Money for Change

Triodos Bank

Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Ons doel? Progressieve duiding geven aan de actualiteit, zodat wij met nieuwe inzichten verder kunnen denken en bouwen aan een betere wereld.

  1. Hoe geven we rechten aan de natuur? (met Jessica den Outer)

    12h ago

    Hoe geven we rechten aan de natuur? (met Jessica den Outer)

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. Mensen, bedrijven, en andere rechtspersonen hebben allemaal bepaalde rechten. Maar hoe zit dat met de natuur? In veel wetboeken wordt zij vooral als eigendom van de mens gezien en is dus geen zelfstandig rechtspersoon. Stichting Rechten van de Natuur maakt zich hard voor een omslag in hoe we naar natuur kijken. Zij pleiten voor juridische bescherming om daarmee te erkennen dat rivieren, bossen en ecosystemen ook op zichzelf waarde hebben, los van de waarde die mensen eraan toekennen of eraan ontlenen. Voorbeelden uit de praktijk bestaan al; in Ecuador en Nieuw-Zeeland zijn al rechten aan de natuur toegekend  Het toekennen van deze rechten brengt de vraag met zich mee over wie de belangen van de natuur kan vertegenwoordigen. Is dat de overheid, lokale gemeenschappen of alle burgers van een land? En hoe houd je de verschillende belangen van mens en natuur met elkaar in balans op het moment dat die met elkaar botsen? We stellen deze vragen aan Jessica den Outer, oprichter van de Rechten van de Natuur-beweging beweging in Nederland. Zij laat aan de hand van mondiale en lokale voorbeelden zien hoe dit in de praktijk kan werken. Verder bespreken we in het nieuws een rapport van het Nibud over de financiële gezondheid van Nederlanders, een artikel in ESB over groeiende vermogensongelijkheid en een nieuw onderzoek van Wageningen University & Research dat vraagtekens zet bij het narratief dat Nederland de rest van de wereld voedt. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change  Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen! ------------------------------------------------------------------------------------------------ Website Rechten van de Natuur: https://www.rechtenvandenatuur.org/  Nibud rapport: https://www.nibud.nl/onderzoeksrapporten/rapport-geldzaken-in-de-praktijk-2026/  ESB artikel: https://esb.nu/vermogensbezit-zal-steeds-meer-bepaald-worden-door-erfenis/  Onderzoek voedselsysteem: https://www.nature.com/articles/s43016-026-01369-2

    39 min
  2. Het Global Justice Report: hoe bouwen we aan een eerlijke wereld binnen planetaire grenzen?

    Jun 17

    Het Global Justice Report: hoe bouwen we aan een eerlijke wereld binnen planetaire grenzen?

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman.  Recent verscheen het Global Justice Report waarin verschillende economen, waaronder Thomas Piketty, hun plannen presenteren voor een grondige verbouwing van onze wereldeconomie. Het rapport formuleert een gecombineerd, ambitieus doel: mondiale gelijkheid, zowel tussen als binnen landen, en het realiseren van een economie die binnen de planetaire grenzen blijft.   Om dat te bereiken zijn er grofweg drie dingen nodig; het vergroenen van ons energiesysteem, een omslag van efficiency naar sufficiency door een vermindering van onze werkuren en persoonlijke CO2 voetafdruk gecombineerd met een fundamentele verschuiving in de sectoren waarin we werken en het tot stand brengen van een gelijkere verdeling van inkomen en vermogen in de hele wereld.   In deze aflevering duiken Anna, Ernst en Hans samen dieper in dit ambitieuze rapport. Zo worden de verschillende instrumenten uit de gereedschapskist besproken die de verbouwing mogelijk moeten maken; zoals een Global Justice Fund (gefinancierd met belastingen op de hoogste inkomens), wereldmunt en een vernieuwd monetair systeem. Daarnaast kijken we ook kritisch naar de verschillende aannames die in het rapport worden gemaakt, welke onderwerpen onbenoemd blijven en welke nieuwe inzichten het met zich meebrengt.  In het nieuws bespreken we deze week het nieuws dat het SpaceX van Elon Musk naar de beurs gaat en waar de enorme waardering vandaan komt. Ook komt het Banking on Climate Chaos Report aan bod waar de ontwikkelingen in het financieren van de fossiele industrie worden beschreven. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change   Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen!  Global Justice Report: Global Justice Project  Banking on Climate Chaos Report: Banking on Climate Chaos 2026 - Banking on Climate Chaos

    29 min
  3. Het “financieringstekort”: moeten we op zoek naar geld of naar het echte probleem?

    Jun 2

    Het “financieringstekort”: moeten we op zoek naar geld of naar het echte probleem?

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. Beleidsmakers, onderzoekers en institutionele beleggers: iedereen heeft het overhet tekort aan geld voor natuur, biodiversiteit en klimaat. Dit tekort wordt meestal aangeduid als de funding gap of financing gap. Pjotr Tjallema, duurzaamheidsonderzoeker bij Triodos Bank, maakt bezwaar tegen dit frame. Hij schreef recent een artikel over de gekte rondom financing gaps waarin hij stelt dat extra geld alleen onze problemen nooit gaat oplossen. Samen met Hans Stegeman en Anna Koolstra lopen we in deze aflevering stapsgewijs vier redenen langs. We bespreken onder andere hoe de financieringskloof ertoe dwingt om van natuurherstel een businessmodel te maken terwijl er ook andere manieren zijn om de natuur te herstellen. Waarom we met deze oplossing dweilen met de kraan open zolang investeringen in natuurvernietiging niet aan banden worden gelegd. En dat er meer aandacht moet zijn voor de inrichting van de economie. Verder kijken we nog naar het nieuws van afgelopen week over de onheilspellende rapporten die een mogelijke financiële crisis in het vooruitzicht stellen en de stukgelopen onderhandelingen van het FNV met het kabinet over de bezuinigingen op sociale zekerheden. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen! ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Artikel van Pjotr over funding gaps: https://www.triodos.com/en/articles/2026/beyond-funding-gaps-for-nature

    32 min
  4. Productiviteitsgroei: heilige graal of economisch dogma?

    May 21

    Productiviteitsgroei: heilige graal of economisch dogma?

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. In de podcast hebben we het regelmatig gehad over de rapporten van Mario Draghi en Peter Wennink over onze economie. De strekking van de rapporten is dat Europa, en daarmee ook Nederland, op veel vlakken wordt voorbijgestreefd door andere mondiale grootmachten. Dat komt grotendeels doordat landen als China en de Verenigde Staten in de loop der jaren er steeds beter in zijn geworden om hun input efficiënt om te zetten naar economische output: productiviteitsgroei dus. Draghi en Wennink stellen daarom dat we vol moeten inzetten op het vergroten van onze productiviteit. Naast het versterken van onze concurrentiepositie biedt dit een antwoord op de toenemende vergrijzing en vergroot het onze onafhankelijkheid. Kortom: productiviteitsgroei wordt door veel economen en beleidsmakers gezien als de heilige graal. Toch moeten we ons niet blindstaren op productiviteitsgroei. Samen met Joeri de Wilde, economisch onderzoeker bij Triodos Bank, onderzoeken we in deze aflevering welke bezwaren er zijn aan het centraal stellen van productiviteit. We duiken dieper in de vraag wat we in de praktijk eigenlijk terugzien van de sterkere productiviteitsgroei in de Verenigde Staten ten opzichte van Europa als het gaat om levenskwaliteit. Daarnaast kijken we naar belangrijke sectoren, als het onderwijs en zorg, waar meer productiviteit lastig te realiseren is en bespreken we wat de productiviteitswinst van AI concreet voor ons kan gaan betekenen In het nieuws bespreken we de oproep van de adviescommissie van de WHO om de klimaatcrisis uit te roepen tot wereldwijde noodcrisis, de oplopende rente in kapitaalmarkten en een nieuw rapport van de Wereldbank waaruit blijkt dater de mondiale welvaartsgroei in 75 jaar nog nooit zo beperkt is geweest. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen! ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ Link naar artikel van Ernst en Joeri: https://www.triodos.com/en/articles/2026/the-limits-of-productivity-as-an-economic-compass

    36 min
  5. Conferentie in Santa Marta: waarom is het zo moeilijk afscheid te nemen van fossiel?

    May 8

    Conferentie in Santa Marta: waarom is het zo moeilijk afscheid te nemen van fossiel?

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. Vorige week kwamen op initiatief van Nederland en Colombia in Santa Marta 56 landen bijeen om te praten over het uitfaseren van fossiele brandstoffen. In tegenstelling tot de jaarlijkse klimaat COP, waren in Colombia alleen landen welkom die bereid zijn om toe te werken naar een afscheid van fossiel. Tijdens de conferentie werden bilaterale handelsverdragen gesloten om de ontwikkeling van duurzame energie te stimuleren en werd er gezamenlijk afgesproken om fossiele subsidies in kaart te brengen. Hoewel de intentie er dus is om weg te bewegen van fossiel, maakte de conferentie duidelijk dat er nog flink wat beren op de weg zijn. Vandaag bespreken we in Money for Change waarom het in de praktijk zo moeilijk is om afscheid te nemen van fossiele brandstoffen. Buiten kijf staat dat we met zijn allen nog behoorlijk afhankelijk zijn van niet-duurzame energie; de verwarming in je huis, het produceren van staal en het rijden met je benzineauto draaien er allemaal op. Het elektrificeren van het energieaanbod is een manier om deze afhankelijkheid te verminderen, maar het is onvermijdelijk dat er ook aan de vraagkant wat moet gebeuren. Dat betekent scherpe keuzes maken die onze totale CO₂-uitstoot terugdringen Anna en Ernst duiken samen in de verschillende financiële barrières die een fossielvrije toekomst in de weg staan. Daarvoor kijken ze onder andere naar de beperkte winstgevendheid van duurzame energie en de ISDS-handelsverdragen die veel ambitieus klimaatbeleid belemmeren. Luister mee om erachter te komen hoe deze obstakels werken en wat er moet gebeuren om ze weg te nemen! Daarnaast is er meer klimaatnieuws. We bespreken een nieuwe studie die laat zien dat cruciale Atlantische oceaanstroming een grotere kans hebben om in te storten dan eerder gedacht, met mogelijk desastreuze gevolgen. Ook bespreken we het recente CMIP rapport waarin de waaier mogelijke uitstootscenarios nu minder extremen bevat, wat betekent dat zowel de slechtst mogelijke als de best mogelijke uitstootscenario’s niet meer plausibel zijn.Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen!

    26 min
  6. Onteigening: middel voor sociale vooruitgang? (met Nick Mulder)

    Apr 22

    Onteigening: middel voor sociale vooruitgang? (met Nick Mulder)

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. In deze aflevering van Money for Change spreekt Ernst met Nick Mulder, economisch historicus. Voor zijn nieuwe boek Macht en Eigendom verdiepte hij zich in de geschiedenis van onteigening Onteigening is het ontnemen van eigendomsrechten in dienst van het publiek belang, bijvoorbeeld als privebezit schadelijk is voor mens, maatschappij of leefomgeving. Hoewel onteigening vaak radicale associaties oproept, is het van alle tijden en politieke stromingen. Aan de hand van uiteenlopende voorbeelden laat Nick zien welke cruciale rol onteigening heeft gespeeld in grote maatschappelijke veranderingen. Denk bijvoorbeeld aan het afschaffen van de slavernij of de opbouw van grootschalige spoorwegnetwerken. Het laat zien dat onteigening in het verleden vaak een krachtig middel is geweest om sociale en economische vooruitgang mogelijk te maken. We bespreken wat er aan georganiseerde onteigening ten grondslag moet liggen. Is het vooral het gevolg van een economische schok, of kan politieke mobilisatie ook op andere manieren ontstaan? We staan stil bij de compensatiemechanismen die vaak met onteigening gepaard gaan. Daarnaast trekken we de parallellen van historische voorbeelden naar actuele kwesties, zoals de energietransitie en het uitkopen van boeren. In het begin van de aflevering praten we je bij over de ontstane controverse rondom de nieuwe schijf van vijf en de huidige staat van private credit fondsen. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen! ---------------------------------------------------------------------------------------------------Pre-order voor het boek van Nick Macht en Eigendom: https://libris.nl/raadgeepenberrevoets/a/nicholas-mulder/macht-en-eigendom/501663538

    43 min
  7. Oorlog tegen Iran: wat is het effect van oliecrises op de economie en energietransities?

    Apr 10

    Oorlog tegen Iran: wat is het effect van oliecrises op de economie en energietransities?

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. Bijna 6 weken geleden begonnen de Verenigde Staten en Israël een oorlog tegen Iran waar inmiddels een broze wapenstilstand heerst. Naast de humanitaire en geopolitieke gevolgen van de oorlog zijn de gevolgen ook voelbaar in de mondiale economie en de financiële markten. In die context gaat het vooral over de voor scheepvaart nagenoeg gesloten Straat van Hormuz; de transmissiezeestraat waar vanuit een aanzienlijk deel van het wereldwijde aanbod aan olie, gas en kunstmest wordt geëxporteerd. Het resultaat is een stijging in de prijzen van deze grondstoffen, enigszins vergelijkbaar met wat we eerder dit decennium zagen na de Russische inval in Oekraïne. In deze aflevering van Money for Change trekken we de parallellen tussen de economische en financiële effecten van beiden oorlogen maar kijken we ook hoe ze van elkaar verschillen. Vanuit Europees perspectief leidt de huidige crisis bijvoorbeeld minder snel tot tekorten dan vier jaar geleden. Waarom is de olieprijs dan toch op vergelijkbare hoogte als destijds? En wat zeggen de economische modellen verder over hoe de mondiale economie zich de komende tijd zal ontwikkelen? Om hier duiding aan te geven schuift onze collega en econoom Joeri de Wilde bij ons aan. Verder gaan we dieper in op hoe oliecrises de dynamieken binnen het financiële systeem beïnvloeden met betrekking tot de energietransitie. We kijken naar de gevolgen van prijsprikkels op deze markt en aan welke knoppen beleidsmakers als de ECB kan draaien om de financiering van duurzame energie te stimuleren; is rentebeleid voldoende of is meer gerichte kapitaalsturing nodig? Het nieuws van deze week sluit hier direct op aan; we hebben het over de oproep van ECB-bestuurslid Frank Elderson om energieafhankelijkheid te verminderen en zo prijsstabiliteit te versterken. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen!

    34 min
  8. Post-groei of groene groei? (met Hidde Boersma)

    Mar 24

    Post-groei of groene groei? (met Hidde Boersma)

    Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Dit doen we samen met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman. Iedere twee weken praten we over op welke manier we een duurzame economie kunnen creëren om binnen planetaire grenzen te komen, om bijvoorbeeld klimaatverandering en biodiversiteitsverlies tegen te gaan.. Maar hoe organiseren we deze economische verbouwing? Sommige mensen denken dat dit samen kan gaan met toenemende economische activiteit (groene groei), anderen denken juist dat een economie vormgeven die menselijk welzijn biedt zonder almaar toenemende economische activiteit (post-groei) de beste optie is. Binnen het perspectief van groene groei staat het idee centraal dat economische groei door innovatie en efficiëntie kan worden losgekoppeld van CO2-uitstoot en andere vormen van milieudruk zoals grondstofgebruik en vervuiling. Het post-groei perspectief stelt dat binnen de huidige economische structuur groei onvermijdelijk gepaard gaat met meer gebruik van energie en grondstoffen. Vanuit die visie zou de focus daarom niet op verdere groei moeten liggen, maar op herverdeling, waarbij rechtvaardigheid en planetaire grenzen het uitgangspunt vormen. Waarbij groene groei het geloof heerst dat ontkoppeling haalbaar is, wordt dit binnen het post-groei denken betwijfeld. Kortom, de twee perspectieven verschillen fundamenteel van elkaar. Tijd dus om in debat te gaan over de verschillen. Hiervoor is Hidde Boersma te gast, gepromoveerd moleculair bioloog en voorstander van groene groei, die in gesprek gaat met Hans, Anna en Ernst, die meer in post-groei zien. Is het haalbaar dat we op mondiale schaal CO2 uitstoot radicaal in absolute zin ontkoppelen van economische groei? En hoe zit dat met grondstoffenverbruik? Ook duiken we dieper in wat economische groei nou precies betekent om te bepalen of we onze huidige economische afhankelijkheid ervan moeten omarmen of juist sterk moeten verminderen. Verder bespreken we in het nieuws wat de verwachte consequenties zullen zijn van de oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran, buiten de stijgende prijzen van olie en gas. Als je opmerkingen of vragen hebt over deze aflevering, neem dan gerust contact met ons op via het formulier op onze webpagina: https://www.triodos.nl/podcasts/money-for-change Veel luisterplezier en vergeet ons niet te beoordelen en te volgen!

    44 min

About

Wat is de weg naar een duurzame, rechtvaardige wereld? In de podcast Money for Change bespreken we met systeemdenker en hoofdeconoom van Triodos Bank Hans Stegeman het nieuws, mondiale ontwikkelingen en de wetenschap met speciale aandacht voor de economie en de rol van geld. Ons doel? Progressieve duiding geven aan de actualiteit, zodat wij met nieuwe inzichten verder kunnen denken en bouwen aan een betere wereld.

You Might Also Like