De Nacht van...

NPO Radio 1 / KRO-NCRV / NTR / EO / BNNVARA

Mooie gesprekken uit het radioprogramma De Nacht van… Met verhalen die zowel avontuurlijk en meeslepend als gevoelig en kwetsbaar zijn. Vertelt vanuit een intimiteit die alleen de nacht kan bieden. Presentatie: Merel Wielaert, Shayno Numansen, Stijn Goossens, Benji Heerschop, Jan Willem Wesselink, Rosa Wierda, Ruben van Haften en Ruben Rosen Jacobson.

  1. 21h ago

    Satellieten: van het eerste telefoontje tot oorlogsdreiging

    In deze derde nacht van De Week van NTR Wetenschap spreekt presentator Syb Faes met Marco Langbroek over de uitvinding van de satelliet. Hoewel Marco inmiddels docent is aan de Lucht- en Ruimtevaartfaculteit van de TU Delft, is hij oorspronkelijk opgeleid als archeoloog. Het onderzoeken van de ruimte en wat daar allemaal langs komt vliegen begon als hobby. Marco bleek er echter zo goed in, dat hij tegenwoordig zelfs de Koninklijke Luchtmacht adviseert! Er zweven maar liefst 13.000 satellieten boven ons hoofd, waar we enorm afhankelijk van zijn: er zijn maar weinig apps op je telefoon die werken zonder satelliet, internationale televisie wordt ermee uitgezonden en zelfs ons elektriciteitsnetwerk kan tegenwoordig niet meer zonder. Veel satellieten zijn van particuliere bedrijven, met als bekendste voorbeeld de Starlink systemen van Elon Musk. Daarnaast zijn er steeds meer gevallen waarin satellieten worden gehackt. Juist omdat we er zo afhankelijk van zijn, ook in militaire conflicten, zijn we kwetsbaar en betekent controle over satellieten steeds vaker ook macht. De uitvinding van de satelliet werd definitief gemaakt door science fictionschrijver Arthur C. Clarke in 1945. Hij bedacht de geostationaire satelliet: die draait even snel om de aarde als dat die om haar as draait en staat zo op een vaste plek boven het aardoppervlak. Door die uit te rusten met communicatieapparatuur konden signalen via de ruimte de hele wereld rond worden gestuurd. Zijn idee sloeg aan: zeventien jaar later ging de eerste communicatiesatelliet de lucht in, die gebouwd werd door het Amerikaanse telecom-bedrijf AT&T. De eerste effectieve satelliet, de Telstar, was niet groter dan een basketbal. Maar de technologie ontwikkelde zich in zeer rap tempo verder en leidde tot een heuse strijd tussen de Russen en de Amerikanen. Benieuwd hoe dat afliep? Of hoe je zelf vanuit je kamer of tuin satellieten kan spotten? Luister dan naar deze uitzending van de Week van NTR Wetenschap.

  2. 1d ago

    'De democratie is gedoe, en dat is maar goed ook'

    Het is weer tijd voor De Week van NTR Wetenschap! Elke nacht zetten we een andere 'grootse uitvinding' centraal die de mensheid op ingrijpende manier heeft veranderd. In de tweede nacht van De Week van NTR Wetenschap spreekt presentator Syb Faes met Marlies Honingh over het ontstaan én de betekenis van de democratie. Haar bakermat vinden we natuurlijk in Athene, maar daar mocht slechts 10% van de bevolking werkelijk stemmen: alleen mannelijke burgers van boven de 20 jaar. En hoewel inmiddels elke inwoner van Nederland boven de 18 jaar mag stemmen, vertelt Marlies dat de democratie meer is dan ons stemrecht alleen. Het is makkelijk om de democratie als iets te zien wat alleen achter de muren van politiek Den Haag gebeurt, maar ze werkt alleen als we allemaal meedoen. Het zijn niet alleen extreemrechtse populisten die de democratie bedreigen, ook onze onverschilligheid is een gevaar. Democratie is een manier van samenleven, vaak zelfs zonder dat we het doorhebben. Kinderen die een voetbalveldje moeten delen klinkt misschien als gedoe, maar juist als we er samen uit moeten komen zien we onze democratie in actie en komen we uiteindelijk dichter tot elkaar. Maatschappelijke groepen zoals verenigingen, scholen en burgerinitiatieven als Amnesty of debatpodia spelen een essentiële rol in het behouden van onze democratie. Benieuwd hoe dit concreet tot uiting komt, bijvoorbeeld in de Koninklijke Nederlandse Reddingmaatschappij (KNRM)? Luister hier het eerste uur van het gesprek met Marlies Honingh.

  3. 2d ago

    Dit is hoe het wiel werd uitgevonden

    Het wiel is keer op keer opnieuw uitgevonden, maar wie was er het eerste mee? In deze eerste nacht uit de Week van NTR Wetenschap over grote uitvindingen duikt presentator Renette Kwakkenbos terug in de tijd met oudhistoricus Martijn Icks. Het is moeilijk vast te stellen waar het wiel precies als eerste opdook. Van China tot Polen, van het huidige Irak tot Midden-Amerika, eigenlijk werd het wiel op meerdere plekken tegelijk uitgevonden. Maar hoe het werd toegepast over de tijd heen, verschilt enorm per regio. En terwijl het massieve wiel mogelijk al rond 3300 voor Christus werd uitgevonden, kreeg het wiel pas rond 2000 voor Christus spaken.   Ook vertelt Icks uitgebreid over zijn onderzoek naar karaktermoord bij oud-Romeinse keizers, en welke overeenkomsten dat kent met huidige politieke framing. Karaktermoord is het moedwillig beschadigen van de reputatie die iemand heeft. In het oude Rome werden handboeken geschreven over hoe je het beste je politieke tegenstander zwart kon maken, zoals diegene aanvallen op lichamelijke beperkingen of zeggen dat iemand stinkt. Maar hoe je als Romeinse keizer te boek ging, was vooral afhankelijk van je relatie tot de senaat. Zij zetten keizers met wie ze het niet eens waren in slecht daglicht, bijvoorbeeld met beschuldigingen van incest en het spotten met hun hebzucht. En het opvallende is: dat gebeurde vaak na de dood van de keizer.   Icks trekt parallellen naar het nu. Zo was zowel in het oude Rome als tijdens de verkiezingen tussen Donald Trump en Joe Biden ouderdom een onderwerp om de ander op te pakken. Hoe dat precies zit, hoor je in deze uitzending van de Week van NTR Wetenschap.

  4. Aug 17

    Matthijs Kieboom: ‘Filmmuziek is veel intelligenter dan je denkt’

    Filmmuziek kan een film maken of breken. Volgens filmcomponist Matthijs Kieboom is muziek veel meer dan alleen een deuntje op de achtergrond. “Als je zielige muziek onder een scène zet, kun je mensen aan het huilen maken. Als componist heb je dus ontzettend veel invloed op hoe iemand een film beleeft.” Die liefde voor film en muziek begon bij Kieboom al vroeg. Hij wilde creëren en merkte al snel: dit is wat hij wil doen. Een specifieke opleiding tot filmcomponist bestond niet, dus leerde hij het vak vooral zelf. Hij keek films, luisterde muziek en probeerde te begrijpen waarom bepaalde muziek precies op een bepaald moment werkt. Inmiddels geeft hij zelf les in filmmuziek aan het conservatorium.  Een filmproject begint voor hem dan ook niet achter zijn computer met een leeg muziekprogramma. “Ik begin met het script lezen, praat met de regisseur en kijk mee naar de film. Soms maak ik alvast iets en laat ik dat horen. Dan ontstaat er een wisselwerking. Die samenwerking kan veel vrijheid geven, maar soms ook flink wat druk: Ik heb ook wel eens te horen gekregen: I want a masterpiece." Dat is de kracht van filmmuziek vindt Matthijs Kieboom. Een componist kan ervoor kiezen om de verwachtingen van de kijker te volgen, maar juist ook om daar tegenin te gaan. Bij een spannende scène hoeft bijvoorbeeld helemaal geen spannende muziek te klinken. Door onverwachte keuzes te maken, kun je de kijker juist op het verkeerde been zetten.

About

Mooie gesprekken uit het radioprogramma De Nacht van… Met verhalen die zowel avontuurlijk en meeslepend als gevoelig en kwetsbaar zijn. Vertelt vanuit een intimiteit die alleen de nacht kan bieden. Presentatie: Merel Wielaert, Shayno Numansen, Stijn Goossens, Benji Heerschop, Jan Willem Wesselink, Rosa Wierda, Ruben van Haften en Ruben Rosen Jacobson.

You Might Also Like