„Opowiedzmy sobie tę bajkę jeszcze raz” – proponuje Joanna Brodzik. Bo czy macocha naprawdę musi być zła, Kopciuszek zawsze niewinny, a Czerwony Kapturek sam sobie winien, skoro założył czerwoną sukienkę i poszedł do lasu? W podcaście „Słowo do słowa: Kalejdoskopy” aktorka rozmawia z dziennikarką Mariką Krajniewską o postaciach, które znamy od dzieciństwa, ale których historie być może nigdy nie zostały nam opowiedziane z właściwej perspektywy. To zaproszenie do przewrotnej, pełnej humoru i empatii rozmowy o stereotypach, kobiecych rolach i opowieściach, które wciąż wpływają na nasze życie. Joanna Brodzik proponuje empatyczne ćwiczenie. Wyobraźmy sobie kobietę, która musi wyjść za mąż, bo nie ma pieniędzy. Wchodzi w nowy związek razem ze swoimi dziećmi, a w domu czeka już na nią dziecko męża. Dziecko, które wszyscy uwielbiają, które wydaje się zdolniejsze, piękniejsze, bardziej lubiane. Jak odnaleźć się w takiej sytuacji? Jak zbudować relację, kiedy od początku funkcjonuje się w cieniu kogoś, kto ma uprzywilejowaną pozycję? Nie oznacza to oczywiście usprawiedliwiania przemocy czy okrucieństwa. Chodzi raczej o przywrócenie bohaterce prawa do bycia kimś więcej niż jednowymiarową postacią. Macocha też może mieć swoją historię, lęki, rozczarowania i niespełnione potrzeby. Może nie jest potworem, lecz kobietą uwikłaną w okoliczności, których nikt nie chce dostrzec. Czerwony Kapturek, czyli dlaczego zawsze obwiniamy dziewczynę?W rozmowie nie mogło zabraknąć innych dobrze znanych postaci. Joanna Brodzik zachęca, by zastanowić się, z jakiej bajki sami pochodzimy i jakie historie wciąż nas ograniczają. Co nas więzi? Jakie emocje budzi w nas Kopciuszek? A może Czerwony Kapturek, który przecież sam wybrał się do lasu w czerwonym ubraniu? Aktorka z przekorą pyta, dlaczego dziewczynka nie mogła ubrać się na szaro. Czy naprawdę musiała zakładać czerwoną, krótką sukienkę? W tej przewrotnej uwadze kryje się coś więcej niż żart. To dobrze znany mechanizm obwiniania kobiet za to, co je spotyka. Za wygląd, ubranie, zachowanie, decyzje. Zamiast pytać o sprawcę, zastanawiamy się, czy ofiara nie sprowokowała nieszczęścia. Kopciuszek i fetysz stóp Szczególnie ciekawie robi się przy Kopciuszku. W tradycyjnej wersji tej historii dziewczyna otrzymuje niemal wszystko: pojawia się wróżka, piękna suknia, karoca i zaproszenie na bal. Sprzyja jej szczęście, a los wreszcie otwiera przed nią drzwi do lepszego świata. Mimo to opuszcza imprezę w najciekawszym momencie, pozostawiając po sobie pantofelek, który stanie się narzędziem poszukiwań przyszłej żony księcia. Joanna Brodzik nie zamierza jednak bezkrytycznie przyjmować tej wersji wydarzeń. Zauważa z humorem, że Kopciuszek rezygnuje z zabawy w najlepszym momencie, jakby jej przyszłość miała zależeć od tego, czy odnajdzie ją książę z wyjątkowym zainteresowaniem kobiecymi stopami. A przecież można tę opowieść poprowadzić zupełnie inaczej. Co by się stało, gdyby bohaterka została na balu? Gdyby wybiła północ, zniknęły czary, piękna suknia i wszystkie zewnętrzne atrybuty, a ona po prostu pozostała sobą? Marika Krajniewska proponuje właśnie taki scenariusz. Kopciuszek nie ucieka, nie podporządkowuje całego życia poszukiwaniom księcia. Zostaje na przyjęciu i sprawdza, co wydarzy się dalej. Może okazałoby się, że jest tam znacznie ciekawsza niż w bajkowej wersji, w której jej najważniejszym zadaniem jest zostać rozpoznaną przez mężczyznę? Joanna dorzuca do tej wizji jeszcze jeden szczegół: Kopciuszek byłby jedyną dziewczyną na przyjęciu w swetrze. Przywołuje przy tym słowa Audrey Hepburn, która miała mawiać, że lepiej być jedyną kobietą na imprezie w swetrze niż w sytuacji odwrotnej. Aktorka nie ukrywa, że uwielbia tę myśl. Pozostaje tylko pytanie Mariki: jak książę zareagowałby na dziewczynę w swetrze? I czy nadal byłby nią zainteresowany, gdyby nie miała na sobie spektakularnej sukni, szklanych pantofelków i całej magicznej oprawy?
