Polskie demo

Polityka

Polskie demo to wspólny podkast tygodnika „Polityka” i Fundacji Batorego, w którym mówimy o Polsce naszych marzeń, ale i koszmarów. Jak budować lepszą demokrację i jakie przed nią stoją wyzwania? O tym rozmawiamy z gośćmi: ekspertami politycznymi i samymi politykami. Zapraszają: Michał Tomasik („Polityka”), Anna Materska-Sosnowska i Krzysztof Izdebski (Fundacja Batorego). Do widzenia i usłyszenia w każdy piątek!

  1. Polskie demo: Czy Morawiecki wyjdzie z PiS? Wojna frakcji trwa: Morawiecki vs Kaczyński – wyjaśnia Wojciech Szacki, Polityka Insight

    20 HR AGO

    Polskie demo: Czy Morawiecki wyjdzie z PiS? Wojna frakcji trwa: Morawiecki vs Kaczyński – wyjaśnia Wojciech Szacki, Polityka Insight

    Czy Prawo i Sprawiedliwość się rozpadnie? W najnowszym odcinku wideokastu „Polskie demo” zaglądamy na Nowogrodzką, by sprawdzić, czy wojna domowa na prawicy wciąż jest zimną wojną. Analizujemy, czy to już realny kryzys PiS i początek wojny frakcji w PiS, czy wciąż kontrolowany konflikt. Gościem odcinka jest Wojciech Szacki (Polityka Insight), jeden z najlepiej poinformowanych dziennikarzy zajmujących się polityką w Polsce. Rozmowę prowadzą Krzysztof Izdebski oraz Michał Tomasik. Głównym tematem jest inicjatywa, za którą stoi Mateusz Morawiecki. Stowarzyszenie Rozwój Plus przyciągnęło już sporą grupę parlamentarzystów, ale powstało bez zgody tzw. góry. Wygląda na to, że były premier instytucjonalizuje własne zaplecze. Coraz częściej pada pytanie: czy Morawiecki wyjdzie z PiS? Czy to początek scenariusza Morawiecki kontra Kaczyński i trwałego rozłamu w PiS? Jak na ten ruch zareagował Jarosław Kaczyński i czy wspólna konferencja prasowa Kaczyńskiego i Morawieckiego z 21 kwietnia oznacza, że osiągnięto trwały kompromis, czy to tylko próba przykrycia napięć między frakcjami w PiS? Są tu tzw. maślarze, harcerze PiS i jeszcze aktywne środowisko ziobrystów. W rozmowie ustalamy również, jak w partyjnej hierarchii plasują się inni gracze. Na czym polega kariera, którą w PiS zrobił Tobiasz Bocheński, czy Jacek Kurski ma szansę odzyskać wpływy i jak radzi sobie Przemysław Czarnek w roli kandydata na premiera? Wojciech Szacki stawia tezę, że „efekt Czarnka” na razie tylko ograniczył poparcie dla Brauna. Czy napięcia na prawicy mogą przełożyć się na przetasowania między PiS a Konfederacją? Czy prezydent Karol Nawrocki zdoła wybić się na niezależność, czy pozostanie wykonawcą woli prezesa? Jak na te podziały patrzy Donald Tusk i czy rząd Tuska przetrwa turbulencje na scenie politycznej? Przyglądamy się także, jakie jest obecnie poparcie dla partii politycznych w Polsce oraz czy faktycznie zanosi się na sojusz Konfederacja–PiS, który mógłby zmienić układ sił przed wyborami. Jak ta polityka polska i walka o wpływy w największej partii opozycyjnej wpłyną na to, kto wygra wybory 2027? Czy czeka nas totalna rekonstrukcja sceny politycznej, czy jedynie kolejna odsłona starcia Kaczyński–Morawiecki? A może kryzys PiS to dopiero początek głębszych zmian, które na nowo zdefiniują całą prawicę w Polsce?

    49 min
  2. Polskie demo: Czy Niemcy i Rosja planują zawrzeć sojusz polityczny? Wyjaśnia Piotr Buras, ECFR

    17 APR

    Polskie demo: Czy Niemcy i Rosja planują zawrzeć sojusz polityczny? Wyjaśnia Piotr Buras, ECFR

    Jak wyglądają dzisiaj relacje Niemcy–Rosja? Czy Niemcy naprawdę przeszły historyczną zmianę (Zeitenwende), czy tylko czekają na wyciszenie frontu, by wznowić „business as usual” z Kremlem? W nowym odcinku wideokastu „Polskie demo” rozmawiamy z Piotrem Burasem, dyrektorem warszawskiego biura ECFR, autorem raportu „Zmiana przez wojnę: Niemcy wobec Rosji po 2022 roku”, który można znaleźć na stronie Fundacji Batorego: https://www.batory.org.pl/wp-content/uploads/2026/04/Zmiana-przez-wojne.pdf. W tym odcinku analizujemy, czy niemiecka gospodarka upada pod ciężarem błędów przeszłości i czy dzisiejsza niemiecka polityka jest gotowa na trwałe zerwanie relacji z Moskwą. Rozmawiamy o końcu epoki, w której Gazprom i Nord Stream 2 dyktowały warunki w Berlinie, oraz o tym, jak sankcje na Rosję i dekarbonizacja zmieniają układ sił. Dlaczego zamknięta fabryka Volkswagena pod Moskwą jest symbolem trwałej zmiany w relacjach Berlin–Moskwa? I czy na pewno nie toczą się jakieś tajne rozmowy Niemcy–Rosja? Czy rosnąca w siłę Alternatywa dla Niemiec (AfD) i prorosyjskie nastroje w AfD w Niemczech mogą zablokować tę trudną transformację? Próbujemy też podsumować wybory na Węgrzech 2026. Zastanawiamy się, kim jest Péter Magyar i czego mogą się po nim spodziewać Unia Europejska i Polska. Czy są szanse na większą pomoc dla Ukrainy? Dlaczego prawica w Europie z takim napięciem obserwuje wydarzenia w Budapeszcie? Czy Donald Trump stał się już dla niej obciążeniem bardziej niż sojusznikiem? Pytamy również o przyszłość wspólnoty: czy Unia Europejska upada, czy wręcz przeciwnie, staje się jedyną przestrzenią bezpieczeństwa, w której nawet duzi gracze muszą podporządkować się wspólnym zasadom. Z Piotrem Burasem rozmawiają Krzysztof Izdebski i Michał Tomasik, „Polskie demo”.

    52 min
  3. Polskie demo: Wybory na Węgrzech. Która prawica przejmie kraj, czyli Orbán kontra Magyar. Tłumaczy dr Dominik Héjj

    12 APR

    Polskie demo: Wybory na Węgrzech. Która prawica przejmie kraj, czyli Orbán kontra Magyar. Tłumaczy dr Dominik Héjj

    Wybory na Węgrzech już w najbliższą niedzielę 12 kwietnia. Obywatele zdecydują, czy po 16 latach nieprzerwanych rządów Fidesz odda władzę i czy Węgry Orbána ostatecznie przejdą do historii. W nowym odcinku podkastu „Polskie demo” gościmy polskiego eksperta od spraw madziarskich. Jest nim Dominik Héjj, autor książki „Węgry na nowo”. Głównym tematem naszej rozmowy jest trwająca jeszcze kampania wyborcza i bezprecedensowy pojedynek dwóch polityków: Orbán kontra Magyar. Kim jest Péter Magyar? Dlaczego partia Tisza zdołała zmobilizować społeczeństwo przeciwko machinie, jaką jest Fidesz Orbána? Sprawdzamy, jak na karierę Magyara wpłynęła jego była żona Judit Varga i czy afera, z którą związane było jej odejście z polityki, trwale zmieniła oblicze polityki Węgier. Jak funkcjonują Węgry Orbána w cieniu wojny na Wschodzie? Dr Héjj opisuje dziwny świat przedstawiany przez węgierskie media, które retransmitują rosyjskie reportaże o pomocy powodziowej w Dagestanie i całkowicie wymazują tragedię, jaką jest wojna w Ukrainie. Dlaczego w kontrolowanych przez Fidesz mediach propaganda rosyjska i treści antyukraińskie są jedynym dostępnym przekazem, Orbán i Putin idą ramię w ramię, a Péter Szijjártó i Siergiej Ławrow są równymi sobie partnerami? Przyglądamy się także znaczeniu sojuszu Vance–Orbán i fascynacji, z jaką prawica w Europie odnosi się do modelu ustrojowego zbudowanego przez Budapeszt. Czy gospodarka Węgier wytrzyma bez zablokowanych funduszy europejskich? Czy w razie zwycięstwa Tiszy uda się je odblokować? Czy w przeciwnym wypadku Viktor Orbán ostatecznie wyprowadzi Węgier ze struktur zachodnich? I czy Węgry wychodzą z Unii na raty? Czy nadchodzące wybory na Węgrzech okażą się rewolucją, czy stagnacją w systemie, który nasz gość nazywa „zaprogramowaną narodową tożsamością”? Rozmowę z dr. Dominikiem Héjjem prowadzą Michał Tomasik oraz Anna Materska-Sosnowska, „Polskie demo”.

    46 min
  4. Polskie demo: Jakub Wiech o cenach paliw w Polsce. Dlaczego tak rosną? Czy elektrownia atomowa i OZE wzmocnią nasze bezpieczeństwo energetyczne?

    3 APR

    Polskie demo: Jakub Wiech o cenach paliw w Polsce. Dlaczego tak rosną? Czy elektrownia atomowa i OZE wzmocnią nasze bezpieczeństwo energetyczne?

    Ceny paliw w Polsce rosną, odczuwamy też podwyżki cen prądu. Czy to dopiero początek kryzysu energetycznego? Gościem najnowszego odcinka wideokastu „Polskie demo” jest Jakub Wiech (autor: Elektryfikacja – podcast Jakuba Wiecha). Wspólnie analizujemy, jak zmienia się światowa energetyka i co to oznacza dla Polski. Rozmawiamy o tym, czy elektrownia atomowa w Polsce i generalnie atom w Polsce może być fundamentem stabilności w czasach konfliktów. Czy planowana elektrownia jądrowa (w gminie Choczewo), którą nadzoruje Państwowa Agencja Atomistyki, realnie zwiększy bezpieczeństwo energetyczne Polski? Punktem odniesienia pozostaje wojna w Ukrainie, która pokazuje, jak istotna jest dziś energetyka jądrowa. Badamy także przyszłość surowców: czy węgiel w Polsce, polskie kopalnie i węgiel brunatny mają jeszcze ekonomiczny sens w świecie, w którym paliwa kopalne przegrywają z rynkiem i polityką klimatyczną? Wyjaśniamy, czym jest system ETS2 oraz czy zielona transformacja może ograniczyć podwyżki cen prądu. Analizujemy, czy fotowoltaika się opłaca, jaką rolę odegrają wiatraki i odnawialne źródła energii (OZE) w czasie narastającego kryzys energetyczny oraz dlaczego inwestycje w Chiny i elektromobilność zmieniają globalny układ sił. W kontekście napięć takich jak wojna USA–Iran, roli, jaką odgrywa ropa naftowa, oraz presji na ceny paliw w Polsce pytamy też o to, czy grozi nam recesja, i czy polityka klimatyczna staje się dziś narzędziem realnego bezpieczeństwa państwa.
Z Jakubem Wiechem rozmawiają Michał Tomasik i Krzysztof Izdebski, „Polskie demo”.

    59 min
  5. Polskie demo: Czego Polacy potrzebują w czasach populizmu? I dlaczego nie znosimy polityki? Wyjaśnia prof. Sadura

    27 MAR

    Polskie demo: Czego Polacy potrzebują w czasach populizmu? I dlaczego nie znosimy polityki? Wyjaśnia prof. Sadura

    Czy polaryzacja w Polsce osiągnęła punkt, z którego nie ma już powrotu? W najnowszym odcinku wideokastu „Polskie demo” gościem jest prof. Przemysław Sadura, socjolog i współautor raportu „Ludzie bezwstydni”. Rozmawiamy o tym, dlaczego radykalizacja polityki sprawia, że elektorat łyka wszystko, a debata polityczna zmienia się w starcie dumy ze wstydem. Czy elity w Polsce i ich klasizm doprowadziły do tego, że jako społeczeństwo zamieszkujemy dziś dwa różne światy i dwie Polski? Pytamy wprost: czy Polska jest bezpieczna lub czy Polska jest zagrożona wojną w sytuacji, gdy radykalne partie i wszechobecny populizm rozbijają nas od środka? Czym jest dzisiejsza skrajna prawica w Polsce, jak zachowuje się elektorat PiS, a jak elektorat Brauna i jak na ich działania reaguje opinia publiczna? Analizujemy głośne incydenty medialne: to, jak ostatnio odezwał się prezydent Nawrocki do dziennikarza, to, jak elity w Polsce odebrały szeroko komentowany wywiad Marty Nawrockiej, którego udzieliła stacji TVN. Dlaczego państwo polskie wydaje się bezsilne wobec postaci takich jak Grzegorz Braun czy Robert Bąkiewicz. Analizujemy, dlaczego wyborcy Brauna postrzegają radykalne gesty jako dowód sprawczości, a nie powód do wstydu. Przemysław Sadura tłumaczy, jak populizm żeruje na dynamice wstydu i dumy, co ma wspólnego z tym obronność państwa oraz dlaczego opinia publiczna coraz częściej akceptuje język wykluczenia. Zapraszamy do rozmowy o emocjonalnych fundamentach polskiej polityki. Z prof. Przemysławem Sadurą rozmawiają Michał Tomasik i Anna Materska-Sosnowska, „Polskie demo”.

    41 min
  6. Polskie demo: Będą dwa Trybunały Konstytucyjne w Polsce, czyli jaki mamy stan praworządności

    20 MAR

    Polskie demo: Będą dwa Trybunały Konstytucyjne w Polsce, czyli jaki mamy stan praworządności

    Dzisiaj w odcinku „Polskie demo” Michał Tomasik z tygodnika „Polityka” oraz Krzysztof Izdebski z Fundacji Batorego zaprosili do studia prawnika: Maciej Nowicki, prezes Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka, analizuje, co właściwie dzieje się z polskim państwem prawa i czy w obliczu chaosu nowa ustawa o praworządności jest w stanie realnie uzdrowić system. Głównym tematem jest trwający od dekady spór o Trybunał Konstytucyjny, który wchodzi właśnie w nową fazę. Czy możliwe jest sprawne funkcjonowanie tej instytucji, gdy awantura o Trybunał Konstytucyjny i jego skład nie może ucichnąć? Niemal codziennie możemy obserwować Trybunał Konstytucyjny jako arenę politycznych manifestacji, a nie organ sprawiedliwości. Zastanawiamy się, jaką realnie rolę odgrywają sędziowie Trybunału oraz czy mamy już do czynienia z ostatecznym i pełnoprawnym kryzysem konstytucyjnym. Analizujemy, czy Sejm zmierza do odblokowania TK i jakie stanowisko w tej sprawie ma prezydent Karol Nawrocki. Maciej Nowicki wskazuje, że fundamentem problemu jest zachwiany trójpodział władzy w Polsce, który przez lata był systemowo osłabiany. Rozmówcy ustalają, co doprowadziło do obecnego paraliżu państwa. Nowicki podkreśla, że demokracja w Polsce zależy dziś od skuteczności wdrażania standardów europejskich. Szczegółowo omawiamy każdy istotny wyrok TSUE (Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej) oraz orzeczenia ze Strasburga, które są kluczowe dla przywracania stabilności. Zastanawiamy się ponadto, jak sądy i trybunały mają radzić sobie z chaosem i jaki wpływ na kwestie praworządności mają neosędziowie. W tym kontekście przywołujemy postulaty i przypominamy walkę o niezależność, której twarzą został m.in. sędzia Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości. Czy bez minimalnego porozumienia ponad podziałami da się odbudować trójpodział władzy i poczucie bezpieczeństwa prawnego obywateli? Jak w każdym odcinku „Polskiego demo” pytamy, czy Polska wyjdzie z tego kryzysu silniejsza, czy też grozi nam dalsza, niebezpieczna eskalacja i trwałe pęknięcie porządku prawnego.

    56 min
  7. Polskie demo: Mirosław Oczkoś: polska polityka to wielki chaos. Czy mamy szansę na zmianę z Nawrockim?

    13 MAR

    Polskie demo: Mirosław Oczkoś: polska polityka to wielki chaos. Czy mamy szansę na zmianę z Nawrockim?

    W najnowszym odcinku „Polskie demo” Michał Tomasik i dr Anna Materska-Sosnowska do studia zaprosili wyjątkowego gościa. Dr Mirosław Oczkoś (twórca na YouTubie znany jako Mirosław Oczkoś Kanał Oficjalny) to ekspert od języka i komunikacji politycznej, specjalista od marketingu politycznego i wizerunku. Rozmowa dotyczy tego, jak zmienia się polska polityka dzisiaj i czy polska polityka to stan umysłu – rzeczywiście żyjemy dziś w epoce chaosu, w której forma coraz częściej wypiera treść? Zastanawiamy się, czy polityka nadal potrafi wyznaczać cele i kierunki, czy raczej skupia się na bieżących sporach i przekazie dnia. Czy właśnie dlatego Polska jest podzielona? Punktem wyjścia jest diagnoza dr Mirosława Oczkosia dotycząca języka polityki, roli mediów społecznościowych i sposobu, w jaki kolejne pokolenia odbiorców konsumują informacje. Dyskusja dotyczy też wpływu mediów społecznościowych – tego, jak polityka jest odbierana przez nowe pokolenia. Jak różne media społecznościowe, w tym jak TikTok, niszczą poziom debaty publicznej? Prowadzący spierają się o to, czy polityka w Polsce rzeczywiście utraciła dawny sens, czy nadal chodzi w niej o konkretne wartości, takie jak demokracja, bezpieczeństwo i uczciwość państwa, tylko trudniej dziś o atrakcyjny język opisu tych spraw. Jakie cele operacyjne w polityce mają Jarosław Kaczyński, Donald Tusk i Przemysław Czarnek? I dlaczego prezydent Nawrocki o SAFE wypowiada się w sposób nader ostrożny? Dlaczego 500 plus „zażarło” jako pomysł na kampanię? W końcowej części zastanawiają się, jak doszło do obecnego stanu, mówią o tym, jaki jest dziś kryzys autorytetów, o zaniedbaniach edukacyjnych i braku konsekwencji wobec nadużyć w polityce, ale mimo pesymistycznej diagnozy próbują zostawić widzów z ostrożnym optymizmem.

    38 min
  8. Polskie demo: dlaczego świat jest w chaosie? Atak na Iran, sytuacja w Strefie Gazy a prawa człowieka - wyjaśnia prof. Agnieszka Bieńczyk-Missala

    6 MAR

    Polskie demo: dlaczego świat jest w chaosie? Atak na Iran, sytuacja w Strefie Gazy a prawa człowieka - wyjaśnia prof. Agnieszka Bieńczyk-Missala

    Wojna na Bliskim Wschodzie, atak na Iran Stanów Zjednoczonych i Izraela oraz dramatyczna sytuacja w Strefie Gazy ponownie stawiają w centrum debaty pytanie, czym są dziś prawa człowieka i ich ochrona oraz prawo międzynarodowe – dlaczego świat jest w chaosie? Michał Tomasik i Krzysztof Izdebski rozmawiają z ekspertką z Uniwersytetu Warszawskiego. Prof. Agnieszka Bieńczyk-Missala wyjaśnia, czy prawa człowieka rzeczywiście są dziś w odwrocie (także prawa człowieka w Polsce) i jak zmienia się ich znaczenie w świecie rosnących konfliktów. W rozmowie pojawia się kontekst ostatnich wydarzeń, czyli protesty w Iranie, atak Izraela na Iran i dlaczego Izrael walczy ze wszystkimi. To szerszy problem tego, dlaczego państwa w sytuacji zagrożenia często stawiają interesy bezpieczeństwa ponad ochroną praw człowieka. Dyskusja dotyka też tego, jak wygląda obecnie wojna w Strefie Gazy i kto powinien wziąć odpowiedzialność za zbrodnie wojenne. Rozmawiamy o tym, jak obecnie działa Międzynarodowy Trybunały Karny i jaka jest rola Organizacji Narodów Zjednoczonych w dokumentowaniu naruszeń prawa międzynarodowego. Omawiana jest też Rada Pokoju Trumpa. Nie zapominamy też o tym, jak nowe technologie i sztuczna inteligencja łączą się z obroną praw człowieka. W rozmowie pojawia się również wątek pomocy humanitarnej, bezpieczeństwa pracowników organizacji pomocowych oraz roli społeczeństwa obywatelskiego i młodego pokolenia w obronie praw człowieka w czasach, gdy konflikty zbrojne na świecie stały się codziennością. Na koniec rozmowy pojawia się także polski kontekst – jak Polska powinna reagować na konflikty na Bliskim Wschodzie, zbrodnie wojenne w Strefie Gazy oraz dlaczego dla średnich i mniejszych państw szczególnie ważne jest przestrzeganie prawa międzynarodowego? To rozmowa o tym, czy światowy system ochrony praw człowieka wciąż działa, jaką rolę odgrywa w nim Zachód oraz dlaczego demokracja, społeczeństwo obywatelskie i aktywność obywateli są kluczowe dla ich przyszłości.

    50 min

About

Polskie demo to wspólny podkast tygodnika „Polityka” i Fundacji Batorego, w którym mówimy o Polsce naszych marzeń, ale i koszmarów. Jak budować lepszą demokrację i jakie przed nią stoją wyzwania? O tym rozmawiamy z gośćmi: ekspertami politycznymi i samymi politykami. Zapraszają: Michał Tomasik („Polityka”), Anna Materska-Sosnowska i Krzysztof Izdebski (Fundacja Batorego). Do widzenia i usłyszenia w każdy piątek!

You Might Also Like