânın ortak kökü17:00 — Neden döngüsel zaman? Düz çizginin ağırlığı19:01 — "Sâa" ve kapanış Geçen kavramlar: Akitu · Enuma Eliş · Marduk ve Tiamat · takvim (q-w-m kökü) · tekuma · makom · tempus · templum · sâa · Mezopotamya hemerolojisi · döngüsel zaman KaynaklarMircea Eliade — Ebedi Dönüş Miti; Kutsal ve Din DışıFernand Schwarz — Kadim Bilgeliğin Yeniden KeşfiBabil Akitu Festivali ve Enuma Eliş destanıMezopotamya hemeroloji tabletleri Kutsala Dönüş — kutsal zamanın, kutsal mekânın ve sembollerin unutulmuş dilinin izinde bir seri. Bir sonraki bölümde kutsal coğrafyaya gidiyoruz; çünkü kutsal zaman, ancak kutsal bir mekânda yaşanır. Web: kutsaladonus.comInstagram: @...Yeni bölümler için takip edin.

8 Episodes

Kadim bilgeliğin izinde döngüsel bir podcast. Sembol, mit, ritüel ve kutsal zamanın kadim dillerini yeniden keşfediyoruz. Her bölümde bir köken, bir kavram, bir soru. Kutsala Dönüş, modern insanın unuttuğu bilgeliği hatırlama yolculuğudur.

Creator

Şira Nur Uysal
Years Active

2026
Episodes

8
Rating

Explicit
Copyright

© Şira Nur Uysal
Show Website

Kutsala Dönüş