Semi Interessant | Wetenschap, feitjes en humor in één

Ruben Havertz + Nick Spapens

Semi Interessant is de perfecte mix van educatie en entertainment. Wij (Ruben Havertz & Nick Spapens) pakken complexe onderwerpen en vertalen ze naar een luchtig verhaal. Elke aflevering zit vol humor en zelfspot, maar ook met inzichten die je slimmer maken. We nemen je mee langs onderwerpen als duurzaamheid, gezondheid, psychologie, technologie en economie. Verhalen die verrassen, onthullen en aan het denken zetten. Kroeggelul met diepgang. Verwacht niets, maar krijg veel. Als er maar gelachen wordt. Elke zondag van 08:00 tot 10:00 live te luisteren via Yoursafe Radio (88.8 - 90.7 FM)

  1. 2d ago

    Ben jij verslaafd aan dopamine? | S04E10 1/2

    Dopamine is geen gelukshormoon, en toch jagen we er de hele dag op: we scrollen, snacken, shoppen en swipen. Ruben denkt zelf verslaafd te zijn aan dopamine. Nick zocht uit wat het stofje echt doet, en waarom je focus na drie pushmeldingen weg is. Dit gesprek wordt mede mogelijk gemaakt door Vodafone Business. Met MKB Business ICT wordt je Microsoft 365-werkplek continu beheerd, gemonitord en beveiligd. Jij bent ondernemer, geen systeembeheerder. Kijk op https://www.vodafone.nl/semiinteressant Volgens Nick is dopamine het stofje van verlangen, niet van plezier. Het zette onze voorouders aan om uren op jacht te gaan. Nu krijg je die piek van een filmpje dat niets kost. Na elke piek zak je net onder je baseline, en dan gaat geconcentreerd werken zelfs pijnlijk voelen. Waarom werkt je telefoon als een gokkast? En wat geeft meer dopamine: chocola, kou of seks? Ook de rechtszaak over verslavend ontwerp die Meta dit jaar verloor komt voorbij. Ruben biecht op dat YouTube Shorts de vaste oplader zijn voor klussen zonder zin. Nick heeft daar een duidelijke mening over. Dit is deel 1 van 2. In deel 2 zoeken Ruben en Nick naar de positieve kant. Je leert waarom dopamine geen gelukshormoon ishoe je herkent of jouw baseline hoog of laag iswat meer dopamine geeft: chocola, seks of kouwaarom je na een rondje scrollen nergens meer zin in hebtdat gokkers verslaafd raken aan de jacht, niet aan de jackpot ___ Shownotes en bronnen: https://www.semiinteressant.nl/shownotes 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: hello@semiinteressant.nl Volg ons: Instagram: https://www.instagram.com/semiinteressant/ TikTok: https://www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast Steun ons met een klein bedrag via: https://vriendvandeshow.nl/semi-interessant ___ Hoofdstukken (00:00) Trailer (00:36) Welkom: Nick duikt in dopamine (03:13) Is Ruben verslaafd aan dopamine (05:07) Vodafone Business (06:18) Dopamine is geen gelukshormoon (07:30) Hoge of lage dopamine baseline (09:19) Najagen en het rattenexperiment (11:19) Onverwachte beloningen en de rechtszaak tegen Meta (13:14) Beweging, seks en kou als dopamine piek (17:18) Van chocola tot amfetamine (20:52) Na elke dopamine piek volgt een dal (24:11) Waarom scrollen je baseline verlaagt (25:20) Shorts om op te laden of toch een mop (27:27) Je telefoon als gokkast in je broekzak

    Ben jij verslaafd aan dopamine? | S04E10 1/2
  2. Jun 24

    Lienke de Jong enthousiasme verliezen en weer vinden | S04E09 2/2

    Je kunt alles goed doen, elke ochtend om half zes opstaan, en toch je enthousiasme kwijtraken. Dat overkwam Lienke de Jong, oprichter van Dear Good Morning, terwijl ze vijf jaar aan een boek over enthousiasme schreef. Midden in corona verdween haar vonk volledig, juist toen ze anderen de hele dag enthousiast probeerde te houden. Probeer Moneybird 120 dagen gratis uit via moneybird.nl/semi-interessant ⁠⁠⁠Goed voor je boekhouding, goed voor onze show. In De Enthousiasme-revolutie zocht Lienke uit waarom dat gebeurt. Ze sprak meer dan honderd mensen en dook met onderzoeker Rijn Vogelaar het brein in. Wat blijkt: enthousiasme kun je niet aanzetten en niet trainen, maar je kunt het wel voeden. Lienke legt uit wat er in je brein gebeurt op het moment dat de vonk ontstaat, waarom druk zijn die vonk dooft, en hoe je een naam geeft aan de stem die je tegenhoudt. Nick en Ruben blijken die stem allebei te kennen: bij Lienke heet hij Gerda, bij Ruben Jeffrey. En de vraag die blijft hangen: kan enthousiasme ook gevaarlijk zijn? Je leert waarom je je enthousiasme kunt verliezen terwijl er niks mis isdat enthousiasme iets anders is dan passie, en hoe ze elkaar voedenwat er in je brein gebeurt op het moment dat je enthousiast wordthoe je een naam geeft aan de stem die je tegenhoudtwaarom druk zijn je vonk dooftof enthousiasme ook gevaarlijk kan zijn__ Shownotes en bronnen: https://www.semiinteressant.nl/shownotes📬 Stuur je vragen of gasttips naar: hello@semiinteressant.nlVolg ons:Instagram: https://www.instagram.com/semiinteressant/TikTok: https://www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast Steun ons met een klein bedrag via: vriendvandeshow.nl/semi-interessant⁠ ___ Hoofdstukken 00:00 Welkom terug, Lienke de Jong00:40 Dilemma's: toxic positivity of oprechte sipheid02:34 Waarom Lienke een boek over enthousiasme schreef05:35 Moneybird07:24 Alles kiezen vanuit enthousiasme09:36 Enthousiasme versus passie10:07 Wat enthousiasme met je brein doet13:50 Hoe corona haar vonk doofde18:37 Waarom we minder zijn gaan voelen21:21 Geef je negatieve gedachte een naam: Gerda27:51 Kun je enthousiasme trainen34:23 Kan enthousiasme ook gevaarlijk zijn35:46 Wanneer kinderen hun enthousiasme verliezen38:35 Les van de week: waar word je enthousiast van

    Lienke de Jong enthousiasme verliezen en weer vinden | S04E09 2/2
  3. Jun 17

    Lienke de Jong: zo start je een ochtendroutine | S04E08 1/2

    Een ochtendroutine veranderde het leven van Lienke de Jong. De oprichter van Dear Good Morning was zelf de grootste ochtendhater, nu staat ze tussen half zes en zes uur op en kan ze niet meer zonder. Probeer Moneybird 120 dagen gratis uit via ⁠⁠moneybird.nl/semi-interessant ⁠⁠Goed voor je boekhouding, goed voor onze show. Tegenover haar zit Nick: kersverse vader en zelfverklaard ochtendhater. Lienke legt uit wat er in je brein gebeurt zodra de wekker gaat, waarom snoozen en direct scrollen volgens haar voor stress zorgen, en waarom negen van de tien mensen de dag precies verkeerd begint. Vroeg opstaan begint volgens Lienke niet om vijf uur, maar met tien minuten voor jezelf. Ze deelt haar plan ABC: drie versies van je ochtendroutine, zodat het ook lukt na een slechte nacht. En ze reageert op kritiek van luisteraar Amber: wanneer wordt zo'n routine ongezond? Je leert wat snoozen en direct je telefoon pakken met je brein doenwaarom je brein er alles aan doet om je in bed te houdenhoe je met tien minuten per dag een ochtendroutine opbouwtwat het plan ABC is en waarom drie routines beter werken dan eenof vroeg opstaan ook haalbaar is met een baby___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠⁠⁠⁠ Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant ____ Hoofdstukken 00:00 Trailer 00:41 Welkom Lienke de Jong 04:47 Dilemma's: sporten of vroeg opstaan 07:21 Van grootste ochtendhater naar ochtendroutine 09:26 Moneybird 10:47 Kan iedereen vroeg opstaan 12:31 Snoozen en telefoon verpesten je ochtend 14:48 Zo houdt je brein je in bed 18:40 De ochtendroutine van Lienke de Jong 25:50 Vroeg opstaan met een baby 29:15 Plan ABC: drie ochtendroutines tegen falen 33:52 Motivatie versus discipline 36:17 Wanneer wordt een ochtendroutine ongezond 38:59 De uitdaging en les van de week

  4. Jun 10

    Sander Heijne over populisme: is onze democratie nog echt? | 2/2 S04E07

    Geld bepaalt de echte macht, en jouw stem telt minder dan je denkt. In Fantoomgroei zagen we hoe geld scheef verdeeld is. Nu laat Sander zien dat onze democratie net zo'n illusie kan zijn. Probeer Moneybird 120 dagen gratis uit via ⁠moneybird.nl/semi-interessant ⁠Goed voor je boekhouding, goed voor onze show. In zijn boek De meeste stemmen gelden niet legt Sander Heijne uit hoe een kleine economische elite meer te zeggen heeft over je leven dan het parlement. Multinationals als Google, Meta en Shell trekken zich weinig aan van wat Den Haag wil. Ruben en Sander Heijne praten over de staat van de democratie, waarom populisme zo goed werkt en waarom Wilders en Trump met simpele taal verkiezingen winnen. Ze gaan in op de vraag of we een revolutie nodig hebben, of dat een rustige evolutie genoeg is. Een gesprek over macht, geld en de toekomst van de democratie. Met ruimte voor hoop, want volgens Sander hebben we alles in huis om het goed af te laten lopen. Je leert: waarom je stem volgens Sander minder telt dan je denkt hoe een kleine groep aan de top de dienst uitmaakt waarom populisten met simpele taal zo makkelijk winnen of een burgerberaad onze democratie kan redden ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠⁠⁠ Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠⁠⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant ⸻ Hoofdstukken: 00:00 Het tweede boek van Sander Heijne 01:45 Geld is macht en macht is ongelijk verdeeld 03:15 Hoe de democratie wereldwijd terugloopt 07:38 Hebben we een revolutie nodig? 09:10 Multinationals machtiger dan de overheid 10:01 Moneybird 10:52 Experimenteren met nieuwe vormen van democratie 11:24 Het stemhokje en de Zwitserse diplomaat 18:05 Trump, eieren en de macht van populisme 20:28 Kan de zittende macht dit veranderen? 26:02 Het burgerberaad als nieuwe democratie 28:51 Dictatuur versus democratie 32:54 De les van de week

    Sander Heijne over populisme: is onze democratie nog echt? | 2/2 S04E07
  5. Jun 3

    Sander Heijne: Fantoomgroei, de economie groeit, jij niet | S04E06

    Fantoomgroei beschreef in 2020 hoe economische groei niet meer bij werkenden terechtkwam. Zes jaar later is de fantoomgroei alleen maar erger geworden. Sander Heijne, hoofdredacteur van Vrij Nederland, legt uit waarom. Probeer Moneybird 120 dagen gratis uit via moneybird.nl/semi-interessant Goed voor je boekhouding, goed voor onze show. Tussen 1945 en 1980 steeg je loon gewoon mee met de economie. Je kon een huis kopen en een pensioen opbouwen. Dat kantelde toen neoliberaal denken vanuit de Chicago School of Economics het beleid ging bepalen. Bedrijven werden steeds winstgevender. Werkenden merkten er niets van. De woningcrisis maakt de fantoomgroei tastbaar. Beleggers kochten starterswoningen op en verhuurden ze voor het dubbele van de hypotheeklasten. De wet betaalbare huur van Hugo de Jonge, bedoeld om dat te stoppen, werd door pandjesbazen van tafel gelobbyd. Sander vertelt hoe de lobby in Den Haag werkt, wat AI gaat veranderen aan de arbeidsmarkt, en waarom fantoomgroei op de lange termijn ook bedrijven zelf raakt. Je leert: hoe economische groei ontkoppeld raakte van lonen na 1990waarom de lobby van pandjesbazen de woningcrisis in stand houdtwat de Chicago School of Economics te maken heeft met jouw koopkrachthoe AI de kloof tussen bedrijfswinst en loon kan vergroten ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠⁠ Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant ⸻ Hoofdstukken: 00:00 Drie dilemma's voor Sander Heijne 02:45 Kapitalisme repareren of helemaal loslaten? 04:04 De vrije markt bestaat niet zonder overheid 08:56 Moneybird 11:03 Wat is fantoomgroei? 18:10 De lobby achter de woningcrisis 23:26 Waarom je geen huis meer kan kopen 28:06 Wie financierde het neoliberalisme? 31:48 Waarom politici de fantoomgroei niet stoppen 35:19 Wat AI betekent voor fantoomgroei 40:40 Hebben we een nieuw systeem nodig?

    Sander Heijne: Fantoomgroei, de economie groeit, jij niet | S04E06
  6. May 27

    Klimaatmodel AMOC gebouwd op nepnieuws? | S04E05 2/2

    De AMOC wordt onderzocht met een klimaatmodel dat vijf keer Groenland aan smeltwater toevoegt. Klinkt als nepnieuws. Maar het is precies hoe klimaatwetenschap werkt. Steun ons met een klein bedrag via: ⁠⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant In deel 2 van het gesprek met klimaatwetenschapper René van Westen (Utrecht University) gaat Ruben op de stoel van de criticus. Hoe betrouwbaar is het model? Waarom krijgen onderzoekers de gevoeligheid van de AMOC niet goed? En wat betekent het als meerdere modellen hetzelfde kantelpunt voorspellen? René legt uit hoe klimaatmodellen worden "gekieteld" om in het juiste regime te komen. De voorspelling: rond 2060 is er 50% kans dat de AMOC kantelt. Niet morgen. Maar ook niet over duizend jaar. Klimaatverandering gaat verder dan de AMOC. Permafrost, koraalriffen en kantelpunten die je niet terugdraait. Hoe ga je om met de sceptische oom op de barbecue? En wat kun je zelf doen? Je leert Waarom het AMOC-model extra smeltwater nodig heeftHoe klimaatmodellen worden "gekieteld" om te werkenWanneer de AMOC mogelijk instort volgens de modellenWat kantelpunten zijn en waarom ze onomkeerbaar zijnHoe René omgaat met klimaatskepticiWat je zelf kunt doen tegen klimaatverandering Hoofdstukken 00:00 Intro 00:47 Het AMOC-model onder vuur 04:30 Deugt het klimaatmodel? 08:28 Wanneer stort de AMOC in? 13:27 AMOC-onderzoek en de politiek 16:00 Klimaatverandering en skeptici 18:10 Wat kun je zelf doen? 20:32 Kantelpunten uitgelegd 25:24 Wie betaalt het AMOC-onderzoek? 28:07 De sceptische oom op de barbecue 29:47 Les van de week ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠⁠ TikTok: ⁠⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠⁠ ⸻

    Klimaatmodel AMOC gebouwd op nepnieuws? | S04E05 2/2
  7. May 20

    René van Westen: de Golfstroom staat op instorten, klimaatwetenschapper over de AMOC | S03E04 1/2

    Steun ons met een klein bedrag via: ⁠vriendvandeshow.nl/semi-interessant De AMOC houdt Europa warm. Maar wat als die gigantische oceaanstroom instort? Klimaatwetenschapper René van Westen schat de kans op meer dan vijftig procent. Nederland zit op dezelfde breedtegraad als Zuid-Canada, maar is gemiddeld tien graden warmer. Dat danken we aan de AMOC. Als de AMOC instort, kan het hier op jaarbasis tien graden afkoelen. De wintermaanden zelfs vijftien graden. Volgens René betekent dat ook twintig procent minder neerslag, hogere zeespiegel en zwaardere winterstormen. René van Westen is postdoc aan de Universiteit Utrecht en publiceerde in 2024 in Science Advances het onderzoek dat wereldwijd de aandacht trok. Hij legt uit wat kantelpunten zijn, waarom het IPCC de risico's onderschatte, en waarom de AMOC al langer onder druk staat dan we dachten. Je leert Wat de AMOC is en waarom die Europa verwarmtWaarom Nederland tien graden warmer is dan Zuid-CanadaHet verschil tussen weer en klimaat in een opwarmende wereldHoe kantelpunten en feedback loops werkenWaarom de kans op instorting hoger is dan het IPCC schatteWat een instorting concreet betekent voor het Nederlandse klimaat ___ Shownotes en bronnen: ⁠⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠⁠hello@semiinteressant.nl⁠⁠ Volg ons:Instagram: ⁠⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠⁠ TikTok: ⁠⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠⁠ ⸻ Hoofdstukken 00:00 Introductie 02:11 Van weerman tot klimaatwetenschapper 03:42 Drie dilemma's met René van Westen 08:20 Het verschil tussen weer en klimaat 10:45 Opwarming in Nederland: twee keer zo snel 15:50 Wat is de AMOC precies 18:25 De AMOC maakt Nederland warmer dan Canada 20:54 De AMOC staat onder druk 24:37 Scenario: tot 15 graden afkoeling 28:19 Kantelpunten en onomkeerbaarheid 30:39 AMOC-instorting: meer dan 50% kans 35:30 Tot volgende week

    René van Westen: de Golfstroom staat op instorten, klimaatwetenschapper over de AMOC | S03E04 1/2
  8. May 13

    Rüben Spapens: hoe ademhaling Kamp van Koningsbrugge draagbaar maakte | S04E03 2/22

    Steun ons met een klein bedrag via: vriendvandeshow.nl/semi-interessant Een topsporter die alles onder controle had. Tot hij een ademtest deed en mega laag scoorde. Rüben Spapens, bewegingswetenschapper en oprichter van Lekker Ademen, ontdekte dat hij onbewust onbekwaam was in het meest basale wat we doen: ademen. Volgens Rüben is ademhaling geen hype. In elke cultuur en religie wordt voor het eten de adem vertraagd door een gebed. Die gebedjes komen allemaal uit op zes keer per minuut ademen. Precies het tempo dat de moderne wetenschap als het meest ontspannen beschrijft. Wim Hof? Volgens Rüben een marketinggenie dat niks nieuws doet. Neuspleister? Grotendeels onzin als je niet eerst leert ademen. Maar waar het echt interessant wordt: hoe Rüben zijn ademhaling inzette bij Kamp van Koningsbrugge. Hoe hij mentaal overeind bleef waar anderen afhaakten. En waarom vijf minuten ademen per dag het tandenpoetsen van je zenuwstelsel is. ___ Shownotes en bronnen: ⁠www.semiinteressant.nl/shownotes⁠ 📬 Stuur je vragen of gasttips naar: ⁠hello@semiinteressant.nl⁠ Volg ons:Instagram: ⁠www.instagram.com/semiinteressant/⁠ TikTok: ⁠www.tiktok.com/@semiinteressant_podcast⁠ ⸻ Hoofdstukken 00:00 Intro 01:38 Van judoka tot ademexpert 03:17 Waarom topsporters slecht scoren op ademtests 08:15 CO2-tolerantie: het alarmsysteem in je lijf 12:04 Zo train je langzaam ademen 18:18 Is ademhaling een hype of cultuur 22:26 Neusteep en mondtape: hype of hulpmiddel 25:39 Wim Hof: guru of marketinggenie 29:40 IJsbaden en kou als stressspiegel 34:14 Ademhaling bij Kamp van Koningsbrugge 36:33 Mind over matter onder extreme druk 44:55 Les van de week

    Rüben Spapens: hoe ademhaling Kamp van Koningsbrugge draagbaar maakte | S04E03 2/22

About

Semi Interessant is de perfecte mix van educatie en entertainment. Wij (Ruben Havertz & Nick Spapens) pakken complexe onderwerpen en vertalen ze naar een luchtig verhaal. Elke aflevering zit vol humor en zelfspot, maar ook met inzichten die je slimmer maken. We nemen je mee langs onderwerpen als duurzaamheid, gezondheid, psychologie, technologie en economie. Verhalen die verrassen, onthullen en aan het denken zetten. Kroeggelul met diepgang. Verwacht niets, maar krijg veel. Als er maar gelachen wordt. Elke zondag van 08:00 tot 10:00 live te luisteren via Yoursafe Radio (88.8 - 90.7 FM)

You Might Also Like