Macro met Boot en Mujagić | BNR

BNR Nieuwsradio

4.8 (4)
BUSINESS NEWS
UPDATED DAILY

Elke dag een intrigerende gedachtewisseling over de stand van de macro-economie. Op maandag en vrijdag gaat presentator Thomas van Zijl in gesprek met econoom Arnoud Boot, de rest van de week praat Van Zijl met econoom Edin Mujagić.

17H AGO

Waarom we nu géén energiecrisis krijgen zoals in 2022

Terwijl de oorlog in Iran en de aanvallen op omliggende landen voortduren, stijgen de prijzen voor olie en gas gestaag. Benzine en diesel zijn in rap tempo schrikbarend veel duurder geworden, waardoor de vrees voor een nieuwe energiecrisis toeneemt. Toch denkt Marieke Blom, hoofdeconoom bij ING, dat een crisis zoals in 2022 niet waarschijnlijk is. 'Dit is een totaal andere situatie.’ Als gevolg van de oorlog in het Midden-Oosten en de sluiting van de Straat van Hormuz is de prijs van diesel binnen een week bijna 30 cent gestegen, waardoor de adviesprijs voor een liter diesel nu op 2,375 cent staat. En ook op de financiële markten is de situatie veranderd. Maar volgens Blom is er geen reden voor paniek. ‘Gasprijzen zullen nog steeds stijgen, maar het wordt niet zo extreem als in 2022.’ ‘Toen wisten we dat de situatie lang zou aanhouden. Nu denken veel analisten dat dit conflict minder lang zal duren’, zegt Blom. ‘Simpelweg omdat de militaire overmacht van de Verenigde Staten en Israël ten opzichte van Iran enorm is.’ Tegelijkertijd gebruikt Europa volgens Blom op dit moment veel minder gas gebruikt dan destijds, ‘ongeveer 15 procent minder’. De energievoorziening uit kerncentrales in Frankrijk en waterkrachtcentrales in Noorwegen was in 2022 ook veel lager, onder meer als gevolg van onderhoudswerkzaamheden. Tijdens de coronacrisis heeft de overheid maatregelen genomen om consumenten te helpen bij de gestegen energiekosten. Vooralsnog zijn die nu nog niet nodig, maar volgens Blom staan ze inmiddels wel klaar. ‘Ook het huidige kabinet heeft allerlei regelingen waarmee ze de stroomprijs in de komende jaren laag houden.’ In tegenstelling tot 2022 komt het meeste gas inmiddels uit Qatar en de Verenigde Staten, in plaats van via pijpleidingen vanuit Rusland. Ondanks dat de Straat van Hormuz is afgesloten en er ook gevaar is in de Perzische Golf, zijn de vooruitzichten goed. ‘Het afgelopen jaar is het aanbod vanuit de VS al opgelopen en dit jaar wordt er tussen de 5 en 10 miljard kubieke meter extra geleverd.’ Ook Qatar wil meer lng gaan leveren, op het moment dat Straat van Hormuz weer open is. Tot slot speelt mee dat EU-landen inmiddels gezamenlijk actief zijn op de gasmarkt, en niet meer tegen elkaar opbieden. ‘In 2022 zeiden Europese overheden: het maakt me niet uit wat ik ervoor moet betalen, als mijn gasopslagen maar vol zitten. Vervolgens ging elke overheid bieden op gas, waarbij ze niet alleen tegen Europese, maar ook tegen Aziatische concurrenten streden.’ See omnystudio.com/listener for privacy information.

7 min
1D AGO

‘Er zijn donkere wolken, maar vooralsnog is het economische momentum stevig’

Het conflict in het Midden-Oosten zorgt wereldwijd voor grote spanningen. Niet alleen geopolitiek, maar ook economisch zijn de gevolgen merkbaar. Zo is de Straat van Hormuz, waar ongeveer een vijfde van alle wereldwijde olietransport doorheen gaat, momenteel afgesloten. Dat brengt risico’s met zich mee, zegt Jan-Paul van de Kerke van het Economisch Bureau van ABN Amro. Toch blijft hij voorzichtig optimistisch. ‘Er zijn donkere wolken en interactie-effecten [van verschillende ontwikkelingen, red.], maar vooralsnog is het economische momentum nog stevig.’ De macro-impact van de situatie in het Midden-Oosten hangt af van de hevigheid en de duur van het conflict. ‘Even geen schip door de Straat van Hormuz is niet zo erg, maar als dat langer aanhoudt, dan komen we in de problemen.’ See omnystudio.com/listener for privacy information.

5 min
2D AGO

‘Strijd tegen inflatie nog lang niet voorbij; de meeste ongelukken gebeuren op weg naar beneden’

Eurostat publiceerde gisteren een voorlopige raming voor februari 2026: de inflatie in de eurozone komt uit op 1,9 procent. ‘Dat is iets hoger dan in januari, en dat is niet wat je graag wilt zien’, zegt macro-econoom Edin Mujagić. In Nederland ligt de inflatie met 2,4 procent bovendien opnieuw duidelijk boven het eurozonegemiddelde. Maar volgens Mujagić zegt dat vooral iets over het verleden: ‘Het is alsof je in de achteruitkijkspiegel kijkt. Belangrijker is wat je door de voorruit ziet.’ En die voorruit ziet er donker uit? Nou, ik heb het wel eens wat minder donker meegemaakt. Er gebeuren nu dingen in het Midden-Oosten met als gevolg dat de gas- en olieprijzen stijgen. Dat gaat direct in de inflatiecijfers zitten. De energiecomponent is namelijk een belangrijk deel van het totale inflatiecijfer, maar heeft ook een soort domino-effect. Als energie duurder wordt, wordt het niet alleen voor jou en mij duurder, maar ook voor bedrijven. En afhankelijk van hoe lang het duurt, gaan bedrijven die kosten in een soort slowmotiontraject doorberekenen, namelijk via de verwerking in goederen en diensten die zij maken. See omnystudio.com/listener for privacy information.

6 min
3D AGO

Waarom beleggers de dollar ineens weer wel vertrouwen

Na de Amerikaanse aanval op Iran en de intense onrust in het Midden-Oosten gebeurde er iets opvallends: de dollar steeg in waarde. Wat eigenlijk heel gebruikelijk was: bij spanning vluchten beleggers in de Amerikaanse dollar. Alleen: afgelopen jaar gebeurde dat opvallend genoeg niet, terwijl ook toen rond Iran dezelfde soort spanningen waren. Edin Mujagic legt uit wat er is veranderd. See omnystudio.com/listener for privacy information.

5 min
4D AGO

‘Alleen samen verkleinen economische en militaire kracht de kans op conflict’

Bij de aanvallen van Israël en de VS op Iran in juni vorig jaar leek de Amerikaanse president Donald Trump nog weinig te voelen voor buitenlandse interventies en zeker niet voor regime change. Die houding is – met de huidige aanvallen – inmiddels volledig verdwenen, zegt macro-econoom Arnoud Boot. ‘Trump ziet buitenlandse interventies nu als een manier om zich te manifesteren, en dat doet hij hier ook. Dat is een wijziging die de onrust in de wereld en het militaire gevaar dramatisch heeft verhoogd.’ Wat betekent die beleidswijziging? Het belangrijkste is dat het enorme onrust geeft, omdat je niet weet welke leider er vervolgens komt. Juist die voorspelbaarheid van een bestaande leider valt weg. Met de huidige militaire conflicten neemt de onvoorspelbaarheid enorm toe. Verrassend genoeg zie je dat nog nauwelijks terug op de financiële markten. Zelfs bij de olieprijs, het directe mechanisme waarmee de echte economie wordt geraakt, valt het vandaag op zichzelf reuze mee. De markten bewegen amper: één procent omlaag, de dollar iets omhoog en de olieprijs zes à zeven procent omhoog, wat logisch is omdat veel olie daar vandaan komt. Maar het prijsniveau is niet bijzonder als je naar de afgelopen twee jaar kijkt; het zit rond een gemiddeld niveau, zou je bijna kunnen zeggen. See omnystudio.com/listener for privacy information.

7 min
FEB 27

'Banken doen stomme dingen’

Terwijl het Institute of International Finance, een wereldwijde organisatie van financiële organisaties en banken, waarschuwt voor de gevolgen van een enorme schuldencrisis, roepen ceo's van banken op tot meer bestedingsruimte. Maar volgens macro-econoom Arnoud Boot moeten banken vooral meer naar alternatieve financiering gaan kijken. ‘Banks are doing stupid things.’ Laten we bij het begin beginnen: waar waarschuwt dat instituut voor? Het Institute for International Finance, onder leiding van Ana Botín, de CEO van de grote Spaanse bank Banco Santander, constateert twee dingen. Eén is dat de schulden weer zijn opgelopen, met name bij overheden die veel investeren op het gebied van defensie. Daarnaast zeggen ze dat het grote risico de oplopende rentes zijn, want die maken zo’n schuld onbetaalbaar. Tegelijkertijd komt Jamie Dimon, CEO van JP Morgan Chase en een beetje de godfather van de Amerikaanse bankierswereld, ook met een bijzondere waarschuwing. Want tot nu toe zeggen bankiers tegen toezichthouders dat andere financiële spelers het grote risico vormen. Dat zijn bedrijven die zichzelf geen banken noemen, maar doen alsof ze een bank zijn en leningen verstrekken, terwijl ze nauwelijks onder toezicht staan. Wat zegt Dimon nu dan? Hij waarschuwt dat de oplopende aandelenkoersen leiden tot een gevoel van euforie, en dat dat weer tot onverantwoord gedrag kan leiden. Zijn grootste zorg is nu: Banks are doing stupid things. Banken die domme dingen doen. Een van de grootste en bekendste bankiers ter wereld waarschuwt dus voor het gedrag van banken zelf. Want bij die euforie op de markten zijn banken bang om achter te blijven: FOMO – Fear Of Missing Out. En dus rennen de banken er als gekken achteraan. Maar als er straks een correctie komt, zitten ze klem. Hoe kijk jij dan naar de oproep van Europese banken om meer bestedingsruimte te krijgen? Bij die oproep ontbreekt het eerlijke verhaal. In een ingezonden stuk in veel Europese kranten zeggen de grootste Europese banken, inclusief ING, BNP Paribas en Société Générale, dat de Europese economie sterker moet worden en dat daarvoor meer financieringsmogelijkheden nodig zijn. Daar ben ik het mee eens: banken moeten meer ruimte krijgen. Als ze die ruimte niet krijgen, dan gaat Europa ten onder — zo luidt hun waarschuwing. Maar in een tijd van oplopende risico’s zouden banken juist meer eigen vermogen moeten hebben om die risico’s aan te kunnen. Als ze meer eigen vermogen hebben, kunnen ze ook weer meer doen. Daarnaast moeten ze eerlijk kijken naar alternatieven voor bancaire financiering; die moeten veel belangrijker worden. Dat eerlijke verhaal ontbreekt bij deze Europese bankiers. See omnystudio.com/listener for privacy information.

8 min
FEB 26

Hoofdeconoom Triodos kritisch op Europese topbankiers: ‘Verkapte roep om deregulering’

Hans Stegeman, hoofdeconoom van Triodos Bank, plaatst vraagtekens bij de oproep van Europese topbankiers om banken meer ruimte te geven. In een ingezonden stuk in het FD waarschuwen zij voor het verslechterende concurrentievermogen en de afnemende productiviteitsgroei in Europa. Volgens de bankiers komt dat doordat banken de Europese economie onvoldoende kunnen financieren. See omnystudio.com/listener for privacy information.

6 min
FEB 25

‘We krijgen geen massawerkloosheid, maar werkgelegenheid zal wel drastisch veranderen’

Bijna de helft van alle werkenden merkt dat kunstmatige intelligentie (AI) invloed heeft op hun werk en denkt dat taken deels of zelfs volledig door AI kunnen worden overgenomen. Dat blijkt uit een enquête die het CBS vandaag heeft gepubliceerd. Ook Rabo Research deed onderzoek naar de impact van AI op de arbeidsmarkt. Volgens Menno Middeldorp van Rabo Research komen de resultaten grotendeels overeen. ‘Wij hebben net iets andere vragen gesteld, waardoor je iets andere uitkomsten krijgt, maar de resultaten zijn redelijk consistent.’ See omnystudio.com/listener for privacy information.

6 min

See All (1.3K)

4.8

out of 5

4 Ratings

Elke dag een intrigerende gedachtewisseling over de stand van de macro-economie. Op maandag en vrijdag gaat presentator Thomas van Zijl in gesprek met econoom Arnoud Boot, de rest van de week praat Van Zijl met econoom Edin Mujagić.